فهرست رؤسای دولت در افغانستان

این مقاله سران دولت افغانستان را از زمان تأسیس اولین دولت، امپراتوری هوتکیان در سال ۱۷۰۹ تاکنون فهرست می‌کند.

تاریخ افغانستان
"Interior of the palace of Shauh Shujah Ool Moolk, Late King of Cabul"
مرتبط:
آریانا · خراسان
خلاصهٔ تاریخ افغانستان
عصر سنگ در مناطق شمالی هندوکش (صدهزار تا چهارهزار سال پیش از میلاد)
عصر برنز و فرهنگ نیا-ایلامی در نیمروز (۱۸۰۰-۳۳۰۰ پ.م.)
عصر برنز و تمدن دره سند در مُندیگک قندهار (۱۸۰۰-۳۲۰۰ پ.م.)
عصر برنز و تمدن آمودریا در شمال افغانستان (۱۸۰۰–۲۱۰۰ پ.م.)
عصر برنز جدید و عصر آهن و ورود اقوام ایرانی‌تبار (۷۰۰-۱۷۰۰ پ.م.)
مادها (۷۲۸-۵۵۰ پ.م.)
هخامنشیان (۵۵۰–۳۳۰ پ.م.)
سلوکیان (۳۳۰-۱۵۰ پ.م.)
مائوریا (۳۰۵-۱۸۰ پ.م.)
دولت یونانی باختر (۲۵۶-۱۲۵ پ.م.)
دولت یونانی هند (۱۸۰-۱۳۰ پ.م.)
اشکانیان (۱۶۰ پ.م.-۲۲۵ م.)
هندوسکاها (سکاها) (۲۰-۹۰ پ.م.)
پادشاهی سورن/پَهلَوها (۲۰ پ.م.-۷۵ میلادی)
کوشانیان (۱۳۵ پ.م.-۲۴۸ م.)
ساسانیان (۲۳۰–۵۶۵ م.)
ساسانیان کوشانی (۲۴۸–۴۱۰)
کیداریان (۳۲۰–۴۶۵)
هپتالیان (۴۱۰–۵۵۷)
کابل‌شاهان (۵۶۵–۸۷۹)
خلفای راشدین (۶۴۲–۶۴۱ میلادی)
امویان (۶۶۱–۷۵۰)
عباسیان (۷۵۰–۸۲۱)
طاهریان (۸۲۱–۸۷۳)
صفاریان (۸۶۳–۹۰۰))
سامانیان (۸۷۵–۹۹۹)
غزنویان (۹۶۳–۱۱۸۷)
سلجوقیان (۱۰۳۷–۱۱۹۴)
غوریان (۱۱۴۹–۱۲۱۲)
خوارزمشاهیان (۱۰۷۷–۱۲۳۱)
ایلخانان (۱۲۵۸–۱۳۵۳)
کرتیان (۱۲۴۵–۱۳۸۱)
چغتائیان (۱۳۳۰-۱۳۸۱)
تیموریان (۱۳۷۰–۱۵۰۶)
گورکانیان (۱۵۰۱–۱۷۳۸)
صفویان (۱۵۱۰–۱۷۰۹)
هوتکیان (۱۷۰۹–۱۷۳۸)
افشاریان (۱۷۳۸–۱۷۴۷)

کتاب ویکی‌پدیا کتاب · رده رده:تاریخ افغانستان · درگاه درگاه

تاریخچهویرایش

امپراتوری هوتکیان پس از یک قیام موفق به رهبری میرویس خان هوتک و دیگر روسای قبیله‌ای افغانستان از مناطق قندهار و اطراف آن در برابر امپراتوری گورکانی و دودمان صفویان تشکیل شد.[۱][۲][۳]

پس از یک سری طولانی از جنگ، امپراتوری هوتکیان در نهایت توسط امپراتوری افغان‌تبار درانی جایگزین شد که توسط احمد شاه درانی در سال ۱۷۴۷ تأسیس شد.[۴][۵]

پس از فروپاشی امپراتوری درانی در ۱۸۲۳، سلسله بارک‌زایی امارات افغانستان را تأسیس کرد، آن را در ۱۹۲۶ تبدیل به پادشاهی افغانستان کرده، و حکومت کشور را (با وقفه‌ای در ۱۹۲۹) تا ۱۹۷۳ در دست گرفت. آخرین پادشاه درانی، محمد ظاهرشاه، در پی کودتایی در ۱۹۷۳ به رهبری پسر عمویش محمد داود خان عزل شد. با وجود اینکه داوود خان بخشی از سلسله بارکزایی بود، از سنت خارج شد و خود را شاه اعلام نکرد، در عوض سلطنت را لغو کرد و جمهوری افغانستان را تاسیس و خود را به عنوان رئیس‌جمهور معرفی کرد.[۶][۷]

از سال ۱۹۷۸ تاکنون، افغانستان در دوره‌ای مستمر از جنگ داخلی و خارجی قرار دارد.

رئیس‌جمهور سابق حامد کرزی به عنوان اولین رئیس دولت افغانستان که به صورت دموکراتیک انتخاب شده بود، در ۷ دسامبر ۲۰۰۴ شروع به کار کرد. جانشین او، اشرف غنی، در ۲۹ سپتامبر ۲۰۱۴ متصدی این پست شد، اما دولت او در ۱۵ اوت ۲۰۲۱ در پی هجوم طالبان و سقوط کابل فروپاشید و طالبان در پی فرار او از کشور، کنترل دفاکتو افغانستان را در دست گرفتند.[۸]

فهرست سران دولتویرایش

تاریخ در خط کج (ایتالیک) نشانگر ادامهٔ دفاکتو دولت است.

پادشاهانویرایش

پادشاه افغانستان
پشتو: د افغانستان پاچا
فارسی: پادشاه افغانستان
 
پرچم افغانستان
(۱۹۳۱–۱۹۷۳)
 
آخرین پادشاه:
محمد ظاهرشاه
۸ نوامبر ۱۹۳۳ – ۱۷ ژوئیه ۱۹۷۳
جزئیات
نخستین پادشاهمیرویس خان هوتک (امیر)
واپسین پادشاهمحمد ظاهرشاه (پادشاه)
آغاز پادشاهی۱۷۰۹
پایان پادشاهی۱۷ ژوئیه ۱۹۷۳
سکونتگاه رسمیکابل:
گمارندهوراثتی
مدعیان کنونیاحمد شاه خان، ولیعهد افغانستان

امپراتوری هوتکیان (۱۷۰۹–۱۷۳۸)

نام
طول عمر
شروع سلطنت
پایان سلطنت
توضیحات
خانواده
تصویر
میرویس خان هوتک
  • میرویس پدر
۱۶۷۳–۱۷۱۵ ۱۷۰۹ ۱۷۱۵ هوتکیان  
عبدالعزیز هوتک
درگذشت ۱۷۱۷ ۱۷۱۵ ۱۷۱۷ برادر میرویس هوتکی هوتکیان  
محمود هوتکی
۱۶۹۷ – ۲۲ آوریل ۱۷۲۵ ۱۷۱۷ ۲۲ آوریل ۱۷۲۵ پسر میرویس هوتک هوتکیان  
اشرف افغان
درگذشت ۱۷۳۰ ۲۲ آوریل ۱۷۲۵ ۱۷۳۰ برادرزاده میرویس هوتک هوتکیان  
حسین هوتکی
درگذشت ۱۷۳۸ ۱۷۳۰ ۲۴ مارس ۱۷۳۸
(برکنار شده)
پسر میرویس هوتک هوتکیان  

امپراتوری درانی (۱۷۴۷–۱۸۲۳)

نام
طول عمر
شروع سلطنت
پایان سلطنت
توضیحات
خانواده
تصویر
احمدشاه درانی
  • پدر ملت
۱۷۲۲ – ۱۶ اکتبر ۱۷۷۲ ۱۷۴۷ ۱۶ اکتبر ۱۷۷۲ درانی  
تیمور شاه درانی
۱۷۴۸ – ۱۸ مه ۱۷۹۳ ۱۶ اکتبر ۱۷۷۲ ۱۸ مه ۱۷۹۳ پسر احمدشاه درانی درانی  
زمان‌شاه درانی
۱۷۷۰–۱۸۴۴ ۱۸ مه ۱۷۹۳ ۲۵ ژوئیه ۱۸۰۱
(برکنار شده)
پسر تیمور شاه درانی درانی  
شاه محمود درانی
(سلطنت اول)
۱۷۶۹ – ۱۸ آوریل ۱۸۲۹ ۲۵ ژوئیه ۱۸۰۱ ۱۳ ژوئیه ۱۸۰۳
(برکنار شده)
پسر تیمور شاه درانی درانی  
شاه شجاع درانی
(سلطنت اول)
۴ نوامبر ۱۷۸۵ – ۵ آوریل ۱۸۴۲ ۱۳ ژوئیه ۱۸۰۳ ۳ مه ۱۸۰۹
(برکنار شده)
پسر تیمور شاه درانی درانی  
شاه محمود درانی
(سلطنت دوم)
۱۷۶۹ – ۱۸ آوریل ۱۸۲۹ ۳ مه ۱۸۰۹ ۱۸۱۸
(برکنار شده)
پسر تیمور شاه درانی درانی  
علی شاه درانی
۱۸۱۸ ۱۸۱۹
(برکنار شده)
پسر تیمور شاه درانی درانی  
ایوب شاه درانی
درگذشت ۱ اکتبر ۱۸۳۷ ۱۸۱۹ ۱۸۲۳
(برکنار شده)
پسر تیمور شاه درانی درانی  

امارت افغانستان (۱۸۲۳–۱۹۲۶)

نام
طول عمر
شروع سلطنت
پایان سلطنت
توضیحات
خانواده
تصویر
دوست‌محمدخان
(سلطنت اول)
۲۳ دسامبر ۱۷۹۳ – ۹ ژوئن ۱۸۶۳ ۱۸۲۳ ۲ اوت ۱۸۳۹
(برکنار شده)
پسر سردار پاینده خان بارک‌زایی  
شاه شجاع درانی
(سلطنت دوم)
۴ نوامبر ۱۷۸۵ – ۵ آوریل ۱۸۴۲ ۷ اوت ۱۸۳۹ ۵ آوریل ۱۸۴۲ [پ ۱] پسر تیمور شاه درانی درانی  
محمد اکبرخان
۱۸۱۶–۱۸۴۵ ۵ آوریل ۱۸۴۲ ۱۸۴۵ پسر دوست‌محمد خان بارک‌زایی  
دوست‌محمدخان
(سلطنت دوم)
۲۳ دسامبر ۱۷۹۳ – ۹ ژوئن ۱۸۶۳ ۱۸۴۵ ۹ ژوئن ۱۸۶۳ پسر سردار پاینده خان بارک‌زایی  
شیرعلی خان
(سلطنت اول)
۱۸۲۵ – ۲۱ فوریه ۱۸۷۹ ۹ ژوئن ۱۸۶۳ ۱۸۶۵
(برکنار شده)
پسر دوست‌محمد خان بارک‌زایی  
محمدافضل‌خان
۱۸۱۱ – ۷ اکتبر ۱۸۶۷ ۱۸۶۵ ۷ اکتبر ۱۸۶۷ پسر دوست‌محمد خان بارک‌زایی  
محمد اعظم خان
درگذشت ۲۱ فوریه ۱۸۶۸ ۷ اکتبر ۱۸۶۷ ۲۱ فوریه ۱۸۶۸ پسر دوست‌محمد خان بارک‌زایی  
شیرعلی خان
(سلطنت دوم)
۱۸۲۵ – ۲۱ فوریه ۱۸۷۹ ۷ اکتبر ۱۸۶۸ ۲۱ فوریه ۱۸۷۹ پسر دوست‌محمد خان بارک‌زایی  
محمدیعقوب خان
۱۸۴۹ – ۱۵ نوامبر ۱۹۲۳ ۲۱ فوریه ۱۸۷۹ ۱۲ اکتبر ۱۸۷۹
(برکنار شده)
پسر شیرعلی خان بارک‌زایی  
محمد ایوب خان ۱۸۵۷ – ۷ آوریل ۱۹۱۴ ۱۲ اکتبر ۱۸۷۹ ۳۱ مه ۱۸۸۰
(برکنار شده)
پسر شیرعلی خان بارک‌زایی  
عبدالرحمن خان
  • امیر آهنین
۱۸۴۰/۴۴ – ۱ اکتبر ۱۹۰۱ ۳۱ مه ۱۸۸۰ ۱ اکتبر ۱۹۰۱ پسر محمدافضل خان بارک‌زایی  
حبیب‌الله خان
۳ ژوئن ۱۸۷۲ – ۲۰ فوریه ۱۹۱۹ ۱ اکتبر ۱۹۰۱ ۲۰ فوریه ۱۹۱۹ پسر عبدالرحمن‌خان بارک‌زایی  
نصرالله خان
۱۸۷۴–۱۹۲۰ ۲۰ فوریه ۱۹۱۹ ۲۸ فوریه ۱۹۱۹
(برکنار شده)
پسر عبدالرحمن‌خان بارک‌زایی  
امان‌الله شاه
۱ ژوئن ۱۸۹۲ – ۲۵ آوریل ۱۹۶۰ ۲۸ فوریه ۱۹۱۹ ۹ ژوئن ۱۹۲۶ پسر حبیب‌الله خان بارک‌زایی  

پادشاهی افغانستان (۱۹۲۶–۱۹۲۹)

نام
طول عمر
شروع سلطنت
پایان سلطنت
توضیحات
خانواده
تصویر
امان‌الله شاه
۱ ژوئن ۱۸۹۲ – ۲۵ آوریل ۱۹۶۰ ۹ ژوئن ۱۹۲۶ ۱۴ ژانویه ۱۹۲۹
( برکنار شده )
پسر حبیب‌الله خان بارک‌زایی  
عنایت‌الله شاه
۲۰ اکتبر ۱۸۸۸ – ۱۲ اوت ۱۹۴۶ ۱۴ ژانویه ۱۹۲۹ ۱۷ ژانویه ۱۹۲۹
(برکنار شده)
پسر حبیب‌الله خان بارک‌زایی  

امارت افغانستان (۱۹۲۹) و جنگ داخلی افغانستان (۱۹۲۹-۱۹۲۸)

نام
طول عمر
شروع سلطنت
پایان سلطنت
توضیحات
خانواده
تصویر
حبیب‌الله کلکانی
  • بچهٔ سقو
۱۹ ژانویه ۱۸۹۱ – ۳ نوامبر ۱۹۲۹ ۱۷ ژانویه ۱۹۲۹ [پ ۲] ۱۳ اکتبر ۱۹۲۹ به عنوان پادشاه و امیر[پ ۳]؛ در طول جنگ داخلی ۱۹۲۸–۱۹۲۹ بر تخت سلطنت نشست؛[۱۴] برکناری و اعدام شد[۱۵] غیر سلسله‌ای  
علی احمد خان
۱۸۸۳ – ۱۱ ژوئیه ۱۹۲۹ ۱۷ ژانویه ۱۹۲۹ ۹ فوریه ۱۹۲۹ به عنوان پادشاه؛ در جریان جنگ داخلی ۱۹۲۸–۲۹ قدرت را دست گرفت؛ اسیر و اعدام شد غیر سلسله‌ای  
امان‌الله شاه
۱ ژوئن ۱۸۹۲ – ۲۵ آوریل ۱۹۶۰ مارس ۱۹۲۹ ۲۳ مه ۱۹۲۹ پسر حبیب‌الله خان
پادشاه سابق؛ به افغانستان بازگشت تا برای تاج و تخت در جریان در جنگ داخلی ۱۹۲۸–۲۹ رقابت کند؛ سرانجام به راج بریتانیا عقب‌نشینی کرد؛[۱۶] همچنین به وفاداری امان‌الله مراجعه کنید
بارک‌زایی  

پادشاهی افغانستان (بازسازی شده؛ ۱۹۲۹–۱۹۷۳)

نام
طول عمر
شروع سلطنت
پایان سلطنت
توضیحات
خانواده
تصویر
محمد نادر شاه
۹ آوریل ۱۸۸۳ – ۸ نوامبر ۱۹۳۳ ۱۵ اکتبر ۱۹۲۹[۱۷] ۸ نوامبر ۱۹۳۳ [پ ۴] برادرزاده دوست محمد خان بارک‌زایی  
محمد ظاهرشاه
  • پدر ملت
    (از سال ۲۰۰۴) [پ ۵]
۱۵ اکتبر ۱۹۱۴ – ۲۳ ژوئیه ۲۰۰۷ ۸ نوامبر ۱۹۳۳ ۱۷ ژوئیه ۱۹۷۳
(برکنار شده)[۶]
پسر محمد نادر شاه بارک‌زایی  

پادشاهان محلیویرایش

برخی از حاکمان سعی کردند از درگیری‌های داخلی در افغانستان برای ادعای تاج و تخت استفاده کنند. با این حال، حکومت آنها فقط محدود به مناطق خاصی بود.

نام
طول عمر
شروع سلطنت
پایان سلطنت
توضیحات
خانواده
تصویر
جهانداد خان
درگذشت ۱۹۱۴ مه ۱۹۱۲ مه ۱۹۱۲
(برکنار شده)
به عنوان امیر؛ فقط در خوست در طول شورش ۱۹۱۲ حکومت کرد غیر سلسله‌ای  
عبدالکریم بن محمدیعقوب
۱۸۹۷ – ۱۸ فوریه ۱۹۲۷ ژوئیه ۱۹۲۴ ۳۰ ژانویه ۱۹۲۵
(برکنار شده)
پسرمحمدیعقوب خان
به عنوان امیر؛ حکومت محدود به ولایت جنوبی در طول شورش ۱۹۲۴–۲۵
بارک‌زایی  
سلمای
ح. 1944 ح. 1946
(برکنار شده)
به عنوان پادشاه؛ حکومت محدود به ولایت شرقی در طول شورش‌های قبیله ای ۱۹۴۴–۴۷ غیر سلسله‌ای  

غیر پادشاهانویرایش

نام تصویر طول عمر دوره ریاست جمهوری حزب سیاسی
شروع ریاست ختم ریاست دوران ریاست
جمهوری افغانستان (۱۹۷۳–۱۹۷۸)
محمد داوود خان   ۱۹۰۹–۱۹۷۸ ۱۷ ژوئیه ۱۹۷۳ ۲۸ آوریل ۱۹۷۸ ۴ سال، ۲۸۵ روز مستقل
(تا سال ۱۹۷۶)
حزب انقلاب ملی
رئیس‌جمهور؛ عضو سلسله بارکزی (پسر عموی اول محمد ظاهر شاه)؛ در جریان انقلاب ثور با اکثر خانواده خود ترور شد.[۱۸] کمی بعد، سران نظامی جدید اعلام کردند که داوود خان به دلیل امتناع از تسلیم شدن کشته شد.[۱۹][۲۰]

جمهوری دموکراتیک افغانستان (۱۹۷۸–۱۹۹۲)
سرهنگ
عبدالقادر
  ۱۹۴۴–۲۰۱۴ ۲۸ آوریل ۱۹۷۸ ۳۰ آوریل ۱۹۷۸ ۲ روز حزب دموکراتیک خلق افغانستان
(جناح خلق)
رئیس هیئت رئیسه شورای انقلاب نظامی
نورمحمد تره‌کی   ۱۹۱۷–۱۹۷۹ ۳۰ آوریل ۱۹۷۸ ۱۴ سپتامبر ۱۹۷۹ ۱ سال، ۱۳۷ روز حزب دموکراتیک خلق افغانستان
(جناح خلق)
رئیس هیئت رئیسه شورای انقلاب؛ ترور به دستور حفیظ‌الله امین
حفیظ‌الله امین   ۱۹۲۹–۱۹۷۹ ۱۴ سپتامبر ۱۹۷۹ ۲۷ دسامبر ۱۹۷۹ ۱۰۴ روز حزب دموکراتیک خلق افغانستان
(جناح خلق)
رئیس هیئت رئیسه شورای انقلاب؛ ترور توسط نیروهای ویژهٔ اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی در طول عملیات طوفان -۳۳۳[۲۱]
ببرک کارمل   ۱۹۲۹–۱۹۹۶ ۲۷ دسامبر ۱۹۷۹ ۲۴ نوامبر ۱۹۸۶ ۶ سال، ۳۳۲ روز حزب دموکراتیک خلق افغانستان
(جناح پرچم)
رئیس هیئت رئیسه شورای انقلاب؛ برکنار شد
حاجی‌محمد چمکنی   ۱۹۴۷–۲۰۱۲ ۲۴ نوامبر ۱۹۸۶ ۳۰ سپتامبر ۱۹۸۷ ۳۱۰ روز مستقل
رئیس هیئت رئیسه شورای انقلاب؛ به عنوان بخشی از روند آشتی ملی
محمد نجیب‌الله   ۱۹۴۷–۱۹۹۶ ۳۰ سپتامبر ۱۹۸۷ ۱۶ آوریل ۱۹۹۲ ۴ سال، ۱۹۹ روز حزب دموکراتیک خلق افغانستان
(جناح پرچم)
(تا سال ۱۹۹۰)
حزب دموکراتیک خلق افغانستان
رئیس (رئیس هیئت رئیسه شورای انقلاب تا ۳۰ نوامبر ۱۹۸۷)؛ استعفا داد
عبدالرحیم هاتف   ۱۹۲۶–۲۰۱۳ ۱۶ آوریل ۱۹۹۲ ۲۸ آوریل ۱۹۹۲ ۱۲ روز حزب دموکراتیک خلق افغانستان
سرپرست موقت؛ برکنار شده
دولت اسلامی افغانستان (۱۹۹۲–۲۰۰۲)
صبغت‌الله مجددی   ۱۹۲۶–۲۰۱۹ ۲۸ آوریل ۱۹۹۲ ۲۸ ژوئن ۱۹۹۲ ۶۱ روز جبهه آزادی‌بخش ملی افغانستان
سرپرست موقت؛ استعفا داد
برهان‌الدین ربانی   ۱۹۴۰–۲۰۱۱ ۲۸ ژوئن ۱۹۹۲ ۲۲ دسامبر ۲۰۰۱ ۹ سال، ۱۶۷ روز جمعیت اسلامی افغانستان
رئیس‌جمهور؛ بین سالهای ۱۹۹۶ تا ۲۰۰۱، جمهوری اسلامی با وجود کنترل حدود ۱۰ درصد از خاک افغانستان همچنان به عنوان دولت شناخته شده بین‌المللی باقی ماند
حامد کرزی   متولد۱۹۵۷ ۲۲ دسامبر ۲۰۰۱ ۱۳ ژوئیه ۲۰۰۲ ۲۰۳ روز مستقل
سرپرست موقت
امارت اسلامی افغانستان (۱۹۹۶–۲۰۰۱)
ملا
محمد عمر
۱۹۶۰–۲۰۱۳ ۲۷ سپتامبر ۱۹۹۶ ۱۳ نوامبر ۲۰۰۱ ۵ سال، ۴۷ روز طالبان
رئیس شورای عالی، امیر و امیرالمؤمنین؛ برکنار شده در پی سقوط کابل در ۱۳ نوامبر ۲۰۰۱؛ ادامهٔ ادعای موقعیت در در زمان شورش طالبان تا زمان مرگش؛ امارت اسلامی با وجود کنترل حدود ۹۰ درصد از خاک افغانستان هرگز به رسمیت شناخته نشد.
ملا
محمد ربانی
  ۱۹۵۵–۲۰۰۱ ۲۷ سپتامبر ۱۹۹۶ ۱۳ آوریل ۲۰۰۱ ۴ سال، ۱۹۸ روز طالبان
رئیس شورای عالی؛ معاون رهبر طالبان؛ در دفتر کار درگذشت
مولوی
عبدالکبیر
  متولد ۱۹۵۸ ۱۶ آوریل ۲۰۰۱ ۱۳ نوامبر ۲۰۰۱ ۲۱۱ روز طالبان
سرپرست شورای عالی؛ برکنار شده
دولت انتقالی افغانستان (۲۰۰۲–۲۰۰۴)
حامد کرزی   متولد ۱۹۵۷ ۱۳ ژوئیه ۲۰۰۲ ۷ دسامبر ۲۰۰۴ ۲ سال، ۱۴۷ روز مستقل
رئیس‌جمهور انتقالی؛ در لویه جرگه ۲۰۰۲ منصوب شد
جمهوری اسلامی افغانستان (۲۰۰۴–تاکنون)
حامد کرزی   متولد ۱۹۵۷ ۷ دسامبر ۲۰۰۴ ۲۹ سپتامبر ۲۰۱۴ ۹ سال، ۲۹۶ روز مستقل
رئیس‌جمهور؛ اولین رئیس دولت به‌طور دموکراتیک انتخاب شد. در سال ۲۰۰۴انتخاب و در سال ۲۰۰۹ مجدداً انتخاب شد
محمداشرف غنی   متولد ۱۹۴۹ ۲۹ سپتامبر ۲۰۱۴ ۱۵ اوت ۲۰۲۱ ۶ سال، ۳۲۰ روز مستقل
رئیس‌جمهور؛ اولین انتقال مسالمت آمیز قدرت ؛ منتخب در ۲۰۱۴ و مجدداً در ۲۰۱۹؛ برکنار شده
مورد مناقشه (۲۰۲۱–تاکنون)
طالبان
امارت اسلامی افغانستان
امرالله صالح
جمهوری اسلامی افغانستان (بسیج ملی)
 
 
متصدی مورد مناقشه
متولد ۱۹۷۲
۱۵ اوت ۲۰۲۱ مورد مناقشه ۳۸ روز طالبان
با وجود کنترل اکثریت خاک افغانستان تاکنون در سطح بین‌المللی به رسمیت شناخته نشده
معاون اول رئیس‌جمهور؛ ادعای سمت رئیس‌جمهور موقت بر اساس ماده ۶۷ قانون اساسی جمهوری اسلامی افغانستان[۲۲]

نشان‌های سران کشورهاویرایش

جستارهای وابستهویرایش

پانویسویرایش

  1. شاه شجاع در پی عقب‌نشینی ۱۸۴۲ از کابل کشته شد.
  2. اکثر منابع ۱۷ ژانویه ۱۹۲۹، روزی که کلکانی کابل را تصرف کرد، به عنوان تاریخ شروع سلطنت وی ذکر کرده‌اند.[۹][۱۰] با این حال، او از ۱۴ دسامبر ۱۹۲۸ به‌طور رسمی عنوان امیر را ادعا می‌کرد.[۱۱]
  3. کلکانی از خود به عنوان «پادشاه» یاد می‌کرد[۱۲] و «امیر».[۱۳]
  4. نادرشاه توسط عبدالخالق هزاره ترور شد. "پادشاه افغانستان در کابل کشته شد. پسر دهقان با مهارت نظامی تاج و تخت را به دست آورد". نیویورک تایمز. 9 November 1933. Retrieved 3 August 2021.
  5. پادشاه فقید همواره با محبت از سوی همه افغانها، از مرزهای قومی، با عنوان «بابای ملت» یا «پدر ملت» یاد می‌شد، موضعی که در قانون اساسی کشور در ژانویه ۲۰۰۴ اعلام شد، حدود دو سال پس از فروپاشی حکومت طالبان. عنوان «پدر ملت» با مرگ او از بین می‌رود. "آخرین پادشاه افغانستان در ۹۲ سالگی درگذشت". Archived from the original on 30 September 2007.

منابعویرایش

  1. "An Outline Of The History Of Persia During The Last Two Centuries (A.D. 1722-1922)". Edward Granville Browne. London: Packard Humanities Institute. p. 29. Retrieved 2010-09-24.
  2. Otfinoski, Steven (2004). Afghanistan. Infobase Publishing. p. 7. ISBN 0-8160-5056-2. Retrieved 2010-09-27.
  3. Malleson, George Bruce (1878). History of Afghanistan, from the Earliest Period to the Outbreak of the War of 1878. London: Elibron.com. p. 227. ISBN 1-4021-7278-8. Retrieved 2010-09-27.
  4. "Afghanistan". The World Factbook. Central Intelligence Agency. Retrieved 2010-10-23. Ahmad Shah DURRANI unified the Pashtun tribes and founded Afghanistan in 1747.
  5. "Last Afghan empire". لوئی دوپری، نانسی دوپری and others. دانشنامه بریتانیکا Online Version. Retrieved 2010-09-24.
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ "Afghan King Overthrown; A Republic Is Proclaimed". نیویورک تایمز. 18 July 1973. Retrieved 3 May 2020.
  7. Barfield, Thomas (25 March 2012). Afghanistan: A Cultural and Political History (Princeton Studies in Muslim Politics). Princeton University Press. ISBN 978-0-691-15441-1.
  8. "President Ashraf Ghani flees Afghanistan as Taliban enters Kabul". South China Morning Post. Reuters. 2021-08-15. Retrieved 2021-08-15.
  9. Qassem, Dr Ahmad Shayeq (2013-03-28). Afghanistan's Political Stability: A Dream Unrealised. Ashgate Publishing, Ltd. p. 175. ISBN 978-1-4094-9942-8.
  10. Wazir, Azmatullah Khan (2002). The immediate solution of Afghan crisis. A.K. Wazir. p. 8.
  11. Muḥammad, Fayz̤; McChesney, R. D. (1999). Kabul under siege: Fayz Muhammad's account of the 1929 Uprising. Markus Wiener Publishers. p. 37. ISBN 978-1-55876-154-4.
  12. "ExecutedToday.com» 1929: Habibullah Kalakani, Tajik bandit-king". 1 November 2016. Retrieved 2019-11-14.
  13. Muḥammad, Fayz̤; Hazārah, Fayz̤ Muḥammad Kātib; Muḥammad, Faiḍ (1999). Kabul Under Siege: Fayz Muhammad's Account of the 1929 Uprising. Markus Wiener Publishers. p. 1. ISBN 978-1-55876-155-1.
  14. "REBEL BECOMES KING IN AFGHANISTAN". نیویورک تایمز. 18 January 1929. Retrieved 3 August 2021.
  15. "AFHGAN USURPER YIELDS TO NEW KING". نیویورک تایمز. 24 October 1929. Retrieved 3 August 2021.
  16. "AMANULLAH HUNGRY IN FLIGHT TO INDIA". نیویورک تایمز. 26 May 1929. Retrieved 3 August 2021.
  17. "NADIR KHAN IS ELECTED AMIR OF AFGHANISTAN". نیویورک تایمز. 18 October 1929. Retrieved 3 August 2021.
  18. "There was, therefore, little to hinder the assault mounted by the rebel 4th Armored Brigade, led by Major Mohammad Aslam Watanjar, who had also been prominent in Daoud's own coup five years before. Watanjar first secured the airport, where the other coup leader, Colonel Abdul Qadir, left by helicopter for the Bagram Airfield. There he took charge and organized air strikes on the Arg (Kabul), where Daoud and the presidential guard were conducting a desperate defense. Fighting continued the whole day and into the night, when the defenders were finally overwhelmed. Daoud and almost all of his family members, including women and children, died in the fighting. Altogether there were possibly as many as two thousand fatalities, both military and civilian." p. 88 of Ewans, Martin (2002) Afghanistan: A Short History of Its People and Politics HarperCollins, New York, Page 88 شابک ‎۰−۰۶−۰۵۰۵۰۷−۹
  19. "1978: Afghan coup rebels claim victory". April 29, 1978 – via news.bbc.co.uk.
  20. William Borders (28 April 1978). "Coup Is Reported in Afghanistan". نیویورک تایمز. Retrieved 3 August 2021.
  21. "How Soviet troops stormed Kabul palace". BBC. 27 December 2009. Retrieved 3 August 2021.
  22. Landay, Jonathan; Macfie, Nick; Boyle, John (17 August 2021). "Afghan vice president says he is "caretaker" president". رویترز. Retrieved 17 August 2021.

پیوند به بیرونویرایش

منابعویرایش