باز کردن منو اصلی

ابراهیم بن مالک اشتر

فرمانده ارتش مختار

ابراهیم بن مالک اشتر نخعی، فرزند مالک اشتر، که مختار ثقفی را در قیام و اقدام به خونخواهی حسین همراهی کرد.[۱]

محتویات

زندگی ابراهیمویرایش

ابراهیم هنگام شرکت در جنگ صفین نوجوان بوده و بین سال‌های ۱۵ تا ۲۱ ق. به دنیا آمده‌است. او از قبیله نخع (تیره‌ای از قبیله مذحج یمن) که بعد از حکومت علی در کوفه ساکن شدند.[۱]

همراهی با قیام مختار ثقفیویرایش

مختار به او پیشنهاد همکاری در قیام خود داد و هدف خود را خونخواهی حسین دانست، ابراهیم آنرا پذیرفت به شرط حکومت بر شمال عراق و در کوفه قیام آغاز شد. آنها کوفه را که در دست ابن مطیع، فرمانروای عبدالله بن زبیر (حاکم حجاز) بود را در دست گرفتند. ابراهیم در عاشورای ۶۷هجری ق، در جنگی با بنی امیه موصل را بدست خود تسخیر کرد و حاکم آنجا شد.

در نبرد خازر در روز عاشورای سال 66 یا 67 هجری در پی قیام مختار ثقفی بین سپاه مختار به فرماندهی ابراهیم بن مالک اشتر با سپاه امویان به فرماندهی عبیدالله بن زیاد در 5 فرسخی شمال موصل رخ داد و منتج به شکست امویان و کشته شدن عبیدالله بن زیاد شد. سر عبیدالله را بریدند و به نزد علی بن حسین سجاد در مدینه فرستاد. ابراهیم اشتر نیز طبق توافقش با مختار، حکومت موصل را بدست گرفت.[۲] در این جنگ، حصین بن نمیر، شرحبیل بن ذی‌الکلاع، ابن حوشب، غالب الباهلی ابی الاشرس و ابن زیاد (که در آن زمان فرمانده کل لشگریان امویان بوده)از عاملان حادثه کربلا بودند، کشته شدند. سرهای آنان برای محمد حنفیه و علی بن حسین فرستاده شد. سپس با همراهی مختار دیگر قاتلان حسین را به قتل رساندند.

همراهی با مصعب بن زبیرویرایش

شورشیان با تحریک مصعب بن زبیر (برادر عبدالله بن زبیر حاکم حجاز) به کوفه حمله کردند و مختار را به قتل رساندند و مصعب، حکومت آن خطه را نیز به دست گرفت. ابراهیم به خاطر حفظ مقام ومنصب وجان خود ازقبل شهادت مختار با مصعب بیعت کرد و همچنان حاکم موصل، جزیره، آذربایجان و ارمنیه باقی ماند تا این که عبدالملک در سال ۷۱ قمری یا ۷۲ قمری به مصعب حمله برد، و مصعب ابراهیم را برای مقابله با عبدالملک فراخواند.[۱]

پایان کار ابراهیمویرایش

عبدالملک (حاکم اموی) فرماندهان و فرمانداران مصعب را تطمیع کرد. عبدالملک نیز لشکری به فرماندهی برادرش محمد بن مروان، به جنگ ابراهیم فرستاد که در نزدیک بغداد با هم رو به رو شدند. در لحظات حساس جنگ، یکی از فرماندهان منصوب مصعب فرار کرد و عدّه زیادی را هم فراری داد. بدین ترتیب ابراهیم در محاصره افتاد. ناگهان با نیزه‌ها به طرف او هجوم بردند و او را که به شدت مقاومت می‌کرد؛ به قتل رساندند وابراهیم در راه زبیریان کشته شد. قاتل ابراهیم، سر او را جدا کرد و برای عبدالملک بردند و سپس غلامان «عبیدالله بن زیاد» به سبب کینه‌ای که از ابراهیم داشتند، بدنش را با آتش سوزاندند.

ابراهیم در نظر علمای سنیویرایش

ذهبی از عالمان اهل سنّت: ابراهیم از بزرگان بود برخلاف پدرش سنی فاضلی بود برای مقام منصب هرکاری انجام می داد اوفردی جاطلب بود

پانویسویرایش

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ابراهیم بن مالک اشتر، افسر سلحشور پایگاه مجازی حوزه.
  2. تاریخ اسلام، علی‌اکبر فیاض، چاپ سال ۱۳۷۴، دانشگاه تهران، ص ۱۸۴.

منابعویرایش