باز کردن منو اصلی

فیروزه

نوعی سنگ قیمتی که معدن بزرگ آن در نیشابور است

فیروزه معرب پیروزه فارسی فسفات آبدار طبیعی آلومینیم است که در دستگاه کج‌وجهی متبلور می‌شود، با مس آبی‌رنگ است و به عنوان جواهر به‌کار می‌رود.[۱]

فیروزه
تصویری از فیروزه
اطلاعات کلی
فرمول شیمیایی CuAl6 [ (OH)2 - PO4]4.4H2O
ترکیب شیمیایی CuO:9.78% Al2O3:37.6% P2O5:34.9% H2O:۱۷٫۷۷٪
رده بندی فسفات
اطلاعات کانی شناسی
شکل بلوری نهان‌بلور، توپر، ریزگره‌دار
شکل ظاهری توده‌ای - فشرده
رنگ فیروزه‌ای (آبی روشن تا سبز)
رنگ خاکه سفید
سختی موس ۵–۶
وزن مخصوص ۲٫۶
جلا چرب
شکستگی صدفی - نامنظم
شفافیت غیر شفاف
اثر اسید انحلال در هیدروژن کلرید
خاصیت مغناطیسی ندارد
اطلاعات معدنی
محل پیدایش کمیاب است و بیشتر در آلمان شرقی، URSS، ایران، مصر، آمریکا و چین و هندوستان یافت می‌شود. و در حال حاضر انواع مرغوب آن در ایران و هندوستان به صورت معدنی در دسترس است .

فیروزه با فرمول شیمیایی CuAl6 [ (OH)2 - PO4]4.4H2O یک کانی کمیاب و ارزشمند به رنگ‌های طیف فیروزه‌ای (آبی روشن تا سبز) و از ردهٔ فسفات است. این کانی به‌دست فیروزه‌تراشان شکل داده می‌شود و به عنوان نگین برای انگشتر، گردنبند، گوشواره و دیگر جواهرات به کار می‌رود. همراه داشتن این سنگ در دین اسلام به عنوان انگشتر بسیار توصیه شده‌است.

محتویات

در ایرانویرایش

نام انگلیسی: (TURQUOISE)

سختی فیروزه (6-5) می‌باشد.

فیروزه به رنگ‌های آبی - آبی مایل به سبز - سبز یافت می‌شود.

فیروزه در مناطق زیادی یافت می‌شود مانند آمریکا - مصر - ایران - هندوستان و... که بهترین نوع فیروزه جهان به دلیل امتداد داشتن رگه‌های فیروزه از خراسان تا هندوستان ، فیروزه نیشابوری و هندی می‌باشد.

همچنین در شهر دامغان استان سمنان و شهر بابک استان کرمان،معادن فیروزه بزرگی وجود دارد که قابل مقایسه با فیروزه نیشابور هستند.

فیروزه در 2 نوع صاف (عجمی) و رگه دار (شجری) یافت می‌شود. در ایران نوع عجمی طرفداران زیادی دارد . همچنین نوع عجمی نیشابوری با قیمت بسیار بالا معامله می‌شود .

ماده رنگی فیروزه مربوط به مس و آهن است. فیروزه سنگی زنده است. مواد شیمیایی چربی ها، اسیدها و... باعث آسیب رساندن به فیروزه می‌شوند.

فیروزه معرب پیروزه ی پارسیست . در کتاب حدود العالم من المشرق الی المغرب چنین آمده :

و اندر کوههای وی [ طوس ] معدن پیروزه است و معدن مس است و سرب و سرمه و شبه و دیگ سنگین .

جستارهای وابستهویرایش

پانویسویرایش

  1. صدری افشار، غلامحسین، حکمی، نسرین و حکمی، نسترن: فرهنگ فارسی دوجلدی. نشر: فرهنگ معاصر. ۱۳۸۸.

منابعویرایش