باز کردن منو اصلی

مهدی‌قلی‌خان مجدالدوله

مهدی‌قلی‌خان مجدالدوله (درگذشته ۱۳۱۶ خورشیدی) معروف به حاج مجدالدوله پسردایی ناصرالدین‌شاه قاجار و پسر عیسی‌خان والی بود.

مهدی‌قلی‌خان مجدالدوله
Mehdiqoli Khan Majd-od-Dowleh.jpg
مهدی‌قلی‌خان مجدالدوله
زادروزحدود ۱۲۲۰ خورشیدی
درگذشت۱۳۱۶ خورشیدی
تهران
محل زندگیتهران
لقبمجدالدوله
دیناسلام
مذهبشیعه
همسر
فرزندانعیسی‌خان مجدالسلطنه
شمس‌الدین‌خان تمجیدالدوله
محمدعلی‌خان
عبدالحسین‌خان
الله‌قلی‌خان
غلامحسین‌خان
مصطفی‌قلی‌خان
مرتضی‌قلی‌خان
افتخارالدوله
سروراقدس
نزهت‌الدوله (همسر عزالممالک اردلان)[۱]
قدرت‌الدوله
آفاق‌الدوله
منیراعظم
عزت‌الدوله
والدینعیسی‌خان والی و خواهر پاشاخان امین‌الملک
خویشاوندان

زندگی‌نامهویرایش

مجدالدوله ابتدا در اندرونی ناصرالدین‌شاه غلام‌بچه بود تا رفته رفته ترقی یافت و به پیشخدمت حضوری رسید و از نزدیکان جدایی ناپذیر ناصرالدین‌شاه شد، به‌طوری‌که در هر سه سفر ناصرالدین‌شاه به اروپا او را همراهی می‌کرد. در آخرین سفر، هنگام بازدید شاه از برج ایفل پاریس که به تازگی برای نمایشگاه بین‌المللی ساخته شده بود، به شاه گفته شد که یک ماجراجوی فرانسوی همان روز، به منظور ثبت رکورد، بدون تجهیزات از داربست‌های برج تا بالای آن صعود کرده‌است. به محض شنیدن این موضوع، مجدالدوله که در شمار همراهان شاه بود، کلاه و لباده را به کناری نهاد و به همان شکل از برج بالا رفت و رکورد مرد فرانسوی را شکست.

 
نگاره‌ای از ناصرالدین‌شاه در سفر سوم او به اروپا (۱۸۸۹) به همراه ادوارد هفتم (ایستاده سمت چپ) ولیعهد بریتانیا در آن زمان. در سمت راست ردیف جلو به ترتیب میرزا علی‌اصغر اتابک و الکساندرای دانمارک و پشت سر آن‌ها مجدالدوله دیده می‌شوند.

در دوران سلطنت احمدشاه قاجار، پس از فوت عضدالملک که نایب‌السلطنه شاه بود، برای برای جانشینی او از طرف قاجاریه نام سه نفر برده می‌شد که عبارت بودند از عبدالصمد میرزا عزالدوله پسر محمدشاه و برادر ناصرالدین شاه، مهدی‌قلی‌خان مجدالدوله و بالاخره احمدخان علاءالدوله داماد عضدالملک. در نهایت ذکاءالملک فروغی و گروهی دیگر از وکلای مجلس به تلاش افتادند و زمینه را برای ابوالقاسم خان ناصرالملک فراهم ساختند تا او در مهرماه ۱۲۸۹ خورشیدی با اکثریت ضعیفی در مجلس به نیابت سلطنت برگزیده شد.

مجدالدوله از شکارچیان ماهر بود و بیشتر اوقات خود را به شکار و سواری می‌گذرانید. او از بهترین تیراندازان روزگار خود بود و تا سنین بالا نیز مهارت خود را در تیراندازی و سواری حفظ کرد. وی در حالی که در حدود ۹۶ سال سن داشت، در خانهٔ خود بر اثر ایست قلبی درگذشت. او تا آخرین لحظه در سلامت جسمانی کامل قرار داشت، به طوری که صبح همان روز به همراه دخترش به سوارکاری رفته بود.

مجدالدوله بیست بار ازدواج کرد و همهٔ همسران او پیش از او از دنیا رفتند. نخستین همسرش فخرالدوله دختر ناصرالدین‌شاه بود. پس از او والیه دختر دیگر شاه را گرفت که به بیماری سل درگذشت. سپس با معصومه‌خانم دختر کامران میرزا ازدواج کرد که او نیز جوانمرگ شد. یکی دیگر از همسرانش دختر رکن‌الدوله (برادر ناصرالدین‌شاه) بود که او نیز بر اثر بیماری در سن جوانی فوت شد. مجدالدوله با خواهر علی خان ظهیرالدوله نیز ازدواج کرد که فرزند ارشدش، عیسی خان مجدالسلطنه، حاصل این ازدواج بود.

مهدیقلی‌خان بانی مسجد مجدالدوله است.[۲]

منابعویرایش

  1. موسسه مطالعات تاریخ معاصر، امان‌الله اردلان
  2. «حاتمی با جان و دل کار می‌کرد». جام جم. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۹ می ۲۰۱۸. دریافت‌شده در ۲۹ می ۲۰۱۸.