پرتقال

گونه‌ای از مرکبات
پرتقال
OrangeBloss wb.jpg
آرایه‌شناسی
فرمانرو: گیاهان
شاخه: گیاهان گلدار
رده: دولپه‌ای‌ها
راسته: افراسانان
تیره: سدابیان
سرده: مرکبات
گونه: پرتقال
نام علمی
Citrus × sinensis
پرتقال، خام، تمامی گونه‌های تجاری
مواد مغذی در هر ۱۰۰ گرم (۳٫۵ اونس)
انرژی ۱۹۲ کیلوژول (۴۶ کیلوکالری)
کربوهیدرات‌ها ۱۱٫۷۵ g
قندها ۹٫۳۵ g
چربی ۰٫۱۲ g
پروتئین ۰٫۹۴ g
آب ۸۶٫۷۵ g
ویتامین آی معادل ۱۱ میکروگرم (۱٪)
ویتامین ب۱ (تیامین) ۰٫۱۰۰ میلی‌گرم (۸٪)
ویتامین ب۲ (ریبوفلاوین) ۰٫۰۴۰ میلی‌گرم (۳٪)
ویتامین ب۳ (نیاسین) ۰٫۴۰۰ میلی‌گرم (۳٪)
پانتوتنیک اسید (ویتامین ب۵) ۰٫۲۵۰ میلی‌گرم (۵٪)
ویتامین ب۶ ۰٫۰۵۱ میلی‌گرم (۴٪)
اسید فولیک (ویتامین ب۹) ۳۰ میکروگرم (۸٪)
ویتامین C ۵۳٫۲ میلی‌گرم (۸۹٪)
ویتامین E ۰٫۱۸ میلی‌گرم (۱٪)
کلسیم ۴۰ میلی‌گرم (۴٪)
آهن ۰٫۱۰ میلی‌گرم (۱٪)
منیزیم ۱۰ میلی‌گرم (۳٪)
فسفر ۱۴ میلی‌گرم (۲٪)
پتاسیم ۱۸۱ میلی‌گرم (۴٪)
روی ۰٫۰۷ میلی‌گرم (۱٪)
درصدها نسبی‌اند
منبع: پایگاه اطلاعاتی مواد غذایی آمریکا

پرتقال (به دری: مالته[۲]) یا گاهی نارنج شیرین، میوه ای از خانواده نارنجی مرکبات است. درخت آن همیشه سبز و پر برگ است و ارتفاع آن تا ۱۰ متر هم می‌رسد.

ریشه پرتقال از جنوب غربی آسیا (هندوچین) است و یک میوه پیوندی و منبع ویتامین C است که در دوران باستان احتمالاً با پیوند نارنگی و دارابی پرورش داده شد. نوع ایرانی orange persane که ایتالیایی‌ها از قرن ۱۱ میلادی کشت آن را در جنوب اروپا رایج کردند تلخ بود و جای خود را از قرن ۱۵ میلادی به نوع شیرین تر داد که تاجران کشور پرتغال از هندوستان وارد و کشت کردند. برای همین هم در بسیاری از زبان‌های دنیا (یونانی،رومانیایی، ترکی، ایرانی، عربی، بلغاری، گرجی و زبان جنوب ایتالیا) امروزه هنوز لغت میوه پرتقال با کشور پرتغال تشابه اسمی دارد.[نیازمند منبع] البته ریشه لغت فرانسوی (Orange) از نارنگ (سانسکریت) آمده و هم‌ریشه واژه نارنج (فارسی) و واژه‌های مشابه در بسیاری از زبان‌های دیگر از جمله ارمنی، اسپانیایی، و عربی است. در بعضی زبانها هم (نظیر هلندی و آلمانی) آن را سیب چینی (بواسطه مبدأ این میوه) می‌خوانند. معروف‌ترین گونه اصلاح شده پرتقال در دنیا تامسون ناول است. بیروت، نیز یکی از معروفترین مکان‌های پرورش آن درجهان است که پرتقال بیروت آن نیز معروف است.

پرتقال درخت کوچکی است با برگ‌های سبز و گل‌های سفید، پوست میوهٔ آن نارنجی رنگ، کمی ناصاف و میوه آن بسته به انواع مختلف شیرین و ترش، زرد رنگ یا قرمز، و سرشار از ویتامین ث است. پرتقال یکی از قدیمی‌ترین میوه‌هایی است که بشر از آن استفاده می‌کرده‌است و در حدود ۵۰۰ سال قبل از میلاد مسیح کنفوسیوس از آن نام برده‌است. در حال حاضر بیشتر از ۲۰۰ نوع پرتقال در آمریکا کشت می‌شود. پرتقال اولیه، کوچک، تلخ و پر از هسته بوده‌است که در اثر تربیت مهندسی ژنتیکی و همچنین انتخاب نوع بهتر و کود کافی درشت تر و شیرین تر شده‌است. پرتقال انواع مختلفی دارد که برخی از آنها عبارت هستند از خونی و ماندارین

تولیدکنندگان عمده

تولیدکنندگان بیش‌ترین پرتقال — ۲۰۱۹
(میلیون تُن)
  برزیل ۱۷٫۱
  چین ۱۰٫۴
  هند ۹٫۵
  ایالات متحده آمریکا ۴٫۸
  مکزیک ۳٫۷
  اسپانیا ۳٫۲
  مصر ۳٫۲
مجموع جهانی ۷۸٫۷
منبع:
سازمان غذا و کشاورزی ملل متحد (فائو)
[۳]
 
نقشه جهانی تولید پرتقال در سال ۲۰۱۸.[۴]

نگارخانه

منابع

  1. "Citrus sinensis information from NPGS/GRIN". www.ars-grin.gov. Retrieved 2008-03-17.
  2. انوشه، حسن؛ خدابنده‌لو، غلامرضا (۱۳۹۱). فارسی ناشنیده: فرهنگ واژه‌ها و اصطلاحات فارسی و فارسی‌شدهٔ کاربردی در افغانستان. تهران: قطره. شابک ۹۷۸-۶۰۰-۱۱۹-۶۰۹-۶.
  3. آمار فائو
  4. Ritchie, Hannah; Roser, Max (2020-03-05). "Agricultural Production". Our World in Data.

https://web.archive.org/web/20171016202934/http://noorulqaem.com/%D9%BE%D8%B1%D8%AA%D9%82%D8%A7%D9%84/

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «orange». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی ساده، بازبینی‌شده در ۲۹ ژوئن ۲۰۲۰.