باز کردن منو اصلی

ستیریزین

نوعی دارو از گروه آنتی هیستامین ها

سیتیریزین (به انگلیسی: Cetirizine) یک آنتی‌هیستامین نسل دوم است. برخلاف باور عموم ستریزین تاحدی باعث خواب آلودگی می شود و با داروهای آرام بخش تداخل دارد

ستیریزین
سامانه‌شناسی نام (آیوپاک)
(±)-[2-[4-[(4-chlorophenyl)phenylmethyl]-1- piperazinyl]ethoxy]acetic acid
داده‌های بالینی
نام تجاری Zyrtec
AHFS/دانشنامه دراگز monograph
مدلاین پلاس a698026
Licence data US FDA:link
رده بارداری B(US)
تجویز Oral
داده‌های فارماکوکینتیکی
فراهمی زیستی well absorbed
پیوند پروتئینی ~۹۳٪
متابولیسم Excreted mainly unchanged
نیمه‌عمر 8.3 Hours
دفع Urine (mainly), hepatic or excrement (Small amounts)
شناسه
شماره سی‌ای‌اس 83881-51-0 ✔Y
کد ATC R06AE07
پاب‌کم CID 2678
IUPHAR ligand ۱۲۲۲
بانک‌دارو DB00341
کم‌اسپایدر 2577 ✔Y
UNII YO7261ME24 ✔Y
KEGG D07662 ✔Y
ChEBI CHEBI:۳۵۶۱ ✔Y
ChEMBL CHEMBL1000 ✔Y
مترادفها Alerid, Alatrol, Alzene, Cetirizina, Cetirin, Cetzine, Cetirizin, Cezin, Histazine, Humex, Letizen, Razene, Reactine, Zyrtec, Zirtec, Zodac, Zirtek, Zynor, Zyrlek, Zylljergy
داده‌های شیمی
فرمول C21H25ClN2O۳ 
وزن مولکولی ۳۸۸٫۸۹
SMILES eMolecules & PubChem
 ✔Y(what is this?)  (verify)

رده درمانی: آنتی هیستامین اختصاصی

اشکال دارویی: قرص، شربت

موارد مصرفویرایش

کاربرد اصلی آن در درمان حساسیت و خارش است. برای درمان رینیت آلرژیک به ویژه تب یونجه و بیماری‌های آلرژیک پوستی از قبیل کهیر و آنژیوادم نیز مصرف می‌شود.

مکانیسم اثرویرایش

ستیریزین با مهار اختصاصی گیرنده‌های H۱ (نوع یک گیرنده‌های هیستامین) عمل می‌کند. فرق آن با آنتی هیستامین‌های قدیمیتر مثل کلرفنیرامین آن است که چون از سد خونی مغزی نمی‌گذرد اثر تسکینی کمتری بر سیستم عصبی مرکزی دارد و خواب آلودگی آن کمتر است.

عوارض جانبیویرایش

شایع‌ترین عوارض گزارش شده: سردرد (۱۶٪)، خشکی دهان (۵٫۷٪)، خواب‌آلودگی (۵–۲۰٪)، خستگی (۵٫۶٪).

عوارض جدی‌تری نیز در بعضی از بیماران گزارش شده‌است: نارسایی قلب، تندتپشی، ورم.

این دارو نیز مانند سایر داروها می‌تواند عوارض جانبی به همراه داشته باشد. شما ممکن است یک یا چند مورد از این عوارض را تجربه کنید یا هیچ‌کدام از عوارض در شما مشاهده نشود.

رایج‌ترین عوارض احتمالی مصرف مصرف سیتریزین (cetirizine) عبارتند از:[۱]

  • افزایش تعداد ضربان قلب
  • نامنظم شدن ضربان
  • احساس بی حوصلگی شدید
  • بیش فعالی
  • گیجی و مشکلات بینایی و عدم حفظ تعادل
  • کاهش مقدار ادرار
  • خواب آلودگی
  • خشک شدن دهان و گلو
  • حالت تهوع
  • سرفه
  • یبوست

اما سیتریزین عوارض جانبی تخصصی دیگری نیز دارد:[۱]

  • عوارض عمومی: سکته مغزی، خستگی شدید، خشکی دهان و گلو، سردرد، شکم درد، بیش فعالی و بی حوصلگی
  • عوارض بر سیستم عصبی: به صورت شایع (۱۴٫۳ درصد) سکته مغزی، سردرد (۱۴ درصد)، سرگیجه (۱ تا ۱۰ درصد)، کاهش حس چشایی، پارستزی (حس سوزن سوزن شدن)، لرزش، میگرن، تیک‌های عصبی، اختلالات گوارشی، اختلال حافظه، دیازژیا، دیسکینزی، دیستونی، انسنکوپ، آمنیزی
  • عوارض سیتریزین بر دستگاه گوارشی: خشک شدن دهان و گلو، حالت تهوع، استفراغ، اسهال، درد شکم، یبوست، نفخ، افزایش بزاق، پوسیدگی دندان، هموروئید، تغییر رنگ زبان، بزرگ شدن شکم
  • عوارض بر دستگاه تنفسی: سرفه، اختلال در تنفس، تنگی نفس، عفونت دستگاه تنفسی فوقانی، برونشیت، افزایش خلط، سینوزیت
  • عوارض از لحاظ روانی: سردرگمی، اختلال حافظه، کاهش میل جنسی، اضطراب، بیش فعالی، اختلال خواب، افسردگی، توهم، تیک عصبی، افزایش احتمال خودکشی
  • سایر عوارض عمومی: کمر درد، درد قفسه سینه، آرتریت، پوکی استخوان، ضعیف شدن عضلات، خارش، عرق کردن زیاد، آلوپسی، درماتیت، خشک شدنوست، جوش، اگزما، کم شدن ادرار، عفونت ادرار، بی‌اختیاری ادرار، درد پستان در زنان، خون ریزی زودهنگام قاعدگی، واژینیت، تپش قلب، تاکی کاردی، نارسایی قلبی، افزایش فشار خون، افزایش وزن و چاقی

تداخلات داروییویرایش

ستیریزین ممکن است با سایر داروهای آنتی هیستامین یا داروهای سرماخوردگی، مسکن، فشارخون، ضد افسردگی، ضد اضطراب، داروهای خواب‌آور و … تداخل داشته باشد.

قبل از تجویز این دارو توسط پزشک، در صورتی که داروی دیگری مصرف می‌کنید به پزشک خود اطلاع دهید. سیتریزین ممکن است با سایر داروهای آنتی هیستامین یا داروهای سرماخوردگی، مسکن، فشارخون، ضد افسردگی، ضد اضطراب، داروهای خواب‌آور و … تداخل داشته باشد.

برخی از داروهایی که با سیتریزین تداخل دارند عبارتند از:[۱]

  • دیفن هیدرامین
  • داروهای ضد تشنج
  • کاربامازپین
  • آلپرازولام
  • دیازپام
  • زولپیدم
  • کدئین
  • آمی تریپتیلین
  • ریتالین
  • کلرپرومازین
  • ترازودون
  • متادون
  • ترامادول
  • آسپرین
  • استامینوفن
  • کاپتوپریل و …

نکات مصرفویرایش

  • این دارو برای کودکان زیر دو سال مناسب نمی‌باشد.
  • چنانچه به بیماری‌های مزمن کبد مبتلا هستید از این دارو استفاده نکنید.
  • اطلاعاتی مبنی بر بروز وابستگی و سوءمصرف با سیتریزین وجود ندارد.
  • اگر مبتلا به صرع هستید یا در معرض تشنج قرار دارید باید قبل از مصرف قرص سیتریزین با پزشک خود مشورت کنید.
  • حداکثر اثر دارو یک ساعت بعد از مصرف ظاهر می‌شود. در صورت مصرف با غذا سرعت جذب دارو کاهش می‌یابد.
  • می‌توانید از قرص‌های سیتریزین قبل یا بعد از غذا استفاده کنید. همچنین می‌توانید این قرص را با استفاده از یک لیوان نوشیدنی یا آب مصرف کنید.
  • اگر هر یک از علایم عوارض قرص سیتریزین که در بالا عنوان شده‌است ادامه یافت یا برای شما مشکلاتی ایجاد کرد بهتر است پزشک یا متخصص خود را در جریان قرار دهید.
  • مصرف قهوه و چای می‌تواند از گیجی ناشی از دارو بکاهد.
  • اگر با مصرف دارو خواب‌آلودگی روی دهد، از انجام فعالیت‌های مخاطره‌آمیز خودداری کنید.[۱]

مصرف در دوران بارداری و شیردهیویرایش

این دارو معمولاً در دوران حاملگی خطری برای جنین ندارد و مصرف ستریزین در دوران بارداری مانعی ندارد ولی توجه داشته باشید که در موقع تجویز پزشک، حامله بودن خود را به پزشک اطلاع دهید.

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ نیوشا پروازوند. «قرص و شربت سیتریزین، نکات، میزان و عوارض سیتریزین». رادیو کودک.

باعلم

  • فرهنگ داروهای ژنریک ایران، دکتر حشمتی، ۱۳۸۷
  • عوارض ستیریزین / pamuh.com