فهرست برندگان جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی

تصویر یکی از مدال‌های جایزهٔ نوبل فیزیولوژی یا پزشکی که در سال ۱۹۵۰ به محققان مایو کلینیک در راچستر، مینه‌سوتا اعطا شد).


جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی (به سوئدی: Nobelpriset i fysiologi eller medicin) هر ساله توسط انستیتوی کارولینسکا سوئد به دانشمندان و پزشکان در زمینه‌های مختلف فیزیولوژی یا پزشکی اعطا می‌شود. این جایزه یکی از پنج جایزهٔ نوبل است که بنا بر وصیت‌نامه سال ۱۸۹۵ آلفرد نوبل برای مشارکتهای برجسته در زمینه‌های فیزیک، شیمی، ادبیات، اقتصاد، صلح و فیزیولوژی یا پزشکی اهدا می‌شود.[۱]
بر اساس وصیت نوبل این جایزه توسط بنیاد نوبل اداره می‌شود و توسط کمیته‌ای متشکل از پنج عضو منتخب آکادمی علوم سلطنتی سوئد و یک دبیر اجرایی که توسط مؤسسه کارولینسکا انتخاب می‌شود به برندگان اعطا می‌شود.[۲] این جایزه هر سال در تاریخ ۱۰ دسامبر که مصادف با سالگرد درگذشت آلفرد نوبل است در استکهلم به برندگان اهدا می‌شود. این جایزه اگرچه معمولاً به عنوان جایزهٔ نوبل پزشکی شناخته می‌شود اما آلفرد نوبل به‌طور خاص در وصیت نامه خویش اظهار داشته که این جایزه به «فیزیولوژی یا دارو» اهدا شود. به همین دلیل، این جایزه می‌تواند در طیف وسیعی از زمینه‌ها اهدا گردد. هر جایزه شامل یک مدال، یک دیپلم افتخار و جایزهٔ نقدی است که در طول سال‌های مختلف مقدار آن متفاوت بوده‌است.[۳]

اولین جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی در سال ۱۹۰۱ به امیل آدولف فون برینگ، از آلمان اهدا شد که مبلغ نقدی آن جایزه، ۱۵۰٬۷۸۲ کرون بود (معادل آن در دسامبر ۲۰۰۷ برابر با ۷٬۷۳۱٬۰۰۴ کرون است). این جایزه در سال ۱۹۱۴ اعطا نشد، زیرا کمیته نوبل براین اعتقاد بودند که هیچ‌کدام از نامزدهای آن سال معیارهای لازم را جهت کسب جایزه برآورده نمی‌ساختند، اما در سال ۱۹۱۵ به روبرت بارانی اعطا شد و به عنوان جایزه ۱۹۱۴ شمرده شد.[۴] در سال ۱۹۳۹، گرهارد دماک علی‌رغم تحریم جایزه نوبل توسط دولت آلمان، اجازه پذیرفت که فقط مدال و دیپلم این جایزه را بپذیرد و جایزه نقدی را دریافت نکرد.[۵]

جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی در سال‌های ۱۹۱۵ تا ۱۹۱۸، ۱۹۲۱، ۱۹۲۵، ۱۹۴۰ تا ۱۹۴۲ (جمعاً ۹ دوره) اعطا نشد. این جایزه تاکنون (سال ۲۰۱۹)، به ۲۱۹ نفر اعطا شده‌است که دوازده نفر از آنها زن بوده‌اند.[۶]

برندگانویرایش

سال برندۀ جایزه [الف] کشور[ب] دلیل اعطای جایزه منبع
۱۹۰۱   امیل آدولف فون برینگ   آلمان برای «تلاش در مبارزه با بیماری دیفتری». [۷]
۱۹۰۲   رونالد راس   بریتانیا

  هند بریتانیا

برای «کشف انتقال انگل مالاریا توسط پشه». [۸]
۱۹۰۳   نیلز ریبرگ فینسن   دانمارک

  جزایر فارو

برای «درمان بیماری لوپوس ولگاریس، با تمرکز از پرتو». [۹]
۱۹۰۴   ایوان پاولف   روسیه برای «تحقیقات در مورد چگونگی دستگاه گوارش انسان». [۱۰]
۱۹۰۵   روبرت کُخ   آلمان برای «کشف عامل بیماری سل». [۱۱]
۱۹۰۶   کامیلو گلجی   ایتالیا برای «شناخت ساختار بنیادین دستگاه عصبی». [۱۲]
  سانتیاگو رامون کاخال   اسپانیا
۱۹۰۷   شارل لاورن   فرانسه برای «پژوهش دربارهٔ نقش پروتوزوآ در بروز بیماری». [۱۳]
۱۹۰۸   ایلیا مچنیکو   روسیه برای «معرفی و شناسائی سیستم ایمنی بدن». [۱۴]
  پل الریخ   آلمان
۱۹۰۹   امیل تئودور کوخر    سوئیس برای «تحقیقات در فیزیولوژی، آسیب‌شناسی و جراحی غده تیروئید». [۱۵]
۱۹۱۰   آلبرشت کوسل   آلمان برای «کمک به پیشرفت و شناساندن بیشتر دانش زیست‌شناسی سلولی و مطالعهٔ پروتئین‌های سلولی (اسید نوکلئیک)». [۱۶]
۱۹۱۱   آلوار گالسترند   سوئد برای «تحقیقات در زمینه فرایند بازتاب نور در چشم». [۱۷]
۱۹۱۲   آلکسیس کارل   فرانسه برای «تحقیقات گسترده دربارهٔ ساختار سیستم گردش خون و پیوند رگ‌های خونی». [۱۸]
۱۹۱۳   شارل ریشه   فرانسه برای «تحقیقات در زمینه شوک آنافیلاکسی». [۱۹]
۱۹۱۴   روبرت بارانی   اتریش-مجارستان برای «تحقیقات در زمینه فیزیولوژی و آسیب‌شناسی دهلیزهای دستگاه شنوایی». [۴]
۱۹۱۵ جایزه اعطا نشد
۱۹۱۶
۱۹۱۷
۱۹۱۸
۱۹۱۹   جولیوس بردت   بلژیک برای «کشف دستگاه ایمنی بدن.» [۲۰]
۱۹۲۰   شاک کروگ   دانمارک برای «کشف مکانیزیم مویینگی در جانداران». [۲۱]
۱۹۲۱ جایزه اعطا نشد
۱۹۲۲   آرچی‌بالد هیل   بریتانیا برای «تحقیقات در زمینه کار مکانیکی و تولید گرما درماهیچه». [۲۲]
  اتو فریتز میرهوف   آلمان برای «کشف رابطه ثابت بین مصرف اکسیژن و متابولیسم اسید لاکتیک در ماهیچه‌ها (قندکافت)».
۱۹۲۳   فردریک بنتینگ   کانادا برای «کشف انسولین». [۲۳]
  جان مکلید   بریتانیا
۱۹۲۴   ویلم اینتهوون   هلند برای «کشف سازوکار نوار قلب». [۲۴]
۱۹۲۵ جایزه اعطا نشد
۱۹۲۶   ژوهانس فیبیگر   دانمارک برای «کشف اسپیروپترا کارسینوما». [۲۵]
۱۹۲۷   یولیوس واگنر-یاورگ   اتریش برای «کشف مایه کوبی مالاریا جهت جلوگیری از فلج کامل اندام». [۲۶]
۱۹۲۸   شارل نیکول   فرانسه برای «مبارزه علیه تیفوس». [۲۷]
۱۹۲۹   کریستین ایجکمن   هلند برای «کشف تأثیر ویتامین بر ضد ویروس‌ها». [۲۸]
  فردریک گولاند هاپکینز   بریتانیا برای «کشف تأثیر ویتامین در رشد».
۱۹۳۰   کارل لندشتاینر   اتریش برای «کشف گروه خونی» [۲۹]
۱۹۳۱   اتو واربورگ   آلمان برای «کشف مکانیزم آنزیم و سیتوکروم» [۳۰]
۱۹۳۲   چارلز شرینگتون   بریتانیا برای «کشفیات‌شان در خصوص عملکرد یاخته‌های عصبی». [۳۱]
  ادگار آدریان   بریتانیا
۱۹۳۳   توماس هانت مورگان   ایالات متحده آمریکا برای «کشف نقش کروموزوم در ژن‌های وراثت». [۳۲]
۱۹۳۴   جرج ویپل   ایالات متحده آمریکا برای «کشف درمان کبد در موارد کم خونی». [۳۳]
  جرج مینوت   ایالات متحده آمریکا
  ویلیام مورفی   ایالات متحده آمریکا
۱۹۳۵   هنس اسپمن   آلمان برای «کشف اثر تنظیم‌کننده بر شکل‌گیری جنین». [۳۴]
۱۹۳۶   هنری هلت دیل   بریتانیا برای «کشف تبادلات شیمیایی پیام‌رسان عصبی». [۳۵]
  اتو لوی   اتریش

  آلمان

۱۹۳۷   آلبرت سنت-گیورگی   مجارستان برای «کشفیاتش در ارتباط با فرایند سوخت بیولوژیکی، با ارجاع به ویتامین ث و تجزیه اسید فوماریک». [۳۶]
۱۹۳۸   کورنی هیمنس   بلژیک برای «کشف سینوس و مکانیسم آئورت در تنفس». [۳۷]
۱۹۳۹   گرهارد دماک   آلمان برای «کشف اثر آنتی‌باکتریا پرونتوسیل». [۵]
۱۹۴۰ جایزه اعطا نشد
۱۹۴۱
۱۹۴۲
۱۹۴۳   هنریک دام   دانمارک برای «کشف ویتامین ک». [۳۸]
  ادوارد دویسی   ایالات متحده آمریکا برای «کشف ساختار شیمیایی ویتامین ک».
۱۹۴۴   جوزف ارلنگر   ایالات متحده آمریکا برای «اکتشافات در زمینه عملکرد بسیار متمایز فیبرهای عصبی تک (آسه)». [۳۹]
  هربرت اسپنسر گسر   ایالات متحده آمریکا
۱۹۴۵   الکساندر فلمینگ   بریتانیا برای «کشف پنسیلین و اثرات درمانی آن بر روی بیماریهای عفونی». [۴۰]
  ارنست چین   بریتانیا
  هوارد والتر فلوری   استرالیا
۱۹۴۶   هرمان جوزف مولر   ایالات متحده آمریکا برای «کشف تولید موتاسیون توسط پرتو ایکس». [۴۱]
۱۹۴۷   کارل فردیناند کوری   ایالات متحده آمریکا برای «کشف فرایند تبدیل کاتالیزوری گلیکوژن». [۴۲]
  گرتی کوری   ایالات متحده آمریکا
  برناردو هوسای   آرژانتین برای «کشف عملکرد هورمون بخش پیشینِ (قدامی) غده هیپوفیز در متابولیسم قند موجود در خون».
۱۹۴۸   پل هرمان مولر    سوئیس برای «کشف راندمان بالای دی کلرو دی فنیل تری کلرواتان (د.د. ت) به عنوان یک حشره‌کش». [۴۳]
۱۹۴۹   والتر رودلف هس    سوئیس برای «کشف ساختار مناطقی از میان‌مغز که در کنترل و تعادل اندام‌های داخلی نقش دارند». [۴۴]
  آنتونیو اگاس مونیس   پرتغال برای «ابداع یک نوع عمل جراحی بر لوب پیشانی مغز که باعنوان لوبوتومی شناخته می‌شود».
۱۹۵۰   فیلیپ هنچ   ایالات متحده آمریکا برای «کشف ساختار و اثرات بیولوژیکی هورمونهای غده فوق کلیوی». [۴۵]
  ادوارد کالوین کندال   ایالات متحده آمریکا
  تادئوس رایش‌اشتین    سوئیس
۱۹۵۱   مکس ثایلر   آفریقای جنوبی برای «کشف تب زرد و تحقیقات در زمینه راه‌های مقابله با آن». [۴۶]
۱۹۵۲   سلمان واکسمن   ایالات متحده آمریکا برای «کشف استرپتومایسین، اولین آنتی‌بیوتیک مؤثر در مقابل سل». [۴۷]
۱۹۵۳   هانس آدولف کربس   بریتانیا برای «کشف چرخه اسید سیتریک». [۴۸]
  فریتس آلبرت لیپمان   ایالات متحده آمریکا برای «کشف کوآنزیم آ و اهمیت آن بعنوان واسطهٔ متابولیسم».
۱۹۵۴   جان اندرز   ایالات متحده آمریکا برای «کشفشان مبنی بر اینکه ویروس فلج اطفال درانواع بافتها قابلیت رشد و تکثیر دارد». [۴۹]
  فردریک چپمن رابینز   ایالات متحده آمریکا
  تامس هاکل ولر   ایالات متحده آمریکا
۱۹۵۵   هیوگو ثیورل   سوئد برای «کشف در مورد ماهیت و عملکرد طبیعی آنزیم‌های اکسیداسیون». [۵۰]
۱۹۵۶   آندره فردریک کورنان   ایالات متحده آمریکا برای «کشفشان مبنی بر کاتتریزاسیون قلبی و آسیب‌های دستگاه گردش خون». [۵۱]
  ورنر فورسمان   آلمان غربی
  دیکینسن دبلیو. ریچاردز   ایالات متحده آمریکا
۱۹۵۷   دانیل باوت   ایتالیا برای «اکتشافاتش مبنی بر ترکیبات آنتی‌هیستامین و نقش آن در دستگاه گردش خون، عضلات و استخوانها». [۵۲]
۱۹۵۸   جورج بیدل   ایالات متحده آمریکا برای «کشفشان مبنی بر اینکه ژنها با تنظیم وقایع شیمیایی مشخص عمل می‌کنند». [۵۳]
  ادوارد لوری تاتوم   ایالات متحده آمریکا
  جاشوآ لدربرگ   ایالات متحده آمریکا برای «اکتشافاتش در مورد نوترکیبی ژنی و سازماندهی مواد ژنتیکی باکتریها».
۱۹۵۹   آرتور کورنبرگ   ایالات متحده آمریکا برای «کشف و بررسی مکانیزم سنتز بیولوژیکی آران‌ای و دی‌ان‌ای». [۵۴]
  سورو اوچوآ   ایالات متحده آمریکا

  اسپانیا

۱۹۶۰   فرانک مک‌فارلن بارنت   استرالیا برای «کشف و بررسی میزان تحمل آسیب‌ها». [۵۵]
  پیتر مداوار   برزیل برزیل

  بریتانیا بریتانیا

۱۹۶۱   گئورگ فون بیکیشی   ایالات متحده آمریکا برای «اکتشاف مکانیسم فیزیکی تحریک در داخل حلزون گوش». [۵۶]
۱۹۶۲   فرانسیس کریک   بریتانیا برای «کشف ساختار مولکولی اسید نوکلئیک و اهمیت آن جهت انتقال اطلاعات در مواد زنده». [۵۷]
  جیمز واتسون   ایالات متحده آمریکا
  موریس ویلکینز   نیوزیلند
  بریتانیا
۱۹۶۳   جان کارو اکلس   استرالیا برای «کشف مکانیزم یون‌های درگیر در تحریک و مهار عصب محیطی و مرکزی و غشای یاخته‌های عصبی». [۵۸]
  الن هاجکین   بریتانیا
  اندرو هاکسلی   بریتانیا
۱۹۶۴   کنراد امیل بلوخ   ایالات متحده آمریکا برای «کشف مکانیسم تنظیم کلسترول و متابولیسم اسید چرب». [۵۹]
  فئودور فلیکس کنراد لینن   آلمان غربی
۱۹۶۵   فرانسوا ژاکوب   فرانسه برای «کشف کنترل ژنتیکی (رونویسی (ژنتیک)) آنزیم‌ها و سنتز ویروس‌ها (پروویروس)». [۶۰]
  آندره لووف   فرانسه
  ژاک مونو   فرانسه
۱۹۶۶   فرانسیس پیتون راوس   ایالات متحده آمریکا برای «کشف نئوپلاسم ایجادشده از ویروسها». [۶۱]
  چارلز برنتون هاگینز   ایالات متحده آمریکا برای «اکتشاف درمان هورمونی سرطان پروستات».
۱۹۶۷   راگنار گرانیت   فنلاند
  سوئد
برای «کشف و بررسی فرآیندهای فیزیولوژیکی و شیمیایی اولیه در چشم». [۶۲]
  هالدن کفر هارتلین   ایالات متحده آمریکا
  جرج والد   ایالات متحده آمریکا
۱۹۶۸   رابرت دبلیو. هالی   ایالات متحده آمریکا برای «تفسیر رمز ژنتیکی و عملکرد آن در زیست‌ساخت پروتئین». [۶۳]
  هار گوبیند کورانا   هند
  ایالات متحده آمریکا
  مارشال وارن نایرنبرگ   ایالات متحده آمریکا
۱۹۶۹   مکس دلبروک   ایالات متحده آمریکا برای «کشف مکانیزم تکثیر و ساختار ژنتیکی ویروس‌ها». [۶۴]
  آلفرد هرشی   ایالات متحده آمریکا
  سالوادور لوریا   ایالات متحده آمریکا
۱۹۷۰   جولیوس اکسلراد   ایالات متحده آمریکا برای «کشف فرستنده‌های هومورال در پایانه‌های عصبی و مکانیسم ذخیره، انتشار و غیرفعال‌کردن آنها». [۶۵]
  اولف فون اویلر   سوئد
  برنارد کتس   بریتانیا
۱۹۷۱   ارل ویلبر سادرلند، جونیور   ایالات متحده آمریکا برای «اکتشافات در مورد مکانیسم عمل هورمون‌ها». [۶۶]
۱۹۷۲   جرالد ادلمن   ایالات متحده آمریکا برای «کشفشان در مورد ساختار شیمیایی پادتن‌ها». [۶۷]
  رادنی رابرت پورتر   بریتانیا
۱۹۷۳   کارل فون فریش   آلمان غربی برای «اکتشافات آنها در مورد سازمان‌دهی و استنباط از الگوهای رفتار فردی و اجتماعی». [۶۸]
  کنراد لورنتس   اتریش
  نیکلاس تینبرگن   هلند
۱۹۷۴   آلبر کلود   بلژیک برای «اکتشافات آنها در مورد ساختار و عملکرد یاخته». [۶۹]
  کریستین دو دوو   بلژیک
  جرج امیل پالاده   جمهوری سوسیالیستی رومانی
۱۹۷۵   دیوید بالتیمور   ایالات متحده آمریکا برای «کشف تعامل بین ویروس سرطانزا و مواد ژنتیکی سلول». [۷۰]
  رناتو دولبکو   ایتالیا

  ایالات متحده آمریکا

  هاوارد مارتین تمین   ایالات متحده آمریکا
۱۹۷۶   باروخ اس. بلومبرگ   ایالات متحده آمریکا برای «کشف مکانیسم‌های جدید در نحوه شناخت منشأ و انتشار بیماری‌های عفونی». [۷۱]
  دانیل کارلتون گایداشک   ایالات متحده آمریکا
۱۹۷۷   روژه گیمن   ایالات متحده آمریکا برای «کشف چگونگی تولید هورمون‌های پپتیدی در مغز». [۷۲]
  اندرو شالی   کانادا

  لهستان
  ایالات متحده آمریکا

  روزالین سوسمن یالو   ایالات متحده آمریکا برای «توسعه رادیوایمونواسی هورمون‌های پپتیدی».
۱۹۷۸   ورنر آربر    سوئیس برای «کشف اندونوکلئازهای محدودکننده و کاربرد آنها در مشکلات ژنتیک مولکولی». [۷۳]
  دنیل ناتانس   ایالات متحده آمریکا
  همیلتون او. اسمیت   ایالات متحده آمریکا
۱۹۷۹   آلن کورماک   آفریقای جنوبی برای «توسعه مقطع‌نگاری رایانه‌ای (سی‌تی اسکن)». [۷۴]
  گادفری هانسفیلد   بریتانیا
۱۹۸۰   باروخ بن الصراف   ونزوئلا برای «اکتشافات آنها در مورد ساختار ژنتیکی مجموعه سازگاری بافتی اصلی که سیستم ایمنی را تنظیم می‌کنند». [۷۵]
  ژان دوسه   فرانسه
  جرج دیویس سنل   ایالات متحده آمریکا
۱۹۸۱   راجر ولکات اسپری   ایالات متحده آمریکا برای «بررسی دقیق عملکرد تخصصی نیم‌کره‌های مغز». [۷۶]
  دیوید اچ. هیوبل   کانادا برای «بررسی در مورد پردازش اطلاعات در فیزیولوژی دستگاه بینایی».
  تورشتن ویسل   سوئد
۱۹۸۲   سونه بریسترم   سوئد برای «اکتشافات آنها در مورد پروستاگلاندین‌ها و مواد فعال بیولوژیکی مرتبط». [۷۷]
  بنگت ساموئلسون   سوئد
  سِر جان رابرت وین   ایالات متحده آمریکا
۱۹۸۳   باربارا مک‌کلینتاک   ایالات متحده آمریکا برای «کشف سازه جابجاشدنی (توالی دی‌ان‌ای)». [۷۸]
۱۹۸۴   نیل کای یرنه   دانمارک برای «نظریه‌های مربوط به توسعه و کنترل دستگاه ایمنی و کشف عوامل تولید پادتن مونوکلونال». [۷۹]
  ژرژ جی.اف. کوهلر   آلمان غربی
  سزار میلستین   آرژانتین
  بریتانیا
۱۹۸۵   مایکل اس. براون   ایالات متحده آمریکا برای «بررسی در مورد تنظیم متابولیسم کلسترول». [۸۰]
  جوزف ال. گلدستین   ایالات متحده آمریکا
۱۹۸۶   استنلی کوهن   ایالات متحده آمریکا برای «کشف فاکتور رشد». [۸۱]
  ریتا لوی مونتالچینی   ایتالیا
۱۹۸۷   سوسومو تونگاوا   ژاپن برای «کشف اصول ژنتیکی در تولید و تنوع پادتن‌ها». [۸۲]
۱۹۸۸   جیمز دبلیو بلک   بریتانیا برای «کشف چگونگی ساخت پروپرانولول». [۸۳]
  گرترود بی. الیون   ایالات متحده آمریکا
  جرج اچ. هیچینگز   ایالات متحده آمریکا
۱۹۸۹   جی. مایکل بیشاپ   ایالات متحده آمریکا برای «کشف منشأ سلولی آنکوژنهای رتروویروس». [۸۴]
  هارولد وارموس   ایالات متحده آمریکا
۱۹۹۰   جوزف موری   ایالات متحده آمریکا برای «اکتشافات آنها در مورد پیوند عضو و سلول بنیادی در درمان بیماری‌های انسان». [۸۵]
  ادوارد دونال توماس   ایالات متحده آمریکا
۱۹۹۱   اروین نییر   آلمان غربی برای «کشف در مورد عملکرد مجرای یونی در سلول‌ها». [۸۶]
  برت ساکمن   آلمان غربی
۱۹۹۲   ادموند اچ. فیشر    سوئیس
  ایالات متحده آمریکا
برای «اکتشافات آنها در مورد برگشت پذیریِ فسفوریلاسیون پروتئین به عنوان یک مکانیسم بیولوژیکی». [۸۷]
  ادوین جی. کربس   ایالات متحده آمریکا
۱۹۹۳   ریچارد رابرتس   بریتانیا برای «کشف فرایند تقسیم ژن‌ها». [۸۸]
  فیلیپ آلن شارپ   ایالات متحده آمریکا
۱۹۹۴   آلفرد جی. گیلمان   ایالات متحده آمریکا برای «کشفِ جی‌پروتئین و نقش این پروتئین‌ها در ترارسانی پیام سلول‌ها». [۸۹]
  مارتین رادبل   ایالات متحده آمریکا
۱۹۹۵   ادوارد بی. لوئیس   ایالات متحده آمریکا برای «کشفِ کنترل ژنتیکی در مراحل اولیهٔ رویان‌زایی». [۹۰]
  کریستیانه نوسلاین-فولهارت   آلمان غربی
  اریک اف. ویشاوس   ایالات متحده آمریکا
۱۹۹۶   پیتر سی. دوهرتی   استرالیا برای «کشفِ عملکرد مجموعه سازگاری بافتی اصلی». [۹۱]
  رلف مارتین تسینکرناگل    سوئیس
۱۹۹۷   استنلی پریسینر   ایالات متحده آمریکا برای «کشفِ پریون - یک عامل بیولوژیکی جدید در عفونت». [۹۲]
۱۹۹۸   رابرت فرانسیس فوچگات   ایالات متحده آمریکا برای «کشفِ نیتریک اکسید به عنوان یک مولکول مهم در سیگنالینگ سلولی». [۹۳]
  لوئیز ایگنارو   ایالات متحده آمریکا
  فرید مراد   ایالات متحده آمریکا
۱۹۹۹   گونتر بلوبل   آلمان
  ایالات متحده آمریکا
برای «کشفِ اینکه پروتئین‌ها دارای سیگنال‌های ذاتی هستند که جابجائی و محل استقرار آنها را در سلول کنترل می‌کند». [۹۴]
۲۰۰۰   آروید کارلسون   سوئد برای «کشفِ ترارسانی پیام در دستگاه عصبی». [۹۵]
  پال گرینگارد   ایالات متحده آمریکا
  اریک کندل   ایالات متحده آمریکا
۲۰۰۱   لیلند هارتول   ایالات متحده آمریکا برای «اکتشافات‌شان در زمینه نحوه کارکرد چرخه سلولی». [۹۶]
  تیم هانت   بریتانیا
  پائول نرس   بریتانیا
۲۰۰۲   سیدنی برنر   آفریقای جنوبی برای «اکتشافات‌شان در زمینهٔ نقش تنظیم ژنتیکی در رشد اعضای بدن و خزان یاخته‌ای». [۹۷]
  رابرت هرویتس   ایالات متحده آمریکا
  جان سالستن   بریتانیا
۲۰۰۳   پال لاتربور   ایالات متحده آمریکا "برای «کشف تصویرسازی تشدید مغناطیسی (ام‌آرآی)». [۹۸]
  پیتر منزفیلد   بریتانیا
۲۰۰۴   ریچارد اکسل   ایالات متحده آمریکا برای «پژوهش در مورد حس بویایی در انسان و کشف خانواده‌ای از ژن‌ها». [۹۹]
  لیندا باک   ایالات متحده آمریکا
۲۰۰۵   بری مارشال   استرالیا برای «کشف هلیکوباکتر پیلوری و رابطه‌اش در ایجاد زخم‌های روده و معده». [۱۰۰]
  رابین وارن   استرالیا
۲۰۰۶   اندرو فایر   ایالات متحده آمریکا برای «کشف روند آران‌ای مداخله‌گر درون سلول». [۱۰۱]
  کریگ ملو   ایالات متحده آمریکا
۲۰۰۷   ماریو کاپکی   ایالات متحده آمریکا برای «اکتشاف و تحقیقات پیرامون معرفی تغییرات خاص ژن در موش‌های آزمایشگاهی با استفاده از سلولهای بنیادی جنینی». [۱۰۲]
  مارتین اونز   بریتانیا
  الیور اسمیتیز   ایالات متحده آمریکا
  بریتانیا
۲۰۰۸   هارالد تسور هاوزن   آلمان برای «تحقیق در مورد سرطان دهانه رحم و ارتباط ویروس اچ‌پی‌وی با این بیماری». [۱۰۳]
  فرانسواز باره سینوسی   فرانسه برای «کشف ویروس نقص ایمنی انسانی (اچ‌آی‌وی)، عامل انتقال بیماری ایدز».
  لوک مونتانیه   فرانسه
۲۰۰۹   الیزابت بلک‌برن   استرالیا
  ایالات متحده آمریکا
برای «کشف چگونگی حفاظت از کروموزوم‌ها توسط تلومرها و آنزیم تلومراز». [۱۰۴]
  کارول گریدر   ایالات متحده آمریکا
  جک ژوستاک   ایالات متحده آمریکا
۲۰۱۰   رابرت ادوارد   بریتانیا برای «تلاش‌هایش در جهت درمان نازایی». [۱۰۵]
۲۰۱۱   بروس بویتلر   ایالات متحده آمریکا برای «اکتشافات فعال سازی سیستم ایمنی ذاتی بدن». [۱۰۶]
  ژول ای. هافمن   لوکزامبورگ
  رالف استاینمن   ایالات متحده آمریکا
  کانادا
۲۰۱۲   جان گوردون   بریتانیا برای «کشف اینکه سلول‌های بالغ می‌توانند دوباره برنامه‌ریزی شوند و به سلول چندمنظوره تبدیل گردند». [۱۰۷]
  شنایا یاماناکا   ژاپن
۲۰۱۳   جیمز روثمن   ایالات متحده آمریکا برای «کشف سیستم تنظیم‌کننده حمل و نقل وزیکول‌ها در داخل سلول‌ها». [۱۰۸]
  رندی شکمن   ایالات متحده آمریکا
  توماس زودهوف   ایالات متحده آمریکا
  آلمان
۲۰۱۴   جان اوکیف   ایالات متحده آمریکا
  بریتانیا
برای «کشف سلول سیستم موقعیت‌یابی در مغز» [۱۰۹]
  می-بریت موزر   نروژ
  ادوارد موزر   نروژ
۲۰۱۵   ویلیام کمپبل   جمهوری ایرلند
  ایالات متحده آمریکا
برای «کشف یک روش درمانی جدید در برابر عفونت‌های ناشی از انگل‌های کرم گرد». [۱۱۰]
  ساتوشی آمورا   ژاپن
  یویو تو   چین
۲۰۱۶   یوشینوری اسومی   ژاپن برای «کشف و یافته‌هایش در زمینه خودخواری». [۱۱۱]
۲۰۱۷   جفری هال   ایالات متحده آمریکا برای «اکتشافات آنان در رابطه با مکانیسم ملکولی ساعت زیستی"». [۱۱۲]
  مایکل روزبش   ایالات متحده آمریکا
  مایکل یانگ   ایالات متحده آمریکا
۲۰۱۸   جیمز پی. الیسن   ایالات متحده آمریکا برای «کشف آنها در مورد درمان کردن سرطان بوسیله مهار اثر تنظیمی منفی سیستم ایمنی». [۱۱۳]
  تاسوکو هونجو   ژاپن
۲۰۱۹   ویلیام کیلین جونیور   ایالات متحده آمریکا برای «تحقیقاتشان در مورد چگونگی سازگاری سلول‌ها با اکسیژن قابل دسترس». [۱۱۴]
  پیتر جی. ردکلیف   بریتانیا
  گرگ ال. سیمنزا   ایالات متحده آمریکا

یادداشتویرایش

  1. به همراه هر اسم، در صورت وجود، تصویری نیز از هر برنده جایزه نوبل ارائه شده‌است. برای دسترسی به تصاویر رسمی تهیه شده توسط بنیاد نوبل، به صفحات مربوط به هر برندهٔ جایزه نوبل در nobelprize.org مراجعه فرمائید.
  2. اطلاعات ارائه شده در این ستون با استناد بر وب سایت رسمی بنیاد نوبل (nobelprize.org) نگاشته شده‌است و لزوماً بیانگر کشور زادگاه یا تابعیت شخص دریافت کتتده جایزه نیست.

منابعویرایش

  1. "Alfred Nobel–The Man Behind the Nobel Prize". Nobel Foundation. Archived from the original on 25 October 2007. Retrieved 21 November 2008.
  2. "The Nobel Prize Awarders". Nobel Foundation. Archived from the original on 3 December 2008. Retrieved 21 November 2008.
  3. "The Nobel Prize Award Ceremonies". Nobel Foundation. Archived from the original on 22 August 2008. Retrieved 21 November 2008.
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1914", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1939", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  6. "Women Nobel Laureates". Nobel Foundation. Archived from the original on 28 September 2008. Retrieved 21 November 2008.
  7. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1901", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  8. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1902", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  9. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1903", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  10. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1904", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  11. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1905", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  12. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1906", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  13. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1907", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  14. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1908", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  15. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1909", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  16. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1910", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  17. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1911", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  18. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1912", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  19. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1913", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  20. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1919", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  21. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1920", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  22. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1922", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  23. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1923", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  24. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1924", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  25. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1926", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  26. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1927", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  27. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1928", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  28. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1929", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  29. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1930", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  30. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1931", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  31. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1932", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  32. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1933", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  33. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1934", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  34. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1935", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  35. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1936", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  36. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1937", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  37. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1938", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  38. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1943", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  39. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1944", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  40. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1945", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  41. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1946", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  42. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1947", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  43. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1948", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  44. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1949", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  45. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1950", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  46. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1951", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  47. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1952", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  48. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1953", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  49. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1954", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  50. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1955", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  51. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1956", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  52. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1957", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  53. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1958", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  54. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1959", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  55. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1960", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  56. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1961", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  57. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1962", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  58. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1963", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  59. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1964", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  60. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1965", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  61. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1966", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  62. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1967", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  63. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1968", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  64. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1969", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  65. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1970", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  66. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1971", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  67. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1972", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  68. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1973", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  69. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1974", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  70. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1975", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  71. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1976", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  72. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1977", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  73. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1978", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  74. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1979", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  75. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1980", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  76. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1981", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  77. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1982", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  78. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1983", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  79. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1984", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  80. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1985", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  81. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1986", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  82. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1987", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  83. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1988", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  84. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1989", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  85. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1990", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  86. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1991", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  87. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1992", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  88. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1993", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  89. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1994", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  90. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1995", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  91. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1996", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  92. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1997", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  93. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1998", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  94. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1999", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  95. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2000", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  96. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2001", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  97. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2002", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  98. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2003", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  99. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2004", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  100. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2005", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  101. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2006", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  102. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2007", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  103. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2008", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  104. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2009", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  105. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2009", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  106. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2011", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  107. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2012", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  108. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2013", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  109. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2014", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  110. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2015", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  111. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2016", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  112. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2017", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  113. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2018", Nobel Foundation Retrieved on 2019-09-01.
  114. "The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2019", Nobel Foundation Retrieved on 2019-10-09.

پیوند به بیرونویرایش