رشته‌کوه گرین

(تغییرمسیر از رشته کوه گرین)

[۱]مختصات: ۳۳°۵۷′۳۳″ شمالی ۴۸°۲۸′۵۴″ شرقی / ۳۳٫۹۵۹۱۷°شمالی ۴۸٫۴۸۱۶۷°شرقی / 33.95917; 48.48167 رشته‌کوه گَرین یا گرو واژه ی گرین در گویش لری گرو garu گفته می شود که از زبان سنسکریت گرفته شده و گرو در سنسکریت به معنی بسیار بزرگ است؛ زیرا کوه گرو بلندترین دیواره ی زاگرس است. زمانی که می خواستند نقشه های ایران را تهیه کنند، چون از ریشه ی واژه ی گرو آگاهی نداشتند، آن را گرین نوشتند که نادرست است. این کوه از رشته کوه های بزرگ غرب ایران است که بیشتر مساحت آن در شمال استان لرستان و بخشی نیز در استان‌های همدان و کرمانشاه است. گرو در ادامه ی چکاد اشترانکوه می باشد و طول آن به بیش از ۱۸۰ کیلومتر می‌رسد. این رشته کوه در استان کرمانشاهان به کوههای پرو و بیستون می پیوندد. قله‌های بلند آن: بازگیر (3659متر)،هژده یال (3651 متر)، ولاش (3608 متر)، یال کبود (3570 متر)، هیگره (3545 متر) سه کوزان (3440 متر)، برنجه (3327 متر)، برف هل (3290 متر)، غازچغا (3200 متر)، پیازکاران (3150 متر) و شاه نشین (2977 متر). گرو از غرب به دلفان، از شمال به شهرستان نهاوند، از شرق به شهرستان بروجرد و از جنوب به شهرستان سلسله محدود می‌شود. گرو در گویش محلی garri نیز خوانده می شود و در گویش لکی گروین garvin نامیده می‌شود و یکی از کانونهای آبگیر دائمی لرستان است که رودهای دز و گاماسب را تغذیه می‌کند. سرابهای فراوانی در دو سوی این کوه وجود دارد (گیان، گاماسیاب، کهمان، کرتیل، اسبی، چله، خسروی، سازمان آب، مسجد، نیزه و...) و آب آشامیدنی بروجرد و نیز آب مورد نیاز کشاورزی دشت سیلاخور نیز از همین سرابها تأمین می‌شود. صعود به کوه گرو از روستاهای غرب شهر بروجرد (ونایی و توزه زن)، جنوب نهاوند(از مسیر روستای وراینه و سراب گاماسیاب) یا شمال الشتر امکان پذیر است.راه اصلی صعود به قله یال کبود از مسر سراب گاماسیاب در جنوب شهر نهاوند است که داشتن جان‌پناه با ظرفیت ۳۰ نفر و آب آشامیدنی و سرویس بهداشتی مناسب ،بهترین مسیر صعود به خصوص برای بانوان است.این مسیر صعود توسط دیرکهای بلند نشانه گذاری شده که راهنمای مناسبی برای کوهنوردان به خصوص در فصل زمستان است. دهکده ده حیدر و وراینه دو روستای زیبا در دامنه گرین در سمت نهاوند هستند.دهکده ییلاقی ونایی در پای این کوه قرار دارد. این کوه خرس، کفتار، گرگ و روباه دارد و در گذشته پلنگ نیز داشته‌ است. راه صعود به قله‌ی ولاش هم از ونایی است و هم از روستای پرسک در شرق الشتر. منابع: 1ـ Williams Monier Monier. A Sanskrit-Englishe Distionary. Oxford 1964 صفحه 348 ستون سوم. 2ـ نقشه 1:250000 توپوگرافی لرستان چاپ آمریکا. ** گروه کوهنوردی بهار بروجرد**.

گرین
Garin-Kooh.jpg
گرین در فصل زمستان
ارتفاع۳٬۶۳۰ متر (۱۱٬۹۱۰ پا)
فهرست‌بندیمسیر صعود
مکان
مکانواقع در استان‌های همدان، لرستان، ایران[۱][۲]
رشته‌کوهزاگرس

قله‌هاویرایش

قله ولاش با بلندی ۳۶۲۳ متر[۳] یکی از رشته کوه‌های گرین در استان لرستان در شهرستان بروجرد است. همچنین قله قله یال کبود با ۳۵۲۷ متر ارتفاع، در جنوب نهاوند از بلندترین قله خط الرأس گرین در جنوب غرب نهاوند می‌باشد که بهترین مسیر صعود از سراب گاماسیاب در جاده نهاوند به نورآباد می‌باشد و دارای پناهگاه است.

 
قله ولاش بیرانوند شمالی

قله میش پرور (۳۵۸۷ متر)[۴] می‌توان زیباترین قله این رشته کوه نامید که مسیر دسترسی به آن در شهرستان بروجرد و روستای فیال است.

قله‌های بلند آن شامل قله بازگیر (3659 متر)قله ولاش (۳۶۲۳ متر) و میش پرور (۳۵۸۷ متر) و ۱۸ یال (۳۶۴۸ متر) و سه کوزان (۳۵۵۲ متر) در بروجرد یال کبود (۳۵۲۷ متر) و کوه چهل نابالغان (۳۳۳۷ متر)، در جنوب نهاوند و گاچال در نهاوند، و قله کنی کلان در نورآباد است. قله کنی کلان نورآباد دارای شکل زیبایست و نمای بسیار زیبا دارد. دیگر قله آن بازگیر واقع در الشتر می‌باشد.[۵]

(عدد چکادها از روی نقشهٔ نظامی ۱: ۲۵۰۰۰۰ چاپ آمریکا برداشت شده‌است)

توضیحات جغرافیای و محیط زیستویرایش

گرین یکی از کانون‌های آبگیر دائمی لرستان است که رودهای دز و گاماسیاب را تغذیه می‌کند. سرآبهای فراوانی در پای این کوه وجود دارد و آب آشامیدنی نهاوند و بروجرد والشتر و نیز آب مورد نیاز کشاورزی دشت بزرگ نهاوند و سیلاخور دورود نیز از همین سرآب‌ها تأمین می‌شود. صعود به کوه گرین از طریق روستاهای غرب شهر بروجرد، جنوب نهاوند یا شمال الشتر امکان‌پذیر است. دهکده وراینه در پای این کوه قرار دارد و صعود به یکی از بلندترین قله‌های این کوه، یال کبود (۳۵۲۷ متر)، از کنار سراب گاماسیاب صورت می‌گیرد. همچنین دهکده ییلاقی ونایی در این پای این کوه قرار دارد. این کوه، خرس، کفتار، گرگ و روباه دارد؛ و در گذشته پلنگ نیز داشته‌است. بخش بزرگ این کوه در جنوب نهاوند بوده و جلوه‌های زیبایی به این منطقه می‌دهد. سرآب‌هایی مانند کهمان، گاماسیاب، گیان، فارسبان، کنگاور کهنه و ملوسانرشته کوه فرعی آردشان از این رشته کوه سرچشمه می‌گیرند. ضلع جنوبی کوه در شمال دشت الشتر قرار گرفته و رود کهمان از دامنه‌های گرین به دشت جاری می‌شود و پس از یکی شدن با آب رود کشکان به سیمره رسیده که در خوزستان به نام کرخه ادامه می‌یابد. سراب گاماسیاب با آبیاری دشت نهاوند به کرمانشاه سرازیر می‌شود. این رشته کوه تقریباً تا اواخر مرداد ماه برف دارد البته داخل دره‌ها مدت و گرمای بیشتری برای ذوب برف این کوه لازم است.

از مرتفع‌ترین و زیباترین قله‌های این رشته کوه، قله ولاش (۳۶۰۸ متر) است که مسیر صعود آن از تنگ گردکانه بیران‌شهر یا روستای پرسک در شرق الشتر یا از ونایی در بروجرد می‌باشد.

یکی از بلندترین قله‌های این رشته کوه، قله یال کبود در نهاوند می‌باشد.

مهم ترین رودخانه های بروجرد از دامنه گرین سرچشمه میگیرند که از جمله مهم ترین آنها میتوان به رودخانه گلرود، رودخانه لیقناب و رودخانه آب سرده اشاره کرد.

نگارخانهویرایش

جستارهای ویژهویرایش

منابعویرایش

  1. "Mt. Davamand, Iran". Template:Spaceflight. Archived from the original on 7 May 2012. Retrieved 21 April 2007.
  2. مصاحب، غلامحسین (سرپرست). مدخل «دماوند» در دائرةالمعارف فارسی. جلد اول، چاپ سوم ۱۳۸۱، ص ۹۹۱.
  3. «رشته‌کوه گرین». بایگانی‌شده از اصلی در ۳ ژوئن ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۲ مارس ۲۰۲۰.
  4. کوه‌های لرستان[پیوند مرده]
  5. «کوه گرین درایران، وبگاه وفاق». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۹ آوریل ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۸-۰۱-۱۳۹۱. تاریخ وارد شده در |تاریخ بازدید= را بررسی کنید (کمک)

پیوند به بیرونویرایش