کج‌خط[۱]، خط مورب یا اسلش نشانه‌ای از گروه نشانه‌های سجاوندی است که در موارد زیر به‌کار می‌رود:[۲]

  • برای جدا کردن روز، ماه، و سال در تاریخ
  • برای جداکردن مصراع‌های یک بیت.
/

نشانه‌های سجاوندی

خط مورب
آپاستروف ( ' )
کمانکها (( )، [ ]، { }، < >)
دونقطه ( : )
ویرگول ( ، )
خط فاصله ( ، ، ، )
سه‌نقطه ( ، ... )
علامت تعجب ( ! )
نقطه ( . )
گیومه ( « » )
خط فاصله ( -، )
علامت سؤال ( ؟ )
علامت گفتاورد ( ‘ ’، “ ” )
نقطه‌ویرگول ( ؛ )
خط مورب ( / )
خط مورب ( )
جداکنندگان کلمات
فاصله‌ها ( ) () () ( ) () () ()
interpunct ( · )
عمومی
امپرسند ( & )
اَت‌ساین ( @ )
ستاره ( * )
خط اریب وارو ( \ )
گلوله ( )
هشتک/کلاهک ( ^ )
واحد پول عمومی: ( ¤ )
ویژه: ฿, ¢, $, , , £, , ¥, , ,
daggers ( , )
درجه ( ° )
علامت تعجب برعکس ( ¡ )
علامت سوال برعکس ( ¿ )
نماد عدد/پوند/هشتگ ( # )
numero sign ( )
ordinal indicator (º, ª)
درصد ( %, ‰, )
نشانهٔ پاراگراف ( )
پریم ( )
بند ( § )
مدک ( ~ )
دونقطه ( ¨ )
زیرخط ( _ )
عمودی/پایپ/خط شکسته ( |, ¦
نشان‌های بی‌استفاده
asterism ( )
index/fist ( )
therefore sign ( )
because sign ( )
interrobang ( )
irony mark ( )
lozenge ( )
reference mark ( )


خط مورب، مميز (/) نشانه جداسازي است و كاربردهاي آن عبارت‌اند از:[۱][پیوند مرده]ویرایش

  1. به جاي «يا» و «واو» عطف يا معادل دو كلمه كه حكم واحد دارند، خط مورب، مميز (/) را به کار میبریم: دگمه/ دكمه/ تكمه/ تگمه از كلمات چند املايي هستند. مردن/ درگذشتن/ دار فاني را وداع گفتن/ سقط شدن با معناي واحد، كاربردهاي متفاوت دارند.[۳]
  2. براي جدا كردن روز، ماه و سال و جلد و صفحه، خط مورب، مميز (/) را به کار میبریم:: 87/5/29 136/4 (جلد 4 صفحه 136) [۳]
  3. براي جداكردن مصراع‌هاي يك بيت (به خصوص شعر نو)، خط مورب، مميز (/) را به کار میبریم: خانه دوست كجاست؟/ در فلق بود كه پرسيد سوار/ آسمان مكثي كرد[۲]
  4. جداكردن واج‌ها در مباحث زبان‌شناسي: واج‌هاي/ گ/ ي/ ا/ ز/ از واج‌هاي ميانجي به شمار مي‌آيند.[۳]
  5. جداكردن واحدهاي پول يا اعداد دهگان، صدگان و هزارگان: جمعيت كشور در سال اخير 579/348/74 نفر است. مبلغ 359/478/3 ريال باقي مانده طلب شركت است. قيمت يورو هر هزار تومان، 037/1 دلار (يك دلار و سي و هفت سنت) است.[۳]

منابعویرایش

  1. «کج‌خط» [رایانه و فنّاوری اطلاعات] هم‌ارزِ «اسلش» (به انگلیسی: slash)؛ منبع: گروه واژه‌گزینی. جواد میرشکاری، ویراستار. فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان. تهران: انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی. پارامتر |عنوان= یا |title= ناموجود یا خالی (کمک)
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ زبان فارسی (۱)، انتشارات چاپ و نشر کتاب‌های درسی، ۱۳۸۶، ص. ص۲۹
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ ۳٫۳ حسن ذوالفقاري، منتشر شده توسط نجوای قلم (۲۰۱۷-۰۱-۱۰). «خط مورب (ممیز)». آموزش ویراستاری، آموزش مقاله نویسی، حافظ خوانی | موسسه نجوای قلم. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۱-۰۵.[پیوند مرده]