باز کردن منو اصلی

جواد آشتیانی

سیاست‌مدار ایرانی

جواد آشتیانی (زاده ۱۲۷۵ در تهران - درگذشته ۱۳۶۰ ایالات متحده) در سال ۱۲۷۵ خورشیدی در خانواده‌ای روحانی چشم به جهان گشود. مادرش گلین آغا نام داشت و پدرش میرزا هاشم آشتیانی نماینده ادوار مختلف مجلس شورای ملی و پدربزرگش میرزا حسن آشتیانی مجتهد معروف و رهبر جنبش تنباکو در تهران بود. وی تحصیلات ابتدایی را در مدارس اسلام و ثروت و تحصیلات متوسطه را به سال ۱۲۹۲ در دارالفنون به پایان رسانید و در همان سال وارد خدمات دولتی شد و در اداره ترجمه و تالیف وزارت معارف و اوقاف و صنایع مستظرفه آغاز به کار نمود. نخستین اثر وی ترجمه کتاب علم‌الاشیاء از فرانسه به فارسی جهت تدریس در دوره ابتدایی بود. پس از پایان جنگ جهانی اول برای ادامه تحصیل در رشته پزشکی راهی پاریس شد و دانشکده پزشکی را به پایان رسانید.[۱]

دکتر
جواد آشتیانی
وزیر بهداری ایران
مشغول به کار
۱۳۳۹ – ۱۳۴۲
در زمانِمحمدرضا پهلوی
نخست‌وزیرجعفر شریف‌امامی
نماینده مجلس شورای ملی
نماینده مجلس موسسان
چهارمین رئیس دانشکده پزشکی تهران
مشغول به کار
اسفند ۱۳۲۲ – اردیبهشت ۱۳۲۳
اطلاعات شخصی
زاده۱۲۷۵ خورشیدی
تهران، ایران
درگذشت۱۳۶۰ خورشیدی
لس آنجلس، کالیفرنیا، ایالات متحده
ملیت ایران
حزب سیاسیحزب میلیون
حزب ایران نوین
حزب رستاخیز
همسر(ان)قمر خانم دختر وثوق الدوله
شغلسیاستمدار و سناتور
مذهباسلام
لقب(ها)دکتر آشتیانی

زندگینامهویرایش

آشتیانی در سال ۱۳۰۵ به سمت پزشک سفارت ایران در پاریس منصوب شد و سپس نماینده ایران در مجمع بهداشت عمومی بین‌المللی گردید و مدتی به عنوان مشاور و بازرس کل اداره دانشجویان اعزامی به اروپا انجام وظیفه نمود. پس از بازگشت از اروپا در سال ۱۳۱۲ مشاغل و سمتهای بسیاری از جمله: ریاست تعلیمات عالیه وزارت فرهنگ، رئیس بهداری بانک ملی، رئیس بخش پزشکی بیمارستان گوهرشاد حسابی تهران، استاد کرسی بهداشت و معاونت دانشکده پزشکی دانشگاه تهران، ریاست دانشکده پزشکی (در دو نوبت)، بازرس کل بیمارستانهای تهران، عضو شورای عالی فرهنگ و شورای دانشگاه تهران و عضو هیئت مرکزی سازمان کانون پرورش افکار را عهده‌دار گردید.[۲]

آشتیانی در سال ۱۳۱۶ با یکی از دختران وثوق‌الدوله به نام قمرخانم ازدواج کرد که حاصل این ازدواج یک دختر و یک پسر و نیز خویشاوندی با برخی رجال کشور مانند علی امینی بود. پس از سقوط دولت قوام، آشتیانی جمعیت رفیقان را تشکیل داد که رهبری آن را خود بر عهده داشت و با هواداری از قوام موجب بازگشت دوباره وی به عرصه قدرت گردید.[۳]

نامبرده در سال ۱۳۲۶ از حوزه تهران به عنوان نماینده مجلس شورای ملی انتخاب شد و در همان سال به توصیه اشرف پهلوی به سمت مدیرعامل سازمان شاهنشاهی خدمات اجتماعی منصوب گردید و تا سال ۱۳۵۱ در آن سمت باقی ماند. وی در فروردین ماه سال ۱۳۲۸ به عنوان نماینده تهران در مجلس موسسان دوم برگزیده شد و در سال ۱۳۳۶ پس از تشکیل حزب میلیون به عضویت آن حزب درآمد. سال ۱۳۳۹ در کابینه شریف امامی به سمت وزیر بهداری انتخاب گردید و پس از استعفا از وزارت بهداری در سال ۱۳۴۲ سناتور انتصابی دوره چهارم مجلس سنا گردید. چهار سال بعد به عضویت حزب ایران نوین درآمد و در مقام کاندیدای این حزب، در دوره‌های پنجم و ششم به مجلس سنا راه یافت. او در سال ۱۳۴۶ از سوی مردم تهران راهی مجلس موسسان سوم شد و در سال ۱۳۵۴ عضو حزب رستاخیز گردید و به نمایندگی آن حزب به مجلس سنای هفتم راه یافت.[۴]

دکتر آشتیانی در طول سالهای فعالیتش نشانهای متعددی دریافت کرد که می‌توان به نشان کوماندورنیل از ملک فواد پادشاه مصر، نشان درجه اول سپاس از وزارت فرهنگ و هنر، نشان درجه اول خدمات اجتماعی، نشان لژیون دونور از دولت فرانسه و نشان‌های درجه دو و سه تاج اشاره نمود. سال ۱۳۵۶ دکتر آموزگار پس از تشکیل کابینه خود، برای کاهش نارضایتی‌های مردم عده بسیاری از مقامات بلند پایه کشور منجمله آشتیانی را از کار برکنار کرد و به دفتر اشرف پهلوی منتقل نمود[۵]

او پس از پیروزی انقلاب اسلامی به همراه خانواده‌اش به آمریکا رفت و در همانجا درگذشت. از وی تالیفاتی در زمینه پزشکی و بهداشت باقی‌مانده است.

منابعویرایش

  1. صادق حضرتی، رجال و مشاهیر آشتیان، با مقدمه محمدابراهیم باستانی پاریزی، قم، نشر الماس، ۱۳۸۲، ص 47 .
  2. هوشنگ اتحاد، پژوهشگران معاصر ایران، ج 1، تهران، فرهنگ معاصر، ۱۳۷۸، ص ۱۰۱۰.
  3. فرهنگ ناموران معاصر ایران، ج 6، تهران، سازمان تبلیغات اسلامی، ۱۳۸۱، ص ۱۷۷-۱۸۰.
  4. عطاءالله فرهنگ قهرمانی، اسامی نمایندگان مجلس شورای ملی از آغاز مشروطیت تا دوره ۲۴ قانونگذاری و نمایندگان مجلس سنا در هفت دوره تقنینیه از ۲۵۰۸ تا ۲۵۳۶ شاهنشاهی، [تهران، بی‌نا ،۱۳]، ص ۳۶۷.
  5. مصطفی الموتی، بازیگران سیاسی از مشروطیت تا سال ۱۳۵۷: شرح حال نایب‌السلطنه‌ها و روزشمار زندگی نخست‌وزیران ایران، ج 3، لندن، [بی‌نا]، ۱۳۷۴، ص ۱۸۸ .