جامائیکا

(تغییرمسیر از جامایکا)

جامائیکا (به انگلیسی: Jamaica) کشوری است جزیره‌ای در دریای کارائیب و پایتخت آن کینگستون است. این کشور ۱۰٫۹۹۰ کیلومتر مربع وسعت داشته و جمعیت آن در سال ۲۰۱۵ حدود ۲،۸۹۱،۰۰۰ نفر بوده‌است[۷]. جامائیکا سومین کشور پرجمعیت انگلیسی‌زبان قاره آمریکا است و در سال ۱۹۶۲ استقلال خود را از بریتانیا دریافت کرد.

جامائیکا
Jumieka (Jamaican Patois)
شعار"یک مردم، از میان مردم‌های بسیار"
سرود ملی"جامائیکا، سرزمینی که دوستش داریم]"

سرود سلطنتی"خدا نگهدار ملکه باد"
پایتختکینگستون، جامائیکا
بزرگترین شهر پایتخت
زبان ملی پتوای جامائیکایی (دفاکتو)
اقلیت‌ها(۲۰۱۱[۲])
نام اهلیت Jamaican
دولت حکومت متمرکز نظام پارلمانی پادشاهی مشروطه
 -  ملکه الیزابت دوم
 -  فرماندار کل پاتریک آلن
 -  نخست‌وزیر اندرو هولنس
 -  قاضی ارشد Bryan Sykes
قانون‌گذاری پارلمان
 -  مجلس اعلا مجلس سنا
 -  مجلس سفلا مجلس نمایندگان
استقلال از بریتانیا
 •  اعطا شده ۶ اوت ۱۹۶۲ 
مساحت
 -  مجموع ۱۰٬۹۹۱ کیلومترمربع (۱۶۰ام)
۴٬۲۴۴ مایل مربع 
 -  درصد آب‌ها ۱٫۵
جمعیت
 -   برآورد ۲۰۱۷ ۲٬۸۹۰٬۲۹۹[۳] 
 -  سرشماری  ۲۰۱۱ ۲٬۶۹۷٬۹۸۳[۴] 
 -  تراکم ۲۶۶[۵]/کیلومترمربع 
۶۸۸/مایل‌مربع
تولید ناخالص داخلی (PPP) تخمین ۲۰۱۸
 -  مجموع $۲۶٫۹۸۱ بیلیون[۶] (۱۳۴ام)
 -  تولید سرانه $۹٬۴۳۴[۶] (۱۰۹ام)
تولید ناخالص داخلی:GDP (اسمی) تخمین ۲۰۱۸
 -  مجموع $۱۵٫۴۲۴بیلیون[۶] (۱۱۹ام)
 -  سرانه تولید ناخالص $۵٬۳۹۳[۶] (۹۵ام)
جینی (۲۰۱۶) ۳۵ 
شاخص توسعه انسانی (۲۰۱۸) ۰٫۷۲۶ (۹۶ام)
واحد پول دلار جامائیکا (JMD)
منطقه زمانی (ساعت جهانی-۵)
جهت رانندگی چپ
ISO 3166 code JM
دامنهٔ اینترنت .jm
پیش‌شمارهٔ تلفن +۱-۸۷۶
+۱-۶۵۸ (Overlay of 876; active in November 2018)

جامائیکا در قلمرو همسود قرار دارد و ملکه الیزابت دوم را رئیس کشور خود می‌شناسد. نماینده فعلی ملکه در جامائیکا پاتریک آلن است. حکومت این کشور نظام پارلمانی با دو مجلس است و نخست‌وزیر کنونی آن پورتیا سیمپسون-میلر نام دارد.

تاریخچهویرایش

این جزیره در زبان آراواکی سرخ‌پوستان تاینو یعنی ساکنان بومی جزیره، خایماکا[۸] نام داشت که نام جامائیکا دگرگون‌شده همان نام است. حرف «خ» را در اسپانیایی با حرف J نشان می‌دهند و همین حرف در انگلیسی «ج» تلفظ می‌شود. واژه خایماکا یا به معنی «سرزمین بهار» یا «سرزمین چوب و آب» است. جامائیکا در دوره‌ای از تملکات امپراتوری اسپانیا بود و سانتیاگو نام گرفته بود. پس از آن به دست بریتانیایی‌ها افتاد و «مستعمره سلطنتی هند غربی بریتانیایی جامائیکا» نامیده شد. این کشور عضو اتحادیه کشورهای همسود (مشترک‌المنافع بریتانیا) است. جمعیت امروزی آن بیشتر از نسل بردگان سیاه‌پوست آفریقایی هستند. جامائیکا پس از ایالات متحده آمریکا و کانادا سومین کشور پرجمعیت انگلیسی‌زبان در قاره آمریکا است.

تاریخویرایش

در سال ۱۴۹۴، کریستوف کلمب دریانورد اسپانیایی جامائیکا را کشف نمود و نام آن را سانتیاگو[۹] گذاشت. از اوایل قرن ۱۶ سیل مهاجرت اسپانیایی تباران به جامائیکا آغاز شد. جامائیکا تا سال ۱۶۵۵ تحت تسلط اسپانیا بود، از آن پس جامائیکا به دست بریتانیا افتاد و تا سال ۱۹۶۲ مستعمرهٔ بریتانیا بود.

سیاستویرایش

در سال ۱۹۶۲ زلزلهٔ مهیبی جامائیکا را لرزاند، پس از آن ابتلا به بیماری‌های مسری بسیاری از ساکنان بومی جزیره را کشت. پس از آن بردگان آفریقایی‌تبار برای کار در مزارع نیشکر به جامائیکا آورده شدند. در طول قرن ۱۷ و ۱۸ میلادی مارون ها[۱۰] که بردگان آزاد شدهٔ مسلحی بودند که در سطح جزیره پرسه می‌زدند و برای ساکنین تولید زحمت می‌نمودند به مشکلی برای بریتانیا تبدیل شده بودند. تصویب قانون لغو تجارت برده در سال ۱۸۰۷ و قانون آزادی بردگان در سال ۱۸۳۳ میلادی باعث افت قیمت شکر در جامائیکا شد که در سال ۱۸۶۵ شورش‌هایی نیز رخ داد. پس از اینکه جامائیکا به صورت مستعمرهٔ پادشاهی[۱۱] یا بریتانیا درآمد اوضاع اقتصادی نسبتاً بهتر شد. تولید موز در جامائیکا باعث کاهش وابستگی به نیشکر شد. در ۵ می ۱۹۵۳ جامائیکا به خودگردانی داخلی دست یافت و در سال ۱۹۵۸ به عضویت فدراسیون هند غربی درآمد. در سال ۱۹۶۱ رهبر حزب کارگر ناسیونالیست جامائیکا، آلکساندر بوستامنته[۱۲] تقاضای جدایی از فدراسیون هند غربی و رسیدن به استقلال کامل را کرد. پس از آن در جامائیکا رفراندومی برگزار شد و همهٔ ساکنان جزیره به استقلال رأی دادند، در ۶ آگوست ۱۹۶۲، جامائیکا از بریتانیا اعلام استقلال کرد. اولین نخست‌وزیر جامائیکا، مایکل مانلی از حزب سوسیالست خلق نام داشت که در سال ۱۹۷۲ قدرت را در دست گرفت. در سال ۱۹۸۹ مانلی مجدداً به سمت نخست‌وزیری انتخاب شد، ولی در سال ۱۹۹۲ از سمتش استعفا داد و پی.جی. پترسون جایگزین او شد. در ماه مه۱۹۹۷ دولت جامائیکا با طرح[۱۳] موافقت کرد، به موجب این طرح کشتی‌ها و ادوات دریایی آمریکایی اجازه دارند به منظور مقابله با قاچاقچیان مواد مخدر و کشتی‌های آن‌ها آزادانه در آب‌های جامائیکا تردد کنند. در اکتبر ۲۰۰۲ پترسون به مدت ۴ سال دیگر در سمت خود ابقا شد. در سپتامبر ۲۰۰۴ طوفان ایوان، بدترین طوفان در تاریخ جامائیکا موجب کشته شدن ده‌ها نفر، آواره شدن هزاران تن و به بار آوردن خسارات سنگین به خصوص به صنعت توریسم جامائیکا شد. در ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۷ نیز بروس گودلینگ[۱۴] از حزب کارگر جامائیکا نخست‌وزیر این کشور شد، همچنین در ۱۵ فوریه ۲۰۰۶ کنت هال به عنوان فرماندار جامائیکا انتخاب شد.

جغرافیاویرایش

پایتخت جامائیکا شهر کینگستون[۱۵] با ۶۵۱٬۸۸۰ نفر جمعیت می‌باشد. مساحت جامائیکا ۱۱٬۱۰۰ کیلومتر مربع و جمعیت آن ۲٬۸۹۱،۰۰۰ نفر می‌باشد.

از مهم‌ترین شهرهای جامائیکا می‌توان به پورت مور[۱۶] نفر، اسپنیش تاون[۱۷] ۱۸۰٬۰۰۰ نفر، مونتگو بی[۱۸] ۹۶٬۴۸۸ نفر و می پن[۱۹] ۶۰٬۰۰۰ نفر اشاره کرد. ساکنان اولیهٔ جامائیکا، سرخ‌پوستان آراواک بودند[۲۰] که مهم‌ترین آن‌ها سرخ‌پوستان تاینو[۲۱] نام داشتند.

تقسیمات کشوریویرایش

کشور جامائیکا شامل ۱۴ ایالت می‌باشد:

نقشه شهرستان مساحت جمیعت
  شهرستان کورنوال هانوور (Hanover)
سنت الیزابت (Saint Elizabeth)
سنت جیمز (Saint James)
ترلاونی (Trelawny)
(Westmoreland)
شهرستان میدلسکس کلارندون (Clarendon)
منچستر (Manchester)
سنت ان (Saint Ann)
سنت کاترین (Saint Catherine)
سنت ماری (Saint Mary)
شهرستان سوری کینگستون (Kingston)
پورتلند (Portland)
سنت اندرو (Saint Andrew)
سنت توماس (Saint Thomas)

مردمویرایش

نژاد ۹۱٪ جامائیکایی‌ها، سیاه، ۶٪ دورگه و ۳٪ نیز سفید هستند، همچنین دین ۶۲٪ مردم جامائیکا، پروتستان و ۲٪ نیز کاتولیک می‌باشند. انگلیسی زبان رسمی مردم جامائیکا است.

اقتصادویرایش

واحد پول جامائیکا، دلار با واحد جزء (سنت) نام دارد. از جمله اقلام صادراتی جامائیکا می‌توان به، آلومینیوم، بوکسیت، شکر، موز، قهوه و پوشاک اشاره کرد. جامائیکا از اعضای کشورهای مشترک‌المنافع می‌باشد.

پانویسویرایش

  1. "CIA World Factbook (Jamaica)". United States Government.
  2. خطای یادکرد: خطای یادکرد:برچسب <ref>‎ غیرمجاز؛ متنی برای یادکردهای با نام WorldFactbook وارد نشده‌است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  3. "Data Query Total Population by sex (thousands)". UNITED NATIONS/DESA/POPULATION DIVISION. Archived from the original on 19 September 2016. Retrieved 18 April 2018.
  4. "Population Usually Resident in Jamaica, by Parish: 2011". Statistical Institute of Jamaica. Retrieved 2019-12-28.
  5. "Data Query - Population density (persons per square km), as of 1 July". UNITED NATIONS/DESA/POPULATION DIVISION. Archived from the original on 19 September 2016. Retrieved 18 April 2018.
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ ۶٫۲ ۶٫۳ "World Economic Outlook Database, October 2018". IMF.org. صندوق بین‌المللی پول. Retrieved 12 March 2019.
  7. "World Bank Group - International Development, Poverty, & Sustainability". World Bank. Retrieved 2020-06-01.
  8. Xaymaca
  9. Santiago
  10. Maroons
  11. Crown Colony
  12. Sir Alexander Bustamente
  13. Ship-Rider Agreement
  14. Bruce Golding
  15. Kingston
  16. Port Morant
  17. Spanish Town
  18. Montego Bay
  19. May Pen
  20. Arawak Indians
  21. Taino Indians

منابعویرایش