باز کردن منو اصلی

علّامه (Allama, Allameh, Allamah) در لغت، صیغهٔ مبالغهٔ عربی است؛ به معنی کسی که بسیار می‌داند، دانشمند و بسیار داناست.[۱] از نظر اصطلاحی، علامه از القاب خاصی است که صرفاً به بعضی از دانشمندان برجستهٔ علوم اسلامی اطلاق شده و به آن شهره شده‌اند. هرچند به معنی پروفسور و Polymath نزدیک است، اما این لقب مانند آیت‌الله از القاب خاص دانشمندان مسلمان در کشورهای فارسی، عربی و اردو زبان است و همسانی در زبان‌های دیگر (به‌خصوص انگلیسی) ندارد.

علامه لقبی برای دانشمندان اسلامی است که در چندین رشته دست داشته، دارای معلومات وسیع بوده و صاحب‌نظر و تأثیرگذار بوده باشند. این لفظ جزء الفاظ رسمی حوزوی محسوب نمی‌شود؛ و حتی به همهٔ دانشمندان مسلمان با این ویژگی‌ها نیز اطلاق نمی‌شود، بلکه تنها عده‌ای از این دانشمندان به این لقب مشهور شده‌اند.

غالباً دربارهٔ اساتید صاحب‌نظر در فلسفه و گاه فقه و حتی ادبیات و فرهنگ — که معمولاً مطالعات دینی نیز دارند — اطلاق می‌شود. در مطالعات دینیِ معاصر، در اغلب موارد، علامه به‌تنهایی اشاره به علامه طباطبائی می‌باشد؛ و در گذشته در فقه معمولاً اشاره به علامه حلی است.

علامه دانش خود را از طریق استدلال کسب می‌کند؛ ازاین‌رو اکثر معروفین به «علامه»، فیلسوف نیز بوده‌اند. در عصر پیش از اسلام، میان اعراب، کسی را که آگاه به انساب مردمان بوده علامه می‌گفتند.[۲][۳]

محتویات

مشتهرین به لقب علامهویرایش

در حوزهٔ دینی [و بعضاً ادبی] افراد زیر مشهور به علامه می‌باشند:

معروف‌تر به علامهویرایش

کم‌تر معروف به علامهویرایش

غیر ایرانیویرایش

حوزه ادبیویرایش

منابعویرایش

  1. لغت علامه واژه‌یاب.
  2. علامه لغت‌نامهٔ دهخدا
  3. چه دانشی سودمند است؟ حوزه‌نت
  4. «علامه سید منیرالدین حسینی(ره) تنها فیلسوف انقلاب است». www.598.ir. بازبینی‌شده در 2018-12-20. 
  5. علامه جلال الدین دوانی دائرةالمعارف طهور
  6. علامه علی دوانی حوزه نت
  7. مجموعه تألیفات حضرت علامه آیت‌الله سید محمد حسین حسینی طباطبایی سایت معارف اسلام
  8. سفارش علامه شعرانی برای رفع کسالت و خستگی دی سایت خبر آنلاین
  9. نگاهی به سیره علمی و عملی علامه کرباسچیان، بنیانگذار مدارس علوی وبگاه کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی
  10. علامه سید حیدر آملی معارف قرآن
  11. علامه حسن مصطفوی ویستا
  12. دانشگاه علامه محدث نوری
  13. «دیدگاه مراجع و علما دربارهٔ شخصیت علامه سعیدالعلما و ملامحمد اشرفی». حوزه. بازبینی‌شده در ۱۱ مرداد ۱۳۹۰. 
  14. http://www.samenea.com/calender/4138/درگذشت-علامه-ابوالعلي-مودودي-متفكر-و-دانشمند-مسلمان.aspx
  15. http://parstoday.com/ps/news/pakistan-i35161
  16. http://www.ensani.ir/fa/content/252392/default.aspx
  17. http://nadawi.ir/farsi/?p=3826
  18. https://www.taleemulislam.net/bashpar.php?id=9226
  19. فاتح تهران، راوی تاریخ بختیاری خبرگزاری کتاب ایران
  20. زندگینامه علی اکبر دهخدا همشهری آنلاین
  21. زندگینامه استاد جلال الدین همایی راسخون
  22. وب‌سایت خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا) علامه مهدی محقق: با ادبیات و شعر می‌توانیم فرهنگ خود را صادر کنیم