باز کردن منو اصلی

حسین علیزاده (زادهٔ ۱ شهریور ۱۳۳۰ تهران) ردیف‌دان، آهنگ‌ساز، پژوهش‌گر و نوازنده تار و سه‌تار ایرانی و نامزد دریافت ۳ جایزه گرمی است.

حسین علیزاده
Alizadeh.jpg
حسین علیزاده در حال نواختن شورانگیز در کنسرت میلان ۲۰۱۰
اطلاعات
تولد ۱ شهریور ۱۳۳۰ (۶۷ سال)
تهران
ملیت ایرانی
استاد(ها) هوشنگ ظریف، حبیب‌الله صالحی، محمود کریمی، علی اکبر شهنازی، داریوش صفوت، نورعلی برومند، سعید هرمزی، یوسف فروتن، و عبدالله دوامی
ساز(ها) تار، سه‌تار، تنبور، شورانگیز، سلانه، دیوان، بربط و رباب
ناشرین موسسه فرهنگی-هنری ماهور
دانشگاه دانشکدهٔ هنرهای زیبای دانشگاه تهران، دانشگاه آزاد برلین
آلبوم معروف دلشدگان، نی‌نوا، گبه، ترکمن، زیر تیغ، شورانگیز
وبگاه وبگاه رسمی حسین علیزاده
جایزه(ها) سیمرغ بلورین بهترین موسیقی فیلم از جشنواره فجر برای فیلم ملکه، سه بار برای آلبوم‌های فریاد، بی تو بسر نمی‌شود و به تماشای آب‌های سپید نامزد جایزه گرمی

وی یکی از چهره‌های تحسین‌شده موسیقی فیلم در ایران به‌شمار می‌آید و آثاری چون دلشدگان (۱۳۷۰)، گبه (۱۳۷۴)، زشت و زیبا (۱۳۷۷)، زمانی برای مستی اسب‌ها (۱۳۷۸)، لاک‌پشت‌ها هم پرواز می‌کنند (۱۳۸۶)، آواز گنجشک‌ها (۱۳۸۷) و ملکه (۱۳۹۰) از ساخته‌های اوست. .[۱] وی با کسب ۴ سیمرغ بلورین برای فیلم‌های گبه، زشت و زیبا، آواز گنجشک‌ها و ملکه، مشترکاً به همراه مجید انتظامی و محمدرضا علیقلی برنده بیش‌ترین سیمرغ بلورین در بخش بهترین موسیقی متن از جشنواره فیلم فجر می‌باشد.[۲]

محتویات

زندگی‌نامهویرایش

علیزاده سال ۱۳۳۰ در منطقه سید نصر الدین بازار تهران[۳] از پدری اهل ارومیه و مادری اهل تهران متولد شد.[۴] پس از تحصیل در هنرستان موسیقی به دانشکدهٔ هنرهای زیبای دانشگاه تهران رفت و هم‌زمان در مرکز حفظ و اشاعهٔ موسیقی به یادگیری و اجرای کنسرت پرداخت. او نزد هوشنگ ظریف، حبیب‌الله صالحی، محمود کریمی، علی اکبر شهنازی، داریوش صفوت، نورعلی برومند، سعید هرمزی، یوسف فروتن و عبدالله دوامی موسیقی آموخته‌است[۵] و در سال‌های آغازین دههٔ ۱۳۶۰ خورشیدی در دانشگاه آزاد برلین نیز تحصیل کرده‌است.[۶]

علیزاده در سال ۱۳۴۷ عضو ارکستر رودکی شد. او با عضویت در کانون چاووش همراه با دیگر استادان موسیقی ایران از جمله محمدرضا لطفی و پرویز مشکاتیان آثار جاودانه‌ای در موسیقی ایران به نام مجموعه آلبوم‌های چاووش اجرا کرد و نیز با آموزش به هنرجویان موسیقی تأثیر مهمی در تربیت موسیقی‌دانان و نوازندگان پس از انقلاب گذاشت. علیزاده در اوایل دههٔ هفتاد ریاست هنرستان موسیقی را بر عهده داشت.

وی تا سال ۱۳۸۴ با محمدرضا شجریان در قالب گروهی چهار نفره همراه با کیهان کلهر و همایون شجریان به برگزاری کنسرت و اجرای برنامه در کشورهای مختلف مشغول بود.

حسین علیزاده دارای دو فرزند به نام‌های صبا (نوازندهٔ کمانچه) و نیما (نوازندهٔ رباب و تار) است که هم‌اکنون در گروه هم‌آوایان زیر نظر علیزاده فعالیت دارند.

جوایزویرایش

حسین علیزاده تا به حال سه بار برای آلبوم‌های فریاد، بی تو به سر نمی‌شود و به تماشای آب‌های سپید نامزد جایزه گرمی در بخش «بهترین آلبوم سنتی جهان» شده‌است.[۷] جوایز گرمی معتبرترین جایزه صنعت ضبط و پخش موسیقی در آمریکا محسوب می‌شوند.[۸]

  • حسین علیزاده چهار بار جایزه بهترین موسیقی فیلم را از جشنواره فیلم فجر برای فیلم‌های گبه، زشت و زیبا، آواز گنجشک‌ها و ملکه بدست آورده‌است.
  • دریافت جایزه بهترین موسیقی متن برای فیلم آسمان زرد کم عمق در جشن انجمن منتقدان سینمای ایران در سال 1392.[۹]
  • وی در هفتم آذر ۱۳۹۳، در نامه‌ای از دریافت «نشان شوالیه هنر و ادب فرانسه» اعلام انصراف کرد و نوشت که «خود را بی‌نیاز از دریافت هر نشانی» می‌داند. علیزاده در عین حال گفته‌است که «هدیه ملت بافرهنگ فرانسه» را «ارج می‌نهیم». او در نامه خود گفت: «اگر سفیر سیاسی و فرهنگی کشور فرانسه هدیه ملت بافرهنگ فرانسه را به سینه هنرمندان بزرگ ما نصب می‌کند، آن را ارج می‌نهیم و ما نیز ستایش می‌کنیم ستارگان پرافتخار تاریخ خود را.» علیزاده با این حال اضافه کرد «شاید اگر در دیار ما توجه و درک از هنر والای موسیقی نزد مسئولان می‌بود، یک هدیه و عنوان غیرخودی این همه انعکاس نداشت. وقتی در فضای هنری نور کافی نباشد، چراغی کوچک خورشید می‌شود». او در پایانِ نامه خود نوشت: «ضمن قدردانی از مسئولان کشور و سفارت فرانسه، به احترام مردم هنرپرور و هنردوست ایران، به نام حسین علیزاده قناعت کرده، تا آخر عمر به آن پیشوند یا پسوندی نخواهم افزود.»[۱۰][۱۱]
  • دریافت جایزهٔ دو سالانهٔ موسیقی جهانی آسیا (به انگلیسی: Asian world music Award) از بنیاد مرکز موسیقی جهان (به انگلیسی: World Music center)، کره‌جنوبی، در ۴ خرداد ۱۳۹۶ (۲۶ می ۲۰۱۷). این جایزه به هنرمندانی که باعث ارتباط کشورشان با دیگر نقاط جهان، به‌ویژه کشورهای آسیایی شده‌اند، اهداء می‌شود.[۱۲][۱۳]

آثارویرایش

آلبوم‌ها
نام آلبوم سال انتشار آهنگساز نوازنده خواننده ناشر توضیحات
واریاسون‌های کردی، ارکسترال -  Y  Y
عصیان، ارکسترال -  Y  Y
سواران دشت امید ۱۳۵۶  Y  Y بیژن کامکار، شهرام ناظری
حصار ۱۳۵۶  Y  Y قطعه موسیقی
دستگاه نوا  Y  Y پریسا
ماهور  Y  Y پریسا
کنسرت همایون -  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور دونوازی ابداعی با سه‌تار و تنبک مجید خلج
راست پنجگاه -  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور دونوازی ابداعی با تار و تنبک مجید خلج
کنسرت نوا -  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور دونوازی با تار و تنبک مجید خلج
هم‌نوایی -  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور با همکاری ارشد طهماسبی و داریوش زرگری
سرودهای آذربایجان -  Y  Y
ماهور ۱۳۶۱  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور تک نوازی با تار
سه‌گاه ۱۳۶۲  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور تک نوازی با تار
نی‌نوا ۱۳۶۲  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور - کرشمه
نوروز ۱۳۶۲  Y  Y شهرام ناظری world network
ترکمن ۱۳۶۷  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور تک نوازی ابداعی با سه‌تار
شورانگیز ۱۳۶۷  Y  Y شهرام ناظری موسسه فرهنگی-هنری ماهور
راز و نیاز ۱۳۶۷  Y  Y علی‌رضا افتخاری موسسه فرهنگی-هنری ماهور اجرا با گروه عارف
نوبانگ کهن ۱۳۶۹  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور
صبحگاهی  Y  Y محسن کرامتی موسسه فرهنگی-هنری ماهور
آوای مهر ۱۳۷۰  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور
پایکوبی ۱۳۷۲  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور تک نوازی ابداعی با سه‌تار
پریا و قصهٔ دخترای ننه دریا  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور
راز نو ۱۳۷۵  Y  Y افسانه رثایی، محسن کرامتی، علی صمدپور موسسه فرهنگی-هنری ماهور
از اعصار (آلبوم) ۱۳۷۸  Y  Y افسانه رثایی، محسن کرامتی، علی شیرازی موسسه فرهنگی-هنری ماهور
چهارگاه ـ بیات ترک ۱۳۸۰  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور با همکاری حسین عمومی و محمد قوی‌حلم
هجرانی ۱۳۸۰  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور
پرنده‌ها  Y  Y هما نیکنام و تنبک مجید خلج
ساز نو  Y  Y افسانه رثایی و تنبک مجید خلج
مادران زمین  Y  Y هما نیکنام، افسانه جهانگیری، پروین نمازی تنبک مجید خلج
زمستان است ۱۳۸۰  Y  Y محمدرضا شجریان دل آواز
بی تو بسر نمی‌شود ۱۳۸۱  Y  Y محمدرضا شجریان دل آواز
سلانه ۱۳۸۱  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور
فریاد ۱۳۸۳  Y  Y محمدرضا شجریان دل آواز
به تماشای آب‌های سپید ۱۳۸۲  Y  Y افسانه رثایی هرمس با همکاری جیوان گاسپاریان- نامزد دریافت جایزه گرمی برای بهترین موسیقی سنتی جهان شد.[۱۴]
ساز خاموش ۱۳۸۶  Y  Y محمدرضا شجریان دل آواز
سرود مهر ۱۳۸۶  Y  Y محمدرضا شجریان دل آواز
سرود گل ۱۳۸۶  Y  Y افسانه رثایی تنبک مجید خلج
آن و آن ۱۳۸۷  Y  Y هرمس دو نوازی سه‌تار و تنبک با پژمان حدادی
ماه و مه ۱۳۸۸  Y  Y هرمس تکنوازی ساز شورانگیز
من اگر پرنده بودم ۱۳۸۸  Y  Y راحله برزگری (رها) انتشارت کالیفرنیا، آمریکا گروه‌نوازی، تصنیف و آواز به همراه گروه هم‌آوایان
نوای نور ۱۳۸۸  Y  Y آوای خورشید در ایران و شرکت باموزیک در اروپا دونوازی شورانگیز و تنبک مجید خلج
باده تویی ۱۳۹۲  Y  Y نغمه حصار به‌همراه گروه هم‌آوایان
سربداران ۱۳۹۲ فرهاد فخرالدینی  Y بیژن کامکار استودیو صبا موسیقی متن مجموعه تلویزیونی سربداران
کنسرت باده تویی اردیبهشت ۱۳۹۳  Y  Y محمد معتمدی به‌همراه گروه هم‌آوایان، آلبوم تصویری (ضبط کنسرت) مربوط به اجرای زنده آلبوم باده تویی
غمنومه فریدون تیر ۱۳۹۶  Y  Y نویسنده و کارگردان پیمان قدیمی، اثر شنیداری
عشقیم گل ۱۳۹۴ تکخوان محمد معتمدی به همراه گروه هم آوایان

موسیقی فیلمویرایش

موسیقی متن فیلم و سریال
نام فیلم/آلبوم سال آهنگساز نوازنده خواننده ناشر توضیحات
چوپانان کویر ۱۳۵۹  Y  Y
میراث کهن  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور
از اعصار  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور
دلشدگان ۱۳۷۰  Y  Y محمدرضا شجریان دل آواز
گبه ۱۳۷۴  Y  Y ماهور برندهٔ سیمرغ بلورین بهترین موسیقی متن جشنواره فیلم فجر
ابر و آفتاب ۱۳۷۵  Y  Y
مدرسه‌ای که باد برد ۱۳۷۶  Y  Y
ایران سرای من است ۱۳۷۷  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور
زشت و زیبا ۱۳۷۷  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور برندهٔ سیمرغ بلورین بهترین موسیقی متن جشنواره فیلم فجر
دختران خورشید ۱۳۷۸  Y  Y
عشق طاهر ۱۳۷۸  Y
ابجد ۱۳۸۱  Y  Y
قلمرو بهشت  Y بخشی از موسیقی متن پادشاهی بهشت، اثر ریدلی اسکات، ۲۰۰۵
لاک‌پشت‌ها هم پرواز می‌کنند ۱۳۸۶  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور
سریال تلویزیونی زیر تیغ  Y  Y موسسه فرهنگی-هنری ماهور
نیوه‌مانگ ۱۳۸۶  Y  Y
آواز گنجشک‌ها ۱۳۸۷  Y  Y هرمس برندهٔ سیمرغ بلورین بهترین موسیقی متن جشنواره فیلم فجر
در آن سوی ۱۳۸۸  Y  Y آوای خورشید موسیقی متن فیلم مستند همه مادران من
ملکه ۱۳۹۰  Y  Y برندهٔ سیمرغ بلورین بهترین موسیقی متن جشنواره فیلم فجر
در چشم باد ۱۳۹۱  Y  Y مجموعه تلویزیونی
آسمان زرد کم عمق ۱۳۹۱  Y  Y

کتاب‌هاویرایش

ابتکارهاویرایش

سلانه، سازی است که زیر نظر علیزاده توسط سیامک افشاری ساخته شده‌است و صدایی شبیه عود و تار دارد. ابداع مقام داد و بیداد که از ترکیب گوشهٔ داد از دستگاه ماهور و گوشهٔ بیداد از دستگاه همایون است، از دیگر ابتکارهای حسین علیزاده است.[۱۶]

نگارخانهویرایش

پانویسویرایش

  1. «دربارهٔ خانه موسیقی». وب‌گاه رسمی خانهٔ موسیقی ایران. بازبینی‌شده در مهر ۱۳۹۰. 
  2. «حسین علیزاده رکورددار سیمرغ داران موسیقی متن فجر». باشگاه خبرنگاران جوان. بازبینی‌شده در ۱۰ اردیبهشت ۱۳۹۲. 
  3. «زندگی‌نامه؛ حسین علیزاده». بازبینی‌شده در ۲۷ فروردین ۱۳۹۰. 
  4. "AllMusic". AllMusic. Retrieved December 22, 2011.
  5. محمود خوشنام. «نوآوران سنتی؛ حسین علیزاده»(فارسی)‎. وب‌گاه بی‌بی‌سی فارسی، ۱۵ مهر ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۲۰ مهر ۱۳۸۹. 
  6. «زندگینامه: حسین علیزاده»(فارسی)‎. وب‌گاه همشهری‌آنلاین، ۳ آذر ۱۳۸۶. بازبینی‌شده در ۲۰ مهر ۱۳۸۹. 
  7. فیروزه خطیبی. «حسین علیزاده و ساز تازه‌ای به نام «شورانگیز»»(فارسی)‎. وب‌گاه رادیوفردا، ۲۷ اسفند ۱۳۸۵. بازبینی‌شده در ۲۰ مهر ۱۳۸۹. 
  8. بی‌بی‌سی فارسی
  9. سایت سلام سینما
  10. حسین علیزاده نشان شوالیه فرانسه را نپذیرفت رادیو فردا
  11. حسین علیزاده نشان هنر شوالیه دولت فرانسه را نپذیرفت بی‌بی‌سی فارسی
  12. «حسین علیزاده برنده جایزه موسیقی جهانی آسیا شد». ایسنا. ۲۰۱۷-۰۵-۲۵. بازبینی‌شده در ۲۰۱۷-۰۵-۲۹. 
  13. PARHA-NP.V.5.1.1. «روزنامه شرق». روزنامه شرق. بازبینی‌شده در ۲۰۱۷-۰۵-۲۹. 
  14. وب‌گاه آمازون
  15. بوسه‌های باران تصنیف‌های حسین علیزاده
  16. «راز نو» اثر جاودانه استاد حسین علیزاده

منابعویرایش

پیوند به بیرونویرایش