باز کردن منو اصلی

اسماعیل دقایقی (زادهٔ ۹ بهمن ۱۳۳۳ بهبهان - درگذشته ۲۸ دی ۱۳۶۵ شلمچه)[۲] نظامی ایرانی بود، که در طول جنگ ایران و عراق از فرماندهان ارشد سپاه پاسداران بشمار می‌آمد.[۳] وی در خلال عملیات کربلای ۵ در هنگام انجام مأموریت شناسایی در شلمچه، توسط هواپیمای جنگنده نیروی هوایی ارتش عراق مورد اصابت موشک قرار گرفت و درگذشت.

اسماعیل دقایقی
Esmaeil daghayeghi.jpg
اسماعیل دقایقی در هویزه ١٣۶١
محل تولد بهبهان، خوزستان
تاریخ تولد ۹ بهمن ۱۳۳۳
محل درگذشت شلمچه، خوزستان
محل دفن امیدیه، خوزستان
تابعیت  ایران
نیرو سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
طول خدمت ۱۳۵۸ تا ۱۳۶۵
جنگ‌ها جنگ ایران و عراق
کارهای مهم تأسیس لشکر بدر[۱]

محتویات

زندگی‌نامهویرایش

اسماعیل دقایقی سرواوی در تاریخ ٩ بهمن ۱۳۳۳ در شهر بهبهان، استان خوزستان زاده شد. پدرش ابراهیم دقایقی نام داشت و در شهرستان امیدیه، مغازه تعمیرات لوازم خانگی داشت و او نیز دوران کودکی و نوجوانی خود را در شهر امیدیه سپری نمود. دقایقی سال ۱۳۴۹ پس از قبولی در آزمون، وارد هنرستان شرکت ملی نفت ایران شد.[۴]

قبل از انقلابویرایش

اسماعیل دقایقی در سال دوم هنرستان، که با برپایی جشن‌های ۲۵۰۰ ساله شاهنشاهی مصادف بود، در اعتصابی هماهنگ بر علیه رژیم شاهنشاهی شرکت کرد و از آن پس، بطور جدی فعالیت‌های سیاسی خود را آغاز نمود. وی پس از ورود به هنرستان شرکت نفت، با محسن رضایی آشنا شد، که در آن زمان بطور مخفی برعلیه دودمان پهلوی فعالیت می‌نمود. در اواسط دهه ۱۳۵۰ دقایقی ۲ بار توسط ساواک دستگیر شد، که نخستین بار در سال ۱۳۵۳ به همراه محسن رضایی و چند نفر دیگر، در اهواز دستگیر و روانه زندان شد. وی پس از تحمل چند ماه حبس انفرادی و شکنجه، از زندان آزاد شد.

دومین بار نیز پس از تحمل چندین ماه زندان آزاد شد، اما بلافاصله پس از رهایی از زندان، به دلیل فعالیت در گروه منصورون و ۲ بار دستگیری، از هنرستان نفت نیز اخراج شد. او در همان سال پس از شرکت در کنکور سراسری، در رشته مهندسی کشاورزی (گرایش آبیاری) دانشگاه چمران اهواز پذیرفته شد و پس از دو سال تحصیل در این رشته، بار دیگر در کنکور شرکت کرد و به دانشکده علوم تربیتی دانشگاه تهران وارد شد.[۴]

اسماعیل دقایقی پیش از وقوع انقلاب و در ابتدای سال ۱۳۵۷ ازدواج کرد.[۵] وی در این زمان در گروه چریکی منصورون عضویت داشت.[۶]

پس از انقلابویرایش

دقایقی در سال ۱۳۵۸ با مشارکت گروهی از همفکرانش جهاد سازندگی آغاجاری را در استان خوزستان راه‌اندازی کرد. هنوز چند ماه از فعالیت او در این ارگان نگذشته بود، که طی حکمی (در اوایل مرداد ۱۳۵۸) مسئول تشکیل سپاه پاسداران در منطقه آغاجاری، استان خوزستان شد. بعد از یک سال از فرماندهی‌اش در این منطقه، برای تشکیل سپاه پاسداران خوزستان، همکاری با علی شمخانی را آغاز نمود و عهده‌دار مسئولیت دفتر هماهنگی سپاه در خوزستان شد. دقایقی زمانی که از درگیری خرمشهر باخبر شد، بلافاصله خود را به این شهر رساند و با انتقال سلاح و مهمات (با همکاری محمد جهان آرا) نقش اساسی در پشتیبانی نیروهای داوطلب ایفا کرد.[۷]

جنگ ایران و عراقویرایش

با آغاز رسمی جنگ ایران و عراق، اسماعیل دقایقی به عنوان نماینده سپاه پاسداران در اتاق جنگ لشکر ۹۲ زرهی در اهواز حضور یافت.[۴] با آزادی خرمشهر در عملیات بیت‌المقدس، دقایقی مسئول یگان حفاظت از شخصیت‌ها در قم و استان مرکزی شد. در پی فرمان روح‌الله خمینی، مبنی بر لزوم حضور افراد مؤثر در جبهه‌ها، دقایقی بار دیگر به جبهه بازگشت.[۳]

در جریان محاصره شهر سوسنگرد توسط نظامیان ارتش عراق، دقایقی با مشکلات زیادی موفق به خروج از محاصره شد و به همراه حسین علم‌الهدی، از فرماندهان کلیدی شکستن محاصره سوسنگرد بود. در عملیات فتح‌المبین، دقایقی در قرارگاه لشکر فجر با مجید بقایی، که در آن زمان فرمانده قرارگاه فجر بود، همکاری داشت.[۴] وی در سال ۱۳۶۲ مسئولیت راه اندازی دوره عالی مالک اشتر را به منظور آموزش اصول و مبانی جنگ، آرایش و تاکتیک‌های نظامی افراد، برای به‌کارگیری در مسوولیت‌های فرماندهی، برعهده گرفت، همزمان با اجرای این طرح، عملیات خیبر در جزایر مجنون آغاز شد، که دقایقی نیز به عنوان فرمانده یکی از گردان‌های خط مقدم، در این عملیات حضور داشت.[۳]

فرماندهی تیپ بدرویرایش

تیپ بدر متشکل از نیروهای مجاهد عراقی و بعدها اسرای عراقی داوطلب (مشهور به احرار) بود، که توسط محسن رضایی فرمانده وقت سپاه پاسداران، راه‌اندازی شد و اسماعیل دقایقی به عنوان فرمانده تیپ بدر منصوب گردید.[۷]

در عملیات بدر این تیپ منطقه «الترابه» در هور الهویزه را آزاد کرد. تیپ بدر در عملیات‌های عاشورا، قدس ۴، کربلای ۲، ۴ و ۵ نقش پر رنگی داشت.[۳] تیپ بدر در عملیات مرصاد نیز حضور داشت.[۸]

درگذشتویرایش

اسماعیل دقایقی در تاریخ ۲۸ دی ۱۳۶۵ در خلال عملیات کربلای ۵ هنگام انجام مأموریت شناسایی در منطقه شلمچه، توسط هواپیماهای جنگنده نیروی هوایی ارتش عراق مورد اصابت موشک قرار گرفت و درگذشت.[۳] پیکر وی در گلزار شهدای امیدیه، در استان خوزستان دفن گردید.

کتاب‌شناسیویرایش

  • قصه فرماندهان ۱۱: مهاجر کوچک - براساس زندگی اسماعیل دقایقی
  • مهاجر کوچک[۹]
  • خورشید بدر (یادنامه اسماعیل دقایقی)[۱۰]
  • بدرقه ماه

تندیس دقایقیویرایش

در خرداد ماه ۱۳۹۳ از تندیس اسماعیل دقایقی در شهر اهواز رونمایی شد.[۱۱] تندیس برنزی دقایقی به ارتفاع ۴ متر بر روی پایه سنگی به ارتفاع ۴ متر، در محل ورودی پل سوم اهواز، به عنوان یادبود وی و ۴ نفر دیگر از کشته‌شدگان جنگ ایران و عراق، در کنار رودخانه کارون نصب گردید.[۱۲]

منابعویرایش

  1. «نهالی که در دوران جنگ غرس شد و در مبارزه با داعش به بار نشست». تابناک.
  2. «خانواده شهید «دقایقی» در اهواز تجلیل می‌شوند». خبرگزاری تسنیم.
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ ۳٫۳ ۳٫۴ «اسماعیل دقایقی و دلدادگی به معبود». ایرنا.
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ ۴٫۲ ۴٫۳ «زندگینامه: اسماعیل دقایقی (۱۳۳۳–۱۳۶۵)». همشهری.
  5. «سردار سرلشکر پاسدار شهید اسماعیل دقایقی». تبیان.
  6. «شرط ازدواج شهید دقایقی چه بود؟». مشرق نیوز.
  7. ۷٫۰ ۷٫۱ «محسن رضایی از یک انتخاب بزرگ می‌گوید». تابناک.
  8. «شهید اسماعیل دقایقی به روایت سردار علایی +فیلم». ایسنا.
  9. «مهاجر کوچک، زندگینامه "شهید اسماعیل دقایقی" + دانلود کتاب». باشگاه خبرنگاران جوان.
  10. «راز المثنی بودن شناسنامه رضایی». خبرگزاری تابناک.
  11. «تندس شهیدان حسین علم الهدی و اسماعیل دقایقی در اهواز رونمایی شد». خبرگزاری مهر.
  12. «تنديس پنج شهيد بزرگ خوزستان در جوار كارون». خبرگزاری ایسنا.

پیوند به بیرونویرایش