سیتالوپرام

سیتالوپرام (به انگلیسی: Citalopram)

Citalopram
سامانه‌شناسی نام (آیوپاک)
(RS)-1-[3-(dimethylamino)propyl]-1-
(4-fluorophenyl)-1,3-dihydroisobenzofuran-5-carbonitrile
داده‌های بالینی
AHFS/دانشنامه دراگز monograph
مدلاین پلاس a699001
رده بارداری C(US)
تجویز Oral
داده‌های فارماکوکینتیکی
فراهمی زیستی 80%
peak at 4 hours[۱]
متابولیسم کبد (CYP3A4 & CYP2C19)
نیمه‌عمر 33 hours
دفع Mostly as unmetabolized citalopram, partly DCT and traces of DDCT in urine
شناسه
شماره سی‌ای‌اس 59729-33-8 ✔Y
کد ATC N06AB04 N06AB10
پاب‌کم CID 2771
بانک‌دارو DB00215
کم‌اسپایدر 2669 ✔Y
UNII 0DHU5B8D6V ✔Y
KEGG D07704 ✔Y
ChEBI CHEBI:3723 ✔Y
ChEMBL CHEMBL549 ✔Y
داده‌های شیمی
فرمول C20H21FN2O 
وزن مولکولی 324.392 g/mol
SMILES eMolecules & PubChem
 ✔Y(what is this?)  (verify)
قرص‌های ۲۰ و ۴۰ میلیگرمی سیتالوپرام

رده درمانی: مهارکننده‌های بازجذب سروتونین SSRI ضدافسردگی

سیتالوپرام یک داروی ضد افسردگی از گروه مهارکننده‌های بازجذب سروتونین است که برای درمان اختلالات خلقی و درمان اختلال افسردگی اساسی [۲] به کار برده می‌شود.هم دارو و هم رواندرمانی در درمان افسردگی موثر است.[۳]

سیتالوپرام، تحت نام تجاری Celexa یک است داروی ضد افسردگی ازخانواده مهار کننده انتخابی بازجذب سرتونین (SSRI) است. [۴] این دارو برای درمان اختلال افسردگی اساسی استفاده می شود . [۴] شروع اثرات ضد افسردگی ممکن است یک تا چهار هفته طول بکشد. [۴] از طریق خوراکی مصرف می شود. [۴]

عوارض جانبی رایج شامل تهوع ، مشکل در خواب ، مشکلات جنسی ، لرزش ، احساس خستگی و تعریق است. [۵] عوارض جانبی جدی شامل افزایش خطر خودکشی در افراد زیر 25 سال ، سندرم سروتونین ، گلوکوم و طولانی شدن QT است . [۵] نباید در شخصی که از مهار کننده MAO استفاده می کند استفاده شود. [۵] سندرم قطع داروی ضد افسردگی هنگام متوقف شدن ممکن است رخ دهد. [۵] نگرانی هایی وجود دارد که استفاده در دوران بارداری ممکن است به کودک آسیب برساند. [۶]

سیتالوپرام برای استفاده پزشکی در ایالات متحده در سال 1998 تصویب شد. [۷]

تاریخچهویرایش

سیتالوپرام در سال ۱۹۸۹ توسط شرکت دانمارکی لوندبک ساخته شد و با پایان مدت حق انحصاری تولید آن در سال ۲۰۰۳ کمپانی‌های دیگر داروسازی نیز ساخت آن را آغاز کرده‌اند.

استفاده از سیتالوپرام برای درمان افسردگی مورد تأیید است. این دارو همچنین در کاهش نوروپاتی دیابتی و انزال زودرس نیز مؤثر است و مصرف هم‌زمان آن به همراه آمی تریپتیلین برای جلوگیری از حملات میگرن شدید مؤثر است. سیتالوپرام تأثیر بسیار قابل توجهی در درمان بیماری افسردگی و اختلال وحشت‌زدگی دارد.

سیتالوپرام بیشتر در دوز درمانی ۲۰ تا 40 میلیگرم در روز به خوبی تحمل می‌شود و عارضه چندانی ندارد. احتمال تداخل دارویی سیتالوپرام از دیگر اس‌اس‌آرآی‌ها کمتر است و در هنگام اوردوز هم داروی کم خطری‌ست. با این حال گزارش‌هایی از مرگ با مصرف ۸۴۰ تا ۱۹۶۰ میلیگرم گزارش شده‌است[۸]. امکان بروز سندرم ترک اس‌اس‌آرآی‌ها پس از قطع مصرف سیتالوپرام وجود دارد. به همین جهت توصیه می‌شود که قطع مصرف به‌طور تدریجی انجام شود.

افسردگیویرایش

در موسسه ملی بهداشت و درمان و تعالی بالینی رتبه ده داروی ضد افسردگی برای اثربخشی و مقرون به صرفه بودن [۹] سیتالوپرام از نظر اثربخشی پنجم است (پس از میرتازاپین ، اس سیتالوپرام ، ونلافاکسین و سرترالین ) و چهارم از نظر مقرون به صرفه بودن است. [۱۰]  

اختلال هراسویرایش

سیتالوپرام در کشورهای اروپایی برای اختلال هراس ، با یا بدون آگوروفوبیا مجوز دارد.

دیگرویرایش

سیتالوپرام ممکن است برای برطرف کردن اضطراب ، افسرده خویی، [۱۱] اختلال دیسفوریای قبل از قاعدگی ، اختلال بدشکلی بدن و اختلال وسواسی-جبری استفاده شود . [۱۲]

نحوه مصرفویرایش

سیتالوپرام به طور معمول در یک دوز ، صبح یا عصر مصرف می شود. می توان آن را با یا بدون غذا مصرف کرد. مصرف با غذا جذب آن را افزایش نمی دهد، [۱۳] اما انجام این کار می تواند به جلوگیری از تهوع کمک کند. [۱۴] گیرنده های 5HT3 استفراغ را تحریک می کنند. در صورت وجود بدن ، این عارضه جانبی باید فروکش کند زیرا بدن با دارو تطبیق می یابد.

عوارض جانبی این داروویرایش

حالت فراموشی، اختلالات جنسی، خواب‌آلودگی، خشکی دهان، تهوع و منگی و در برخی موارد تاری دید، اختلال ادراک ، اختلالات خواب، اشکال در تنفس، تب، اختلالات قاعدگی، افزایش حجم و دفعات ادرار، بثورات جلدی، خارش، درد شکمی و ناراحتی معده،یبوست بی‌اشتهایی، اضطراب، درد مفاصل، بی‌حالی، نفخ شکم، کاهش فشار خون یا کاهش فشار خون وضعیتی، افزایش بزاق، تعریق زیاد، میگرن، آبریزش بینی، سینوزیت، اختلالات مانیک و لرزش از عوارض جانبی این دارو هستند.[۲]

اختلال عملکرد جنسی اغلب یک عارضه جانبی با SSRI است. به طور خاص ، عوارض جانبی رایج عبارتند از: کاهش برانگیختگی جنسی ، عدم تمایل به رابطه جنسی و آنورگاسمی (مشکلی در دستیابی به ارگاسم). یک مطالعه نشان داد که علی رغم عوارض جنسی، هنگامی که بهبودی از اختلال افسردگی عمده حاصل می شود ، بهبود کیفیت زندگی و رضایت جنسی گزارش می شود. [۱۵]

سیتالوپرام به لحاظ نظری با افزایش غلظت سروتونین در سایر قسمت های بدن (به عنوان مثال روده ها) باعث عوارض جانبی گوارشی می شود. عوارض جانبی دیگر ، مانند بی اشتهایی و کاهش هیجان ، ممکن است در اثر کاهش رها شدن دوپامین همراه با افزایش سروتونین ایجاد شود. سیتالوپرام همچنین یک آنتی هیستامین خفیف است ، که ممکن است مسئول برخی از خواص آرام بخش آن باشد. [۱۶] :۱۰۴

عوارض جانبی رایج سیتالوپرام شامل خواب آلودگی ، بی خوابی ، حالت تهوع ، تغییر وزن (معمولاً افزایش وزن) ، افزایش اشتها ، رویاهای زنده ، کاهش میل جنسی ، آنورگاسمی ، خشکی دهان ، [۱۷] افزایش تعریق ، لرزش ، اسهال ، بیش از حد خمیازه کشیدن ، وزوز گوش و خستگی است. عوارض جانبی کمتر شایع عبارتند از: بروکسیسم ، استفراغ ، آریتمی قلبی ، تغییرات فشار خون ، دانش آموزان گشاد شده ، اضطراب ، نوسانات خلقی ، سردرد ، بیش فعالی و سرگیجه . عوارض جانبی نادر شامل تشنج ، توهم ، واکنش آلرژیک شدید و حساسیت به نور است . [۱۷] اگر آرامبخش رخ دهد ، ممکن است دوز در هنگام خواب به جای صبح مصرف شود. برخی از داده ها نشان می دهد که سیتالوپرام ممکن است باعث کابوس شود. [۱۸] سیتالوپرام در مقایسه با SSRI های دیگر با خطر بیشتری برای آریتمی همراه است . [۱۹] [۲۰]

علائم برداشتن می تواند هنگامی که این دارو به طور ناگهانی متوقف شود ، مانند پاراستزی ، مشکلات خواب (مشکل در خواب و خواب شدید) ، احساس سرگیجه ، اضطراب یا اضطراب ، تهوع ، استفراغ ، لرزش ، گیجی ، تعریق ، سردرد ، اسهال ، تپش قلب ، تغییر در احساسات ، تحریک پذیری و مشکلات بینایی در بینایی و بینایی. درمان با سیتالوپرام با پایان یافتن درمان باید بتدریج کاهش یابد.

اختلال عملکرد جنسیویرایش

علائم شایع شامل اختلال در نعوظ ، کاهش میل جنسی ، انزال دیررس ، خشکی واژینال و عدم حساسیت پستان در زنان است. [۲۱]

ضربان قلب غیر طبیعیویرایش

در آگوست 2011 ، FDA اعلام کرد ، "Citalopram باعث طولانی شدن فاصله QT وابسته به دوز می شود . سیتالوپرام نباید در دوزهای بالاتر از 40 میلی گرم در روز تجویز شود. " [۲۲]  

اثرات غدد درون ریزویرایش

مانند سایر SSRI ها ، سیتالوپرام می تواند باعث افزایش سطح پرولاکتین سرم شود. [۲۳]  

بارداریویرایش

قرار گرفتن در معرض ضدافسردگی (از جمله سیتالوپرام) در دوران بارداری با مدت زمان حاملگی کوتاه تر (سه روز) ، افزایش خطر زایمان زودرس (55٪) ، کاهش وزن هنگام تولد و نمرات Apgar پایین تر (با <0.4 امتیاز) همراه است. قرار گرفتن در معرض ضد افسردگی با افزایش خطر سقط خودبخودی همراه نیست. [۲۴] مشخص نیست که آیا شیوع نقایص دیواره قلب در کودکانی که مادرانشان در اوایل بارداری SSRI تجویز شده است، بالاتر باشد. [۲۵] [۲۶]

خودکشیویرایش

در ایالات متحده ، سیتالوپرام دارای یک هشدار جعبه ی سیاه است که می گوید ممکن است تفکر و رفتار خودکشی را در افراد زیر 24 سال افزایش دهد. [۲۷]

مصرف بیش از حدویرایش

مصرف بیش از حد ممکن است باعث استفراغ ، آرامش ، اختلال در ریتم قلب ، سرگیجه ، تعریق ، حالت تهوع ، لرزش و به ندرت فراموشی ، گیجی ، اغما یا تشنج شود. [۲۸] سیتالوپرام خطرناکترین SSRI در مصرف بیش از حد است. [۲۹]

جستارهای وابستهویرایش

پانویسویرایش

  1. Citalopram Hydrobromide Tablet - Psychiatric Times
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ سیتالوپرام 20
  3. شادلویی, فلورا (1994-12-10). "همراه کردن شناخت درمانی و دارودرمانی نگرشی نو در درمان نگهدارنده افسردگی". مجله روانپزشکی و روانشناسی بالینی ایران. 1 (2): 93–94.
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ ۴٫۲ ۴٫۳ "Citalopram Hydrobromide Monograph for Professionals". Drugs.com. AHFS. Retrieved 23 December 2018.
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ ۵٫۲ ۵٫۳ "Citalopram Hydrobromide Monograph for Professionals". Drugs.com. AHFS. Retrieved 23 December 2018.
  6. "Citalopram (Celexa) Use During Pregnancy". Drugs.com. Retrieved 23 December 2018.
  7. "Citalopram Hydrobromide Monograph for Professionals". Drugs.com. AHFS. Retrieved 23 December 2018.
  8. Citalopram Hydrobromide Brand name: Celexa Drug monograph; Symptoms and Treatment of Overdosage
  9. See p410 of "National Clinical Practice Guideline 90. Depression: The treatment and management of depression in adults, updated edition (2010)". National Institute for Health and Clinical Excellence (UK). Archived from the original on 15 December 2017. Retrieved 27 November 2016.
  10. Cipriani A, Furukawa TA, Salanti G, Geddes JR, Higgins JP, Churchill R, Watanabe N, Nakagawa A, Omori IM, McGuire H, Tansella M, Barbui C (February 2009). "Comparative efficacy and acceptability of 12 new-generation antidepressants: a multiple-treatments meta-analysis". Lancet. 373 (9665): 746–58. doi:10.1016/S0140-6736(09)60046-5. PMID 19185342.
  11. Hellerstein DJ, Batchelder S, Miozzo R, Kreditor D, Hyler S, Gangure D, Clark J (May 2004). "Citalopram in the treatment of dysthymic disorder". International Clinical Psychopharmacology. 19 (3): 143–8. doi:10.1097/00004850-200405000-00004. PMID 15107656.
  12. "Celexa (citalopram hydrobromide)". Crazy Meds. Archived from the original on 14 August 2011. Retrieved 10 July 2010.
  13. "Celexa (citalopram hydrobromide) Tablets/Oral Solution" (PDF). Prescribing Information. Forest Laboratories, Inc.
  14. Pharmacology. Edinburgh: Churchill Livingstone. 2003. p. 187. ISBN 978-0-443-07145-4.
  15. Ishak WW, Christensen S, Sayer G, Ha K, Li N, Miller J, Nguyen JM, Cohen RM (March 2013). "Sexual satisfaction and quality of life in major depressive disorder before and after treatment with citalopram in the STAR*D study". The Journal of Clinical Psychiatry. 74 (3): 256–61. doi:10.4088/JCP.12m07933. PMID 23561231.
  16. The Prescriber's Guide (Stahl's Essential Psychopharmacology). Cambridge, UK: Cambridge University Press. 2011. ISBN 978-0-521-17364-3.
  17. ۱۷٫۰ ۱۷٫۱ "Celexa (citalopram hydrobromide) Tablets/Oral Solution" (PDF). Prescribing Information. Forest Laboratories, Inc.
  18. Arora G, Sandhu G, Fleser C (Spring 2012). "Citalopram and nightmares". The Journal of Neuropsychiatry and Clinical Neurosciences. 24 (2): E43. doi:10.1176/appi.neuropsych.11040096. PMID 22772700.
  19. Qirjazi E, McArthur E, Nash DM, Dixon SN, Weir MA, Vasudev A, Jandoc R, Gula LJ, Oliver MJ, Wald R, Garg AX (11 August 2016). "Risk of Ventricular Arrhythmia with Citalopram and Escitalopram: A Population-Based Study". PLOS ONE. 11 (8): e0160768. doi:10.1371/journal.pone.0160768. PMC 4981428. PMID 27513855.
  20. Girardin FR, Gex-Fabry M, Berney P, Shah D, Gaspoz JM, Dayer P (December 2013). "Drug-induced long QT in adult psychiatric inpatients: the 5-year cross-sectional ECG Screening Outcome in Psychiatry study". The American Journal of Psychiatry. 170 (12): 1468–76. doi:10.1176/appi.ajp.2013.12060860. PMID 24306340.
  21. Bala A, Nguyen HM, Hellstrom WJ (January 2018). "Post-SSRI Sexual Dysfunction: A Literature Review". Sexual Medicine Reviews. 6 (1): 29–34. doi:10.1016/j.sxmr.2017.07.002. PMID 28778697.
  22. "Abnormal heart rhythms associated with high doses of Celexa (citalopram hydrobromide)". Safety Communication. United States Food and Drug Administration. 24 August 2011.
  23. Trenque T, Herlem E, Auriche P, Dramé M (December 2011). "Serotonin reuptake inhibitors and hyperprolactinaemia: a case/non-case study in the French pharmacovigilance database". Drug Safety. 34 (12): 1161–6. doi:10.2165/11595660-000000000-00000. PMID 22077504.
  24. Ross LE, Grigoriadis S, Mamisashvili L, Vonderporten EH, Roerecke M, Rehm J, Dennis CL, Koren G, Steiner M, Mousmanis P, Cheung A (April 2013). "Selected pregnancy and delivery outcomes after exposure to antidepressant medication: a systematic review and meta-analysis". JAMA Psychiatry. 70 (4): 436–43. doi:10.1001/jamapsychiatry.2013.684. PMID 23446732.
  25. Pedersen LH, Henriksen TB, Vestergaard M, Olsen J, Bech BH (September 2009). "Selective serotonin reuptake inhibitors in pregnancy and congenital malformations: population based cohort study". BMJ. 339 (sep23 1): b3569. doi:10.1136/bmj.b3569. PMC 2749925. PMID 19776103.
  26. Huybrechts KF, Palmsten K, Avorn J, Cohen LS, Holmes LB, Franklin JM, Mogun H, Levin R, Kowal M, Setoguchi S, Hernández-Díaz S (June 2014). "Antidepressant use in pregnancy and the risk of cardiac defects". The New England Journal of Medicine. 370 (25): 2397–407. doi:10.1056/NEJMoa1312828. PMC 4062924. PMID 24941178.
  27. "Celexa (citalopram hydrobromide) Tablets/Oral Solution" (PDF). Prescribing Information. Forest Laboratories, Inc.
  28. The Prescriber's Guide (Stahl's Essential Psychopharmacology). Cambridge, UK: Cambridge University Press. 2011. ISBN 978-0-521-17364-3.
  29. The Maudsley Prescribing Guidelines in Psychiatry (Taylor, The Maudsley Prescribing Guidelines). Hoboken, NJ, USA: Wiley-Blackwell. 2012. p. 588. ISBN 9780470979693.