باز کردن منو اصلی

مولوسکوم کانتوژیوزوم (به لاتین: Molluscum contagiosum) یا زگیل آبکی[۱]،[یادداشت ۱] نوعی عفونت ویروسی پوست و گاهی اوقات مخاط است که عامل آن نوعی دی ان ای ویروس از خانواده پاکس ویروس[یادداشت ۲] به نام ویروس مولوسکوم کانتوژیوزوم (مخفف انگلیسی: MCV) است.[۲]این عفونت ویروسی که خودبخود بهبود می‌یابد روی پوست یا به صورت خود-تلقیحی[یادداشت ۳] گسترش پیدا می‌کند، یا با تماس پوست به پوست. [۲]

زگیل آبکی
Molluscaklein.jpg
ضایعات گلابی شکل و برآمده مولوسکوم کانتوژیوزوم
طبقه‌بندی و منابع بیرونی
تخصصinfectiology، درماتولوژی
آی‌سی‌دی-۱۰B08.1
آی‌سی‌دی-9-CM078.0
دادگان بیماری‌ها8337
مدلاین پلاس000826
ئی‌مدیسینderm/۲۷۰
سمپD008976
ویروس مولوسکوم کانتوژیوزوم
Molluscum contagiousum virus.jpg
تصویر میکروسکوپ الکترونی از ویروس مولوسکوم کانتوژیوزوم
طبقه‌بندی ویروس
Group: Group I (دی‌ان‌ای ویروس)
تیره: پوکس ویریده
سرده: مولوسی پوکس ویروس
Species: ویروس مولوسکوم کانتوژیوزوم

معنی واژهویرایش

این واژه لاتین از دو قسمت مولوسکوم، از molluscus (نَرم) + contagiosus از contagio (تماس)، که با contact انگلیسی از یک ریشه است، تشکیل شده. از contagiosus معنی مُسری و منتقل شونده برداشت می‌شود .[۳]

بیماریزاییویرایش

مولوسکوم کانتوژیوزوم ممکن است در هر سنی مشاهده شود اما در بیماران مبتلا به آتوپی تعداد ضایعات پوستی بیشتر است و راحتتر منتقل و پخش می‌شوند .[۴] بیشترین فراوانی در سنین ۳ تا ۹ سال دیده می‌شود و یک بیشینه فراوانی دیگر هم در سنین ۱۶ الی ۲۴ سالگی است .[۴]ضایعه در گروه‌های سنی مختلف در جاهای متفاوتی از پوست ظهور پیدا می‌کند. اصولاً راه انتقال بیماری از طریق تماس پوست به پوست است و افرادی مانند مساژورها و کشتی‌گیرها بیشتر به آن مبتلا می‌شوند. کودکانی که این ضایعه را دارند نباید با کودکان دیگر آبتنی و حمام کنند.

شکل ضایعات و مکانهای درگیرویرایش

 
گسترش ضایعات در کودکان. نواحی بالای تنه و زیر بغل گرفتارند .

مولوسکوم کانتوژیوزوم به صورت یک پاپول (برجستگی توپُر گوشتی)[یادداشت ۴] براق یک الی دو میلی‌متری سفید تا صورتی (به رنگ گوشت) شروع می‌شود که سفت و گنبدی شکل است .[۴]یک فرورفتگی مرکزی سفید - به اصطلاح ناف دار شدگی[یادداشت ۵] - روی ضایعات وجود دارد که با ذره بین بهتر دیده می‌شود. طی چند هفته اندازه ضایعه به حداکثر ۲ تا ۵ میلی‌متر می‌رسد. با گذشت بیشتر زمان، پاپول نرمتر و صورتی تر می‌شود و ناف دارشدگی مرکزی واضحتر می‌گردد. بعد از ۶ تا ۹ ماه ضایعات به صورت خودبخودی و به تدریج پسروی پیدا می‌کنند و معمولاً بدون هیچ ضایعه باقی‌مانده محو می‌شوند، البته به ندرت یک جوشگاه[یادداشت ۶] کوچک نافدار باقی می‌ماند .[۴] التهاب دور ضایعه در صورت وجود، نشاندهنده واکنش دستگاه دفاعی بدن و پیش درآمد خوب شدن ضایعه است .[۴]خراشیدگی و دَلَمه بستن ضایعات ممکن است وجود داشته باشد. کودکان در قسمت بالایی تنه، مخصوصاً صورت، و گاهی دست‌ها دچار ضایعه می‌شوند. ضایعات در افراد دچار ضعف دستگاه ایمنی بزرگتر هستند و تعداد ضایعات در افراد آتوپیک با پوست اگزمایی یا خشک بیشتر است .[۴]در بزرگسالان ضایعات درپایین شکم و ران‌ها دیده می‌شوند. معمولاً کف دست و پا گرفتار نمی‌شود .[۴]. در بزرگسالان پاپول‌ها اغلب با موهای عانه استتار می‌شوند. نواحی عانه و تناسلی شایعترین محل درگیر در بزرگسالی هستند.

تشخیص آزمایشگاهیویرایش

در افراد دچار نقص دستگاه دفاعی بدن، بیوپسی از ضایعات انجام می‌شود که انکلوزیونهای ویروسی سیتوپلاسمی بزرگی بنام اجسام مولوسکمی[یادداشت ۷] را در داخل کراتینوسیتها نشان می‌دهد .[۵] تراشیدن ضایعات با کورِت ماده سفید نیمه جامدی تولید می‌کند که حاصل کراتینوسیتهای آلوده است. این کراتینوسیتهای آلوده به طرز جالب توجهی گِرد هستند و به راحتی از یکدیگر جدا می‌شوند.[۵]در صورتی که کراتینوسیتهای غیر آلوده تخت و به هم چسبیده هستند و ورقهایی از سلول‌های به چسبیده ایجاد می‌کنند.

تشخیص افتراقیویرایش

 
ضایعه تیپیک مولوسکوم کانتوژیوزوم، به ناف دار شدگی ضایعات توجه کنید .

در بیماران با دستگاه دفاعی طبیعی تشخیص افتراقی به شرح زیر است:[۶]

زگیل‌ها بر خلاف مولوسکوم فاقد ناف دار شدن مرکزی هستند و در کف دست و پا هم ظهور می‌کنند. ضایعات هرپسی وزیکولهایی (آبدانه‌هایی) هستند که تنها به صورت گذرا نافدار می‌شوند و غالباً دردناک هستند. ظهور و محو شدن ضایعات هرپسی سریعتر است و کلا هرپس روند بالینی کوتاهتری دارد.[۶]

در افراد مبتلا به اچ آی وی، عفونتهای دیگر فرصت طلب، شامل قارچ‌های کریپتوکوکوس و هیستوپلاسموز ممکن است ضایعاتی ایجاد کنند که شبیه ضایعات مولوسکوم کانتوژیوزوم باشد .[۶]

درمانویرایش

ضایعات ناحیه تناسلی را باید حتماً درمان نمود چونکه جلوی انتشار از راه تماس جنسی گرفته شود.[۷]

داروهای دم دستیویرایش

چندین نوع داروی دم دستی[یادداشت ۱۰] برای درمان مولوسکوم وجود دارند که در مؤثر بودنشان شک وجود دارد. مثال‌ها شامل مولوسکوم آر اکس (به انگلیسی: MolluscumRx) و زایمادرم (به انگلیسی: ZymaDerm) است.[۷]

کورِت کشیدنویرایش

پاپول‌های کوچک را می‌توان به سرعت با یک کورت، با یا بدون بی‌حسی موضعی، برداشت. خون‌ریزی را یا با فشار مستقیم گاز طبی روی زخم کنترل می‌کنند یا با محلول مانسل.[یادداشت ۱۱] باید پیش از استفاده به بیمار گفته شود که استفاده از محلول مانسل ممکن است دردناک باشد. جوشگاه کوچکی ممکن است در محل برداشتن ضایعه ایجاد شود لذا بهتر است در نقاطی از بدن که از نظر زیبایی اهمیت دارند مورد استفاده قرار نگیرد. در کودکان می‌توان نیم تا یک ساعت پیش از کورت کشیدن از کِرِم لیدوکائین[یادداشت ۱۲] استفاده کرد تا برای کودکان دردناک نباشد.[۷]

کرایوویرایش

جراحی کرایوتراپی[یادداشت ۱۳] بهترین درمان در بیمارانی است که تحمل درد را داشته باشند. با افشانه (اسپری) یا گوش پاک کن نیتروژن مایع را روی ضایعه می‌ریزند تا جایی که یک مرز سفیدرنگ یخزده هاله‌ای به اندازه یک میلی‌متر روی پوست سالم دور ضایعه ایجاد کند. رسیدن به این اندازه حدوداً ۵ ثانیه طول می‌کشد. البته باید مواظب بود چونکه یخزدگی بیش از حد باعث پررنگ یا کم رنگ شدن محل می‌شود.[۷]

داروهای ضد ویروسی و تنظیم‌کننده‌های دستگاه دفاعی بدنویرایش

کِرِم ایمی کیمود ۵٪[یادداشت ۱۴] در مردان ۹ تا ۲۷، سه بار در روز، تا ۵ روز متوالی در یک هفته که ۴ هفته ادامه داشته باشد در ۸۰ درصد مواقع مؤثر بوده‌است. اگر در کودکان کرم را یکروز در میان یا یک بار در روز بکار ببرند باعث کاهش التهاب در محل مالیدن کرم خواهد شد. در کودکانی که حدوداً ۷ سال دارند کرم را هرشب تا ۴ هفته استفاده می‌کنند. عوارض جانبی محدود به محل مالیدن کرم است و سیستمیک نیست (در تمام بدن بروز نمی‌کند). ایمی کیمود در بیماران مبتلا به HIV-1 بسیار مؤثر بوده‌است و در ناحیه تناسلی بیماران با دستگاه دفاعی عادی هم بکار می‌رود.[۷]

کانتاریدینویرایش

کانتاریدین درمان مؤثر و بدون عارضه‌ای است. یک قطره کوچک از کانتاریدین ۷٪ را روی ضایعه می‌اندازند و دقت می‌کنند که روی پوست سالم اطراف ضایعه مالیده نشود. درد، سوزش، سرخی و خارش گذرا ممکن است که به وجود آید اما عفونت باکتریایی ثانویه ایجاد نخواهد شد. ضایعات تاول می‌زنند و بدون بافت جوشگاه (اِسکار) پاک می‌شوند. البته ممکن است ضایعات مولوسکومی تازه در همان محل تاول کانتاریدین ظاهر شوند. یک روش دیگر استفاده از کانتاریدین یا وروزول[یادداشت ۱۵] (که قویتر است) روی ضایعه و پوشاندن آن با نوار چسب طی یک روز است. تاول کوچک ایجاد شده تا زمانی که از بین برود با پُلی اُسپرین[یادداشت ۱۶] پوشانده می‌شود.[۷]

هیدروکسید پتاسیمویرایش

محلول آبی پتاسیم هیدروکسید (KOH) ده درصد، دو بار در روز روی هر ضایعه مالیده می‌شود. این کار را تا ایجاد التهاب زخم و زخمی شدن سطح ضایعه ادامه می‌دهند. طی یک دوره متوسط ۳۰ روزه ٬از ۳۵ کودکی که در آزمایش شرکت داشتند، ۳۲ نفر بهبودی کامل پیدا کردند. جوشگاه هیپرتروفیک در یک بیمار و تغییرات رنگدانه‌ای در ۹ نفر دیگر مشاهده شد. [۷]

سایمتیدین خوراکیویرایش

کودکان مبتلا با یک دوره ۲ ماهه از سایمتیدین خوراکی، ۴۰ میلیگرم بر کیلوگرم در روز (40 mg/kg/day) درمان شدند. بغیر از سه نفر تمام کودکانی که درمان را کامل کردند بهبودی کامل از کل ضایعات پیدا کردند. هیچ عارضه جانبی مشاهده نشد. در مقایسه بیماران آتوپیک و غیر آتوپیک، بیماران آتوپیک پاسخ بهتری به سایمتیدین دادند.[۷]گزارش‌های دیگر اظهار نموده‌اند که شواهد قطعی به نفع مؤثر بودن سایمتیدین خوارکی وجود ندارد.[۸]

لیزرویرایش

درمان مولوسکوم کانتوژیوزوم با لیزر رنگی[یادداشت ۱۷] با طول موج ۵۸۵ نانومتر مؤثر، قابل تحمل و سریع است.[۷]

لایه برداری با تری کلرواستیک اسیدویرایش

لایه برداری (پیلینگ) با تری کلرواستیک اسید[یادداشت ۱۸] ۲۵ تا ۵۰ درصد (بطور متوسط ۳۵ ٪) که هر دو هفته یکبار بر اساس نیاز تکرار می‌شد ۴۰٫۵ ٪ کاهش در ضایعات مولوسکمی بیماران مبتلا به HIV ایجاد نمود که ضایعات وسیع مولوسکوم کانتوژیوزوم داشتند. در پیگیری ۲ ماهه پس از درمان، هیچ موردی از گسترش ضایعات مولوسکمی، عفونت ثانویه یا ایجاد جوشگاه مشاهده نشد .[۷]

ملاحظات درمانی در کودکانویرایش

  • خود - تلقیحی اطراف چشم‌ها مخصوصاً در کودکان شایع است. بهتر اینست که این ضایعات رها گردند تا خودبخود بهبود یابند.[۷]
  • با فعال شدن ایمنی سلولی ضایعات خودبخود بهبود خواهند یافت، بنابراین درمان همیشه الزامی نیست.[۷]
  • اگر قرار به درمان شد، بهترین انتخاب‌های درمانی در کودکان استفاده آگاهانه از کانتاریدین، ایمی کیمود یا ترتینوئین ضعیف شده‌است.[۷]
  • شصت تا نود دقیقه قبل از درمان جراحی (کورت کشیدن و کرایو) از بی‌حس‌کننده‌های موضعی (لیدوکاپین ۴٪ یا EMLA) در کودکان استفاده می‌شود.[۷]
  • میزان مصرف کِرِم EMLA مخصوصاً در نوزادان و شیرخواران نامحدود نیست چونکه خطر کمی برای بروز متهموگلوبینمی وجود دارد.[۷]
  • مولوسکوم کانتوژیوزوم در بالغین جوان بیماری آمیزشی محسوب می‌شود.[۷]
  • در بالغین جوان ضایعات تمایل دارند در قسمت پایین شکم، ناحیه عانه (شامل اعضای تناسلی) و ران‌ها بروز کنند.[۷]

جستارهای وابستهویرایش

یادداشت‌هاویرایش

  1. (به انگلیسی: water warts)
  2. (به لاتین: poxvirus)
  3. (به انگلیسی: autoinoculation)
  4. papule
  5. umbilication
  6. scar
  7. molluscum bodies
  8. Flat warts
  9. Genital warts
  10. OVER-THE-COUNTER TREATMENTS
  11. Monsel’s solution (Ferric subsulfate solution)
  12. Lidocaine/prilocaine (EMLA)
  13. CRYOSURGERY
  14. imiquimod 5% cream (Aldara)
  15. Verrusol (1% cantharidin, 30% salicylic acid, 5% podophyllin)
  16. Polysporin = Polymyxin B (as Sulfate), Bacitracin Zinc, Gramicidin.
  17. dye laser
  18. TRICHLOROACETIC ACID PEEL

پانویسویرایش

منابعویرایش

  • Habif, Thomas (2011). Skin disease diagnosis and treatment. Edinburgh: Saunders/Elsevier. ISBN 978-0-323-07700-2.
  • Habif, Thomas (2010). Clinical dermatology a color guide to diagnosis and therapy. Edinburgh: Mosby Elsevier. ISBN 978-0-7234-3541-9.
  • "Molluscum contagiosum". Wikipedia, the free encyclopedia. 10 Sep 2014. Retrieved 30 Sep 2014.
  • "molluscum contagiosum". Wiktionary. 20 Jun 2013. Retrieved 30 Sep 2014.
  • Scheinfeld N (March 2003). "Cimetidine: a review of the recent developments and reports in cutaneous medicine". Dermatol. Online J. 9 (2): 4. PMID 12639457.
  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Molluscum contagiosum». در [[ویکی‌پدیای (انگلیسی)|دانشنامهٔ ویکی‌پدیای (انگلیسی)]]، بازبینی‌شده در ۸ مهر ۱۳۹۳.

پیوند به بیرونویرایش

در پروژه‌های خواهر می‌توانید در مورد زگیل آبکی اطلاعات بیشتری بیابید.


  در میان تصویرها و رسانه‌ها از ویکی‌انبار