ابراهیم حاتمی‌کیا

فیلمنامه‌نویس و کارگردان ایرانی
(تغییرمسیر از ابراهیم حاتمی کیا)

ابراهیم حاتَمی‌کیا (زاده ۱ مهر ۱۳۴۰ در تهران) کارگردان، فیلمنامه‌نویس، تدوینگر و بازیگر سینمای ایران است. وی دانش‌آموختهٔ رشته سینما (گرایش فیلمنامه‌نویسی) از دانشکده سینما و تئاتر دانشگاه هنر است.[۱] وی فعالیت‌های سینمایی خود را با ساخت فیلم‌های کوتاه و مستند در رابطه با سینمای جنگ آغاز کرد. او برای ساخت فیلم آژانس شیشه‌ای جایزه بهترین فیلم‌نامه و کارگردانی را از شانزدهمین جشنواره فیلم فجر دریافت کرد.[۲] حاتمی کیا تاکنون سه بار برای فیلم‌های آژانس شیشه‌ای، به رنگ ارغوان و به وقت شام موفق به کسب سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی جشنواره فیلم فجر شده‌است.[۳] همچنین وی برای فیلم ربان قرمز نامزد جایزه صدف طلایی جشنواره فیلم سن‌سباستین شد.[۴] در سال ۱۳۹۳ حاتمی کیا یکی از نه سینماگری بود که نشان افتخار جهادگر عرصه فرهنگ و هنر برای یک عمر فعالیت دریافت کرد. حاتمی کیا در رأی‌گیری از ۵۵ فیلم‌شناس ایرانی به سال ۱۳۸۱ به عنوان یکی از ده فیلم‌ساز برتر تاریخ سینمای ایران شناخته شد و همچنین در نظرسنجی از ۴۳ منتقد برای بهترین کارگردانان پس از انقلاب جزء پنج فیلم‌ساز اول قرار گرفت.[۵][۶]

ابراهیم حاتمی‌کیا
Ebrahim Hatamikia in Fajr International Film Festival 05.jpg
حاتمی کیا در سی و ششمین جشنواره فیلم فجر
زاده ۱ مهر ۱۳۴۰
تهران
ملیت ایرانی
تحصیلات سینما (گرایش فیلمنامه‌نویسی)از دانشگاه هنر
زمینه فعالیت کارگردان، فیلمنامه‌نویس، تدوینگر، بازیگر
سال‌های فعالیت ۱۳۵۹ تا کنون
فرزندان نیره، یوسف، اسماعیل
صفحه در وب‌گاه IMDb
صفحه در وب‌گاه سوره

محتویات

زندگی و فعالیت‌هاویرایش

حاتمی کیا در سال ۱۳۴۰ در یک خانواده مذهبی با اصالت «آذربایجانی»[۷][۸][پیوند مرده] تهران متولد شد. باورها و اعتقادات مذهبی خانواده مانع از تماشای تلویزیون و راهیابی وی به سینما می‌شد. آزادی دوران جوانی و مصادف شدن با انقلاب اسلامی دو عاملی بود که او را به سوی سینما سوق داد. او فعالیت‌های سینمایی‌اش را از سال ۱۳۵۹ با نوشتن فیلم‌نامه و کارگردانی فیلم‌های کوتاه در فضای جبهه و جنگ آغاز کرد. حاتمی کیا در سال ۱۳۶۴ نخستین فیلم بلند خود را به نام هویت برای شبکه دوم سیما ساخت که می‌کوشید تصویری واقع گرایانه از گرایش‌های سیاسی آن دوران پرآشوب ارائه دهد. پس از ساخت این فیلم خسرو دهقان منتقد سینما استعداد حاتمی کیا را کشف کرد و در یکی از نشریات سینمایی نوشت، فیلمساز خوش قریحه‌ای دارد وارد سینما می‌شود. حاتمی کیا در سال ۱۳۶۷ در دوره فیلمنامه‌نویسی دانشگاه هنر تهران شرکت می‌کند و در سال ۱۳۷۲از پایان‌نامه خود با موضوع نئورئالیسم ایتالیا دفاع می‌کند.[۹] وی در دومین تجربه سینمایی خود فیلم دیده‌بان را ساخت. اغلب منتقدان، از کرخه تا راین، آژانس شیشه‌ای و به رنگ ارغوان را بهترین فیلم های حاتمی کیا می‌دانند.[۱۰]

ویژگی و سبکویرایش

بیشتر آثار حاتمی کیا رابطه کم رنگ یا پر رنگی با جنگ ایران و عراق دارد. آثار او دارای نماد‌ها و استعاره‌های گوناگون است. در بیشتر آثار حاتمی‌کیا عنصر پلاک به عنوان نماد هویت حضور دارد.[۱۱] حاتمی کیا به عنوان یک سینماگر مؤلف، معتقد به عقیده شخصی و نگاه سینمایی خودش است. نگاه به هویت ملی و اعتقاد فردی در آثار وی به چشم می‌خورد. حاتمی کیا سعی کرده‌است در آثار خود در کنار آرمان‌گرایی از واقعیت‌ها نیز فاصله نگیرد. دریچه عرفان و نقد نیز در آثار وی مشهود است.[۱۲]

جوایزویرایش

 
حاتمی‌کیا جایزه ققنوس بهترین کارگردان برای ساخت فیلم بادیگارد دریافت کرد.
 
حاتمی کیا برندهٔ ۳ سیمرغ بلورین بهترین کارگردان
دیده‌بان
مهاجر
وصل نیکان
  • برنده دیپلم افتخار بهترین فیلم نامه چهارمین دوره جشنوراه فیلم دفاع مقدس برای فیلم وصل نیکان
از کرخه تا راین
خاکستر سبز
بوی پیراهن یوسف
  • نامزد تندیس بهترین فیلم نامه ششمین دوره جشنوراه فیلم دفاع مقدس برای فیلم بوی پیراهن یوسف
برج مینو
  • نامزد تندیس بهترین کارگردانی ششمین دوره جشنوراه فیلم دفاع مقدس برای فیلم بوی پیراهن یوسف
آژانس شیشه‌ای
روبان قرمز
ارتفاع پست
به رنگ ارغوان
به نام پدر
دعوت
  • نامزد تندیس زرین بهترین فیلم و بهترین فیلم نامه بیست و هشتمین دوره جشن خانه سینما برای فیلم دعوت
  • نامزد تندیس زرین بهترین کارگردانی و بهترین فیلم نامه بیست و هشتمین دوره جشن خانه سینما برای فیلم دعوت
گزارش یک جشن
  • نامزد لوح سپاس بهترین فیلم انجمن منتقدان و نویسندگان سینمایی ایران برای فیلم گزارش یک جشن
چ
  • برنده سیمرغ بلورین بهترین فیلم از نگاه ملی سی و دومین دوره جشنواره فیلم فجر برای فیلم چ
  • برنده جایزه ویژه هیئت داوران بهترین فیلم نامه و کارگردانی بخش سینمای بین‌الملل جشنواره فیلم فجر برای فیلم چ
  • برنده جایزه ویژه هیئت داوران بخش بین‌الملل سیزدهمین جشنواره فیلم مقاومت برای فیلم چ
بادیگارد
به وقت شام

آثارویرایش

فیلم‌های سینماییویرایش

نام فیلم سال نویسنده کارگردان
به وقت شام ۱۳۹۶  Y


 Y


بادیگارد ۱۳۹۴  Y


 Y


چ ۱۳۹۲  Y


 Y


گزارش یک جشن ۱۳۸۹  Y


 Y


دعوت ۱۳۸۷  Y


 Y


به نام پدر ۱۳۸۴  Y


 Y


به رنگ ارغوان ۱۳۸۳  Y


 Y


ارتفاع پست ۱۳۸۰ -  Y


موج مرده ۱۳۷۹  Y


 Y


روبان قرمز ۱۳۷۷  Y


 Y


آژانس شیشه‌ای ۱۳۷۶  Y


 Y


برج مینو ۱۳۷۴  Y


 Y


بوی پیراهن یوسف ۱۳۷۴  Y


 Y


خاکستر سبز ۱۳۷۲  Y


 Y


از کرخه تا راین ۱۳۷۱  Y


 Y


وصل نیکان ۱۳۷۰  Y


 Y


مهاجر ۱۳۶۸  Y


 Y


دیده‌بان ۱۳۶۷  Y


 Y


هویت ۱۳۶۵  Y


 Y


سریال‌های تلویزیونیویرایش

نام سریال سال نویسنده کارگردان توضیحات
حلقه سبز ۱۳۸۵  Y


 Y


در سال ۱۳۸۶ از شبکه سه پخش شد
خاک سرخ ۱۳۸۱ -  Y


از شبکه یک سیما پخش شد

بازیگرویرایش

نام فیلم سال نویسنده کارگردان
زندگی خصوصی آقا و خانم میم ۱۳۹۰ - -
کلاه قرمزی ۸۸ (مهمان برنامه) ۱۳۸۸ - -
دعوت ۱۳۸۷  Y


 Y


بوی پیراهن یوسف ۱۳۷۴  Y


 Y


دیده‌بان ۱۳۶۷  Y


 Y


توهم (فیلم) ۱۳۶۴ - -

مجموعه پلاک و انتشار فیلم نامهویرایش

مجموعه پلاک که حاوی سه فیلم کوتاه و سیزده فیلم بلند ساخته ابراهیم حاتمی کیا است در سال ۱۳۸۹ رونمایی شد. مجموعه پلاک شامل ۲۸ حلقه دی وی دی با سه زیرنویس فارسی، عربی و انگلیسی در ۱۴ قاب است. به علاوه به همراه هرکدام از فیلم‌ها، یک حلقه دی وی دی شامل موسیقی کامل فیلم، پشت صحنه، مصاحبه و عکس‌های صحنه و پشت صحنه ارائه شده‌است.[۱۳] همچنین انتشارات فرهنگ کاوش چند فیلمنامه از حاتمی کیا را منتشر کرده‌است. همچنین در سال ۱۳۹۵ آرت بوک فیلم بادیگارد نیز انتشار یافت.[۱۴]

پانویسویرایش

  1. «ابراهیم حاتمی‌کیا». سازمان سوره. بازبینی‌شده در ۱۹ آوریل ۲۰۰۷. 
  2. «ابراهیم حاتمی‌کیا». وبگاه «فرهنگسرا». بازبینی‌شده در ۱۹ آوریل ۲۰۰۷. 
  3. «سیمرغ‌ها روی شانه منتخبان آرام گرفتند». روزنامه ایران, 23 بهمن 1396. 
  4. «جشنواره‌های مربوط به ابراهیم حاتمی‌کیا». سازمان سوره. بازبینی‌شده در ۱۹ آوریل ۲۰۰۷. 
  5. بهترین کارگردانان پس از انقلاب انتخاب شدند
  6. فراستی. «بهترینهای عمر ما». ۱۳۸۱. ۷۳. 
  7. همشهری - حاتمی کیا
  8. Souzanchi، Saleh. «ابراهیم حاتمی‌کیا | بیوگرافی». ebrahimhatamikia.com. بازبینی‌شده در 2017-01-07. 
  9. «چه کسی استعداد حاتمی کیا را کشف کرد». دیدی دیگر. 
  10. «زندگینامه: ابراهیم حاتمی کیا». همشهری آنلاین. 
  11. سینمای حاتمی کیا | ناشر = فصل نامه مطالعات ملی
  12. ابراهیم حاتمی کیا؛ آرمانگرای واقع بین
  13. از پلاک حاتمی کیا رونمایی شد
  14. آرت بوک فیلم «بادیگارد» به بازار می‌آید

منابعویرایش

پیوند به بیرونویرایش