باز کردن منو اصلی

فرهنگ شریف

آهنگساز و موسیقی‌دان ایرانی

فرهنگ شریف (زادهٔ ۱ فروردین ۱۳۱۰، آمل - درگذشتهٔ ۱۷ شهریور ۱۳۹۵، تهران)، دارای نشان درجه یک هنری معادل دکتری، از چهره های ماندگار موسیقی، نوازنده و بداهه نواز تار اهل ایران بود.[۱]

فرهنگ شریف
Farhang Sharif.jpg
اطلاعات
تولد۱ فروردین ۱۳۱۰، آمل[۱]
ملیتایرانی ایران
مرگ۱۷ شهریور ۱۳۹۵ (۸۵ سال)
تهران
سبک‌(ها)موسیقی سنتی ایرانی
ساز(ها)تار
وبگاهfarhangsharif.com

شروع فعالیت هنریویرایش

فرهنگ شریف از چهارسالگی تحت تأثیر آموزش موسیقی به‌ وسیلهٔ پدرش و نیز رفت‌ و آمد بزرگان موسیقی ایران به منزل آن‌ها خصوصاً عبدالحسین شهنازی و مرتضی نی داوود بود. پدر فرهنگ شریف دکتر داروساز بود و با اهل هنر نیز حشر و نشر بسیاری داشت.

فرهنگ شریف تار را نزد عبدالحسین شهنازی و مرتضی نی‌داوود، که از تارنوازان بزرگ اواخر دوره قاجار و اوایل پهلوی بودند آموخت، بر خلاف اظهارات اشتباه محمدرضا لطفی که بر این باور بود تار را نزد علی اکبر شهنازی برادر بزرگتر عبدالحسین شهنازی آموخته ، فرهنگ شریف تنها شاگرد عبدالحسین شهنازی بود و شاگردی دیگر جز ایشان نداشت. اما شیوهٔ نوازندگی وی به استادانش شباهتی نداشت و مخصوص خود او بود.
در دوازده‌سالگی نخستین تک‌نوازی خود را که زنده از رادیو پخش می‌شد با موفقیت اجرا کرد و به‌دنبال آن در اغلب برنامه‌های گل‌ها به عنوان تک‌نواز آواز، خوانندگان برنامه را همراهی می‌کرد.[۱][۲]

سبکویرایش

وی با ابداعاتی که در نحوهٔ انگشت‌گذاری و مضراب‌زنی در نقاط مختلف سیم‌های تار انجام داده، از تار صدایی کاملاً متفاوت به وجود آورده که بسیاری معتقدند زیباترین صدای تولیدشده از ساز تار است. وی با قریحهٔ بی‌مانندش ملودی‌هایی بسیار لطیف و زیبا ساخته‌است. استفاده از ظرفیت‌های تار در صدادهی‌های متنوع، سکوت‌های سنجیده، آفرینش جملاتی فارغ از قالب‌های ردیف، جواب‌های کوتاه و مؤثر، اجرای ماهرانه انواع کشش‌ها و مالش‌های طولی و عرضی که ریشه در روش‌های ویولن‌نوازی ایرانی دارد، تکیه بر خیال آزاد و قدرت ایجاد موقعیت‌های خلسه‌آور در هنگام تک‌نوازی و آفرینش کوک‌های گوناگون اختصاصی از ویژگی‌های برجسته هنر نوازندگی فرهنگ شریف به‌شمار می‌رفت، به گونه‌ای که سبک و اسلوب نوازندگی‌اش منحصر به خود او بوده و از ساز هیچ نوازنده‌ای به غیر از ساز خودش شنیده نشده‌است. همچنین‌ او چند سال در آمریکا اقامت کرد و در دانشگاه‌های معتبر آنجا نیز کرسی استادی داشت.[نیازمند منبع]

و یا به تعریفی از بزرگان موسیقی اصیل ایران:

جلیل شهناز (نوازنده بزرگ تار):

ساز گرم و دلنشین یعنی تار آقای فرهنگ شریف.

علی تجویدی (آهنگساز و نوازنده بزرگ ویولون):

آقای فرهنگ شریف در ساز تار ویرتوئز هستند. نوازندگی فرهنگ شریف برپایه بداهه آکنده از سونوریته های بی نظیر و صدادهی هایی بسیار شفاف و رساء و خلق فضاهایی پر از آرامش، ملودیهای غیر قابل وصف و موتیف هایی پر از اصالت و فرهنگ ایرانی می باشد.تکنیک ایشان بسیار شسته و رُفته است. من همواره در خلق آثار و نوازندگی بسیار تحت تاثیر سبک این استاد بزرگ تار بوده ام.

احمد عبادی (نوازنده نامدار سه تار):

هیچکس در بداهه نوازی نظیر فرهنگ شریف نیست. فرهنگ شریف بداهه ی موسیقی اصیل ایرانی است.

علی اکبر گلپایگانی (خواننده مشهور):

تار فرهنگ شریف پرچم ایران است!

بیژن ترقی (شاعر معاصر):

بیهوده مکن ذهن پراکنده ی خود تار

این زخمه زن نادره فرهنگ شریف است

نواب صفا (شاعر معاصر):

فرهنگ نیست که اینچنین چنگ میزند!

بال فرشته ایست که آهنگ میزند

نشان درجه‌یک هنرویرایش

فرهنگ شریف دارای گواهی‌نامهٔ درجه‌یک هنری معادل دکترا بود که در دورهٔ ریاست‌جمهوری محمد خاتمی به وی اهدا شد.[۱][۲]

کنسرت‌هاویرایش

او از سوی مرکز حفظ میراث فرهنگی شرق در دانشگاه موزه هنر لندن برای برگزاری کنسرت پژوهشی و همچنین تشکیل کارگاه تخصصی ساز تار دعوت شد. در این سفر علاوه بر اجرای کنسرت پژوهشی ویژگی‌های ساز تار را در ۵ جلسه تشریح کرد. این کنسرت از سوی دانشجویان و علاقه‌مندان با استقبال فراوانی مواجه شد. فرهنگ شریف کنسرت‌های پژوهشی در کشورهای آلمان و انگلستان برگزار نمود. فرهنگ شریف در ایران نیز کنسرت‌های متعددی در تالارهای متعدد و جشنواره‌ها برگزار کرد و همچنین همراه با محمدرضا شجریان کنسرت‌های متعددی در کشور ایران و کشورهای مختلف اجرا نمود.

کارنامه هنریویرایش

فرهنگ شریف در کارنامه هنری خود با خوانندگانی چون حسین قوامی، گلپا، ایرج، تاج اصفهانی، دلکش، غلامحسین بنان، محمدرضا شجریان، علیرضا افتخاری، محمود محمودی خوانساری، حسام‌الدین سراج، مرضیه، حمیرا، هایده و روح‌انگیز همنوازی داشته و در چند فستیوال بین‌المللی از جمله فستیوال موسیقی برلین توانسته‌است ساز تار را به‌خوبی به جهانیان بشناساند.[۲] فرهنگ شریف چند سالی را در دانشگاه‌های مطرح آمریکا به امر آموزش موسیقی مشغول بوده‌است.[۲]

آثارویرایش

در آرشیو موسیقایی فرهنگ شریف، آثار زیادی را چه در بخش تکنوازی تار و چه در همراهی با خوانندگان مختلف چون حسین خواجه امیری ، علی اکبر گلپایگانی ، محمود محمودی خوانساری ، عبدالوهاب شهیدی ، محمدرضا شجریان و ... وجود دارد. و به عنوان یکی از پرکارترین نوازندگان در برنامه های مختلف گلها (گلهای جاویدان ، گلهای صحرایی ، گلهای رنگارنگ ، برگ سبز ، یک شاخه گل ، گلهای تازه ، گلچین هفته ، و برنامه تکنوازان رادیو) و ارکستر روح الله خالقی و اسدالله ملک همکاری داشته اند.

درگذشتویرایش

فرهنگ شریف در ۱۷ شهریور ۱۳۹۵ در ۸۵ سالگی در تهران درگذشت.[۳][۴]

ترانه‌شناسیویرایش

خواننده نام ترانه ترانه‌سرا آهنگساز
هایده شب میخوونه هدیه فرهنگ شریف
شهلا سرشار چین زلف هما میرافشار فرهنگ شریف
شهلا سرشار قسم هما میرافشار فرهنگ شریف
شهلا سرشار پشیمون هما میرافشار فرهنگ شریف

پانویسویرایش

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ «زندگینامه: فرهنگ شریف (۱۳۱۰-)». همشهری‌آنلاین. ۱۷ فروردین ۱۳۸۸. دریافت‌شده در ۷ شهریور ۱۳۹۰.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ «فرهنگ شریف». وبگاه رسمی خانه موسیقی ایران. ۱۸ آبان ۱۳۹۱. دریافت‌شده در ۱ فروردین ۱۳۹۲.
  3. «فرهنگ شریف درگذشت». ایسنا. دریافت‌شده در ۷ سپتامبر ۲۰۱۶.
  4. «فرهنگ شریف درگذشت». خبر آنلاین. دریافت‌شده در ۷ سپتامبر ۲۰۱۶.