ضربه انسان بر محیط زیست

تغییرهای بالقوه یا بالفعل در محیط‌های بیوفیزیکی و اکوسیستم‌ها به‌طور مستقیم یا غیرمستقیم توسط انسان ایجاد می‌شوند، از جمله گرم‌شدن کره


ضربه انسان بر محیط زیست یا ضربات انسان‌ساخت بر محیط زیست شامل تغییر در محیط‌های بیوفیزیکی[۱] و اکوسیستم‌ها، تنوع زیستی و منابع طبیعی[۲][۳] که به‌طور مستقیم یا غیرمستقیم توسط انسان ایجاد می‌شود، از جمله گرم‌شدن کره زمین [۱][۴]، تخریب محیط زیست[۱] مانند اسیدی شدن اقیانوس‌ها [۱][۵]، انقراض گسترده و ازمیان رفتن تنوع زیستی [۶][۷][۸][۹]، بحران زیست‌محیطی و فروپاشی زیست‌محیطی به‌شمار می‌رود. تغییر محیط زیست متناسب با نیازهای جامعه، اثرات مخربی از خود به جای می‌گذارد[۱۰][۱۱] برخی از فعالیت‌های بشری که در مقیاس جهانی به‌طور مستقیم یا غیرمستقیم به محیط زیست جهانی آسیب می‌رسانند، عبارتند از رشد جمعیت [۱۲][۱۳] ، بهره‌کشی و مصرف بیش از حد، آلودگی و جنگل زدایی. برخی از مشکلات، از جمله گرم‌شدن کره زمین و ازدست رفتن تنوع زیستی، خطر حیاتی برای نژاد بشر ایجاد می‌کند [۱۴][۱۵] . برخی از کارشناسان این بحران را به‌طور کل ازدیاد جمعیت انسانی نسبت می‌دهند [۱۶][۱۷].

اصطلاح anthropogenic (انسان‌ساخت) یک اثر یا شیء ناشی از فعالیت انسان تعیین می‌کند. این اصطلاح برای نخستین بار به معنای فنی توسط الکسی پاولوف، زمین‌شناس روس به کار رفت و نخستین بار در انگلیسی توسط بوم‌شناس انگلیسی، آرتور تانسلی، در رابطه با تأثیرات انسانی بر climax plant communities استفاده شد [۱۸]. دانشمند جَوشناس پل کروتزن در اواسط دهه ۱۹۷۰ اصطلاح «آنتروپوسن» را معرفی کرد[۱۹]. این اصطلاح گاهی در زمینه آلودگی حاصل از فعالیت‌های انسانی از زمان آغاز انقلاب سبز به کار می‌رود اما به‌طور گسترده‌ای در مورد همه ضربه‌های اصلی انسان بر محیط زیست نیز کاربرد دارد [۲۰][۲۱][۲۲]. بسیاری از اقدامات انجام شده توسط انسان که به گرم شدن محیط کمک می‌کند ناشی از سوزاندن سوخت فسیلی از منابع مختلف مانند: برق، خودرو، هواپیما، گرمایش فضا، ساخت یا تخریب جنگل‌ها است [۲۳].

زیاده‌روی انسانویرایش

مصرف بیش از حدویرایش

 
نمودار منتشر شده توسط ناسا که میزان CO2 از ۴۰۰٬۰۰۰ سال گذشته را نشان می‌دهد.[۲۴]

مقاله اصلی: زیاده‌روی در مصرف

مصرف بیش از حد وضعیتی است که به‌کارگیری منابع، از ظرفیت پایدار اکوسیستم پیشی گرفته باشد. این وضعیت را می‌توان با به‌کارگیری رد پای بوم‌شناختی اندازه‌گیری کرد، رویکرد تخمین منابع تقاضای انسان در اکوسیستم‌ها را با مقدار ماده سیاره در اکوسیستم مقایسه می‌کند. برآوردها نشان می‌دهد که تقاضای کنونی بشریت 70%[۲۵] بیشتر از میزان بازآفرینی کل اکوسیستم‌های کره زمین است. الگوی طولانی مدت مصرف بیش از حد منجر به تخریب محیط زیست و در پایان از میان رفتن منابع می‌شود.

ضربه بشریت بر روی کره زمین به‌صورت کلی تحت تأثیر بسیاری از عوامل است، نه تنها عدد خام که نشان دهنده شمار مردم است. سبک زندگی آن‌ها (شامل ثروت کلی و به‌کارگیری منابع) و آلودگی ایجاد شده (از جمله اثر کربن) به همان اندازه مهم است. در سال ۲۰۰۸، نیویورک تایمز اظهار داشت که ساکنان کشورهای پیشرفته جهان منابعی مانند نفت و فلزات را با سرعتی تقریباً ۳۲ برابر بیشتر از کشورهای در حال توسعه که اکثر جمعیت انسانی را تشکیل می‌دهند، مصرف می‌کنند [۲۶].

 
کاهش ردپای کربنی شخص برای اقدامات مختلف.

تأثیر مخرب جمعیت بیش از حد، در اثر مصرف بسیار، افزایش می‌یابد. بنابر گفته پال آر. ارلیک، در سخنرانی سال 2017:

کشورهای ثروتمند غربی اکنون در حال به‌کارگیری منابع سیاره هستند و با سرعت بی‌سابقه‌ای اکوسیستم‌های آن را نابود می‌کنند. می‌خواهیم بزرگراه‌هایی در سرنگتی ایجاد کنیم تا کانی خاک کمیاب برای تلفن‌های همراه بدست آوریم. همه ماهی‌ها را از دریا می‌گیریم، صخره‌های مرجانی را خراب می‌کنیم و دی‌اکسید کربن را در جو قرار می‌دهیم. ما یک رویداد مهم انقراض را آغاز کرده‌ایم [.. .] یک جمعیت جهانی حدود یک میلیارد نفر تأثیر کلی طرفدار-زندگی خواهد داشت. که می‌تواند برای هزاره‌ها ادامه داشته باشد و در مقایسه با رشد کنترل نشده کنونی ما و چشم‌انداز سقوط ناگهانی، زندگی انسان‌های بیشتری را در دراز مدت حفظ کند.. .] اگر همه افراد منابع را در سطح مصرف مردم ایالات متحده مصرف کنند - چیزی که دنیا آرزوی آن را دارد - شما به چهار یا پنج کره زمین دیگر احتیاج خواهید داشت. ما سامانه‌های پشتیبانی از زندگی سیاره خود را خراب می‌کنیم [۲۷].

تمدن بشری باعث از میان رفتن ۸۳٪ از کل پستانداران وحشی و نیمی از گیاهان شده‌است [۲۸]. وزن مرغ‌های جهان سه برابر پرندگان وحشی است در حالی که گاوها و خوک‌های اهلی ۱۴ برابر بیشتر از همه پستانداران وحشی هستند [۲۹][۳۰]. پیش‌بینی می‌شود با افزایش جمعیت جهانی به بیش از ۹ میلیارد نفر، مصرف گوشت جهانی تا سال ۲۰۵۰ بیش از دو برابر شود، شاید به ۷۶٪، که محرک مهمی در، از دست دادن تنوع زیستی بیشتر، و افزایش انتشار گازهای گلخانه‌ای خواهد بود [۳۱][۳۲].

افزایش بیش از حد جمعیت انسانیویرایش

 
جمعیت انسانی از ۱۰۰۰۰ پیش از میلاد تا ۲۰۰۰ میلادی، با افزایش تصاعدی از قرن هجدهم.[۳۳]

مقاله اصلی: ازدیاد جمعیت انسان

برخی از پژوهشگران، کارشناسان و مدافعان هنگام بررسی رشد جمعیت انسانی ابراز نگرانی می‌کنند که ازدیاد جمعیت محرک اصلی بحران محیط زیست است. برخی از اکولوژیست‌های ژرف‌نگر، مانند اندیشمند رادیکال و جدال گرای Pentti Linkola، جمعیت بیش از حد انسان را تهدیدی برای کل زیست کره می دانند [۳۴].در سال ۲۰۱۷، بیش از ۱۵۰۰۰ دانشمند در سراسر جهان دومین هشدار را به بشریت صادر کردند و اظهار داشتند که رشد سریع جمعیت انسانی «محرک اصلی بسیاری از تهدیدهای زیست محیطی و حتی اجتماعی» است[۳۵] .گزارش سال ۲۰۲۱ در Frontiers in Conservation Science هشدار داد که اندازه و میزان رشد جمعیت از عوامل مهم در از دست دادن تنوع زیستی و تخریب خاک است و افزود: «افراد بیشتر به معنای تولید ترکیبات مصنوعی و پلاستیک‌های خطرناک برای دورانداختن هستند که بسیاری از آن‌ها موجب افزایش سموم رو به رشد زمین هستند. همچنین شانس دنیاگیریهایی را که باعث شکار هرچه بیشتر ناامیدکننده منابع کم می‌شوند، افزایش می‌دهد»[۳۶][۳۷].

ماهیگیری و کشاورزیویرایش

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی کشاورزی

ضربه زیست‌محیطی کشاورزی، به دلیل دامنه گسترده‌ای از شیوه‌های کشاورزی، در سراسر جهان متفاوت است. در پایان، ضربه زیست‌محیطی به روش‌های تولید در سامانه مورد استفاده کشاورزان بستگی دارد. رابطه میان آلاینده‌ها در محیط و سامانه کشاورزی غیرمستقیم است، و به دیگر متغیرهای آب‌وهوایی مانند بارندگی و دما نیز بستگی دارد.

 
سوختگی لاکانا

دو گونه شاخص ضربه زیست‌محیطی وجود دارد: «مبنی-بر-ابزار» که بر اساس روش‌های تولید کشاورزی است و «مبنی-بر-اثر» که ضربه ای است که روش‌های کشاورزی بر سامانه کشاورزی یا انتشار گازهای گلخانه ای به محیط دارند. نمونه ای از یک شاخص مبنی-بر-ابزار، کیفیت آب زیرزمینی است که تحت تأثیر مقدار نیتروژن وارد شده به خاک قرار می‌گیرد. شاخصی که منعکس کننده از دست دادن نیترات به آب‌های زیرزمینی باشد، مبنی-بر-اثر خواهد بود [۳۸].

تأثیرات زیست محیطی کشاورزی شامل عوامل مختلفی از خاک، آب، هوا، تنوع حیوانات و خاک، گیاهان و خود غذا است. برخی از موضوعات زیست محیطی که به کشاورزی مربوط می‌شود تغییر آب‌وهوا، جنگل زدایی، مهندسی ژنتیک، مشکلات آبیاری، آلاینده‌ها، تخریب خاک و زباله‌ها است.

ماهیگیریویرایش

 
ماهیگیری در زنجیره غذایی

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی ماهیگیری

ضربه‌های زیست محیطی صید را می‌توان به مواردی تقسیم کرد که شامل در دسترس بودن ماهیان قابل صید می‌شود، مانند صید بی‌رویه، شیلات پایدار و مدیریت شیلات. و مواردی که ضربه ماهیگیری بر دیگر عناصر محیط را شامل می‌شود، مانند صید غیرمجاز و تخریب زیستگاه مانند صخره‌های مرجانی [۳۹] . بنابر گزارش 2019 بستر نرم‌افزاری بین‌المللی سیاست‌های علمی در زمینه تنوع زیستی و خدمات اکوسیستم (IPBES)؛ صید بی‌رویه مولد اصلی انقراض جمعی گونه‌ها در اقیانوس‌ها است [۴۰].

این مسائل حفاظتی بخشی از حفاظت از دریا است خطاب به برنامه‌های علوم شیلات. افزایش بیشتر میزان میان شمار ماهی موجود برای صید، و تمایل بشریت به صید آن‌ها، وجود دارد، مشکلی که با افزایش جمعیت جهان بزرگتر می‌شود.

مشابه دیگر مسائل زیست محیطی، ممکن است تضادی میان منافع ماهیگیرانی که برای تأمین معاش خود به ماهیگیری وابسته‌اند، و دانشمندان شیلات که دریافته‌اند اگر بخواهند جمعیت ماهیان آینده پایدار باشد، پس برخی از شیلات باید کاهش یا حتی بسته شوند [۴۱].

مجله Science یک مطالعه چهار ساله در نوامبر ۲۰۰۶ منتشر کرد، که پیش‌بینی کرد، که با روندهای غالب، در سال ۲۰۴۸ غذاهای دریایی صید-وحش شده، در دنیا تمام خواهد شد. دانشمندان اظهار داشتند که این کاهش در نتیجه صید بیش از حد، آلودگی و دیگر عوامل زیست محیطی است که همزمان با تخریب اکوسیستم آن‌ها از جمعیت شیلات نیز می‌کاهد. با این حال، این تجزیه و تحلیل با انتقاداتی روبرو شده‌است که در آن نقص اساسی وجود دارد، و بسیاری از مقامات مدیریت شیلات، نمایندگان صنعت و دانشمندان یافته‌ها را به چالش می‌کشند، گرچه بحث همچنان ادامه دارد. بسیاری از کشورها مانند تونگا، ایالات متحده، استرالیا و نیوزیلند و نهادهای مدیریت بین‌المللی اقداماتی را برای مدیریت مناسب منابع دریایی انجام داده‌اند [۴۲][۴۳].

سازمان غذا و کشاورزی سازمان ملل (FAO) دو-سالانه وضعیت شیلات و آبزی پروری جهان را در سال ۲۰۱۸ منتشر کرد[۴۴] خاطرنشان کرد که تولید ماهیگیری در طی دو دهه گذشته ثابت مانده‌است اما صید ناپایدار ماهیان به میزان ۳۳٪ از شیلات جهان افزایش یافته‌است. آنها همچنین اشاره کردند که پرورش آبزیان، تولید ماهی پرورشی، از ۱۲۰ میلیون تن در سال در سال ۱۹۹۰ به بیش از ۱۷۰ میلیون تن در سال ۲۰۱۸ افزایش یافته‌است [۴۵].

جمعیت کوسه‌ها و سفره‌ماهی‌های اقیانوسی از سال ۱۹۷۰ تاکنون ۷۱٪ کاهش یافته‌است که بیشتر به دلیل صید بیش از حد ماهی است. اکنون بیش از سه چهارم گونه‌های این گروه در معرض خطر انقراض قرار دارند [۴۶][۴۷].

آبیاریویرایش

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی آبیاری

ضربه زیست‌محیطی آبیاری شامل تغییرات کمیت و کیفیت خاک و آب در نتیجه آبیاری و اثرات متعاقب آن بر شرایط طبیعی و اجتماعی در انتهای پایین و پایین دست طرح آبیاری است.

ضربه‌های ناشی از تغییر شرایط هیدرولوژیکی ناشی از نصب و راه اندازی طرح است.

یک طرح آبیاری اغلب آب را از رودخانه می‌گیرد و آن را در منطقه آبیاری توزیع می‌کند. به‌عنوان یک نتیجه هیدرولوژیکی مشخص شد که:

تأثیرات آن بر کیفیت خاک و آب غیرمستقیم و پیچیده‌است و تأثیرات بعدی بر شرایط طبیعی، زیست‌محیطی و اقتصادی - اقتصادی پیچیده‌است. در برخی موارد، اما نه در همه موارد، ورود به سامانه آب و شور شدن خاک می‌تواند منجر شود. با این حال، می‌توان از آبیاری، همراه با زهکشی خاک، برای غلبه بر شور شدن خاک با شستن نمک‌های اضافی از مجاورت منطقه ریشه استفاده کرد [۴۸][۴۹].

آبیاری همچنین می‌تواند با استخراج آب‌های زیرزمینی توسط چاه‌های (لوله‌ای) انجام شود. به‌عنوان یک نتیجه هیدرولوژیکی مشخص شده‌است که سطح آب پایین می‌آید. اثرات آن ممکن است استخراج آب، نشست زمین / خاک و در امتداد ساحل، نفوذ آب شور باشد.

پروژه‌های آبیاری می‌توانند سودمندی‌های بسیاری داشته باشند، اما عوارض منفی آن اغلب نادیده گرفته می‌شوند [۵۰][۵۱]. فن آوری‌های آبیاری کشاورزی مانند پمپ‌های آب پرقدرت، سدها و خطوط لوله عامل کاهش گسترده منابع آب شیرین مانند سفره‌های زیرزمینی، دریاچه‌ها و رودخانه‌ها هستند. در نتیجه‌این انحراف گسترده از آب شیرین، دریاچه‌ها، رودخانه‌ها و نهرها خشک می‌شوند، اکوسیستم‌های اطراف را به شدت تغییر داده یا تحت فشار قرار می‌دهند و به انقراض بسیاری از گونه‌های آبزی کمک می‌کنند [۵۲].

نابودی زمین‌های کشاورزیویرایش

 
گسترش شهری در کالیفرنیا
 
فرسایش خاک در ماداگاسکار

اطلاعات بیشتر: از دست دادن سرزمین، دگرگونی سرزمین، گسترش کشاورزی و بیابان‌زایی

لال و استوارت نیزان جهانی از دست رفتن زمین‌های کشاورزی توسط نابودی و رهاسازیشان را ۱۲ میلیون هکتار در سال تخمین زدند [۵۳]. در مقابل، بنابر گفته شرر، GLASOD (ارزیابی جهانی تخریب خاک ناشی از انسان، تحت برنامه محیط زیست سازمان ملل) تخمین می‌زند که از اواسط دهه ۱۹۴۰ سالانه ۶ میلیون هکتار از اراضی کشاورزی به دلیل تخریب خاک از میان رفته باشد، و وی خاطرنشان کرد که‌این بزرگی مشابه تخمین‌های پیشین دودال و روزانوف و همکاران است [۵۴]. چنین تلفاتی نه تنها به دلیل فرسایش خاک، بلکه به شوره زنی، از دست دادن عناصر غذایی و مواد آلی، اسیدی شدن، تراکم، قطع شدن آب و نشست زمین مربوط می‌شود [۵۵]. تخریب زمین ناشی از انسان به ویژه در مناطق خشک بسیار جدی است. با تمرکز بر ویژگی‌های خاک، اولدمن تخمین زد که حدود ۱۹ میلیون کیلومتر مربع از زمین جهانی تخریب شده‌است. درگن و چو، که تخریب پوشش گیاهی و همچنین خاک را شامل می‌شود، تخمین زدند که حدود ۳۶ میلیون کیلومتر مربع در مناطق خشک جهان تخریب شده‌است [۵۶]. با وجود برآورد تلفات زمین‌های کشاورزی، مقدار زمین‌های قابل استفاده در تولید محصولات زراعی در جهان از سال ۱۹۶۱ تا ۲۰۱۲ حدود ۹٪ افزایش یافته‌است و تخمین زده می‌شود که در سال ۲۰۱۲ ، ۱٫۳۹۶ بیلیون هکتار باشد [۵۷].

تصور می‌شود که نرخ فرسایش متوسط خاک در سطح جهانی بسیار است و نرخ فرسایش در زمین‌های کشاورزی معمولی معمولاً بیش از برآورد میزان تولید خاک است که معمولاً بیش از یک مرتبه بزرگی است [۵۸]. در ایالات متحده، نمونه‌گیری برای تخمین فرسایش توسط NRCS (سرویس حفاظت از منابع طبیعی) ایالات متحده بر اساس آماری است و برای تخمین از معادله-جهانی-خسارت-خاک (Universal Soil Loss Equation) و معادله-رسایش-بادی (Wind Erosion Equation ) استفاده می‌شود. برای سال ۲۰۱۰، میانگین از دست دادن سالانه خاک توسط ورق، ریزش و فرسایش بادی در زمین‌های غیر فدرال ایالات متحده ۱۰٫۷ تن در هکتار در زمین‌های زراعی و ۱٫۹ تن در هکتار در زمین‌های مرتع تخمین زده شد. از سال ۱۹۸۲ متوسط نرخ فرسایش خاک در مناطق زراعی ایالات متحده حدود ۳۴٪ کاهش یافته‌است [۵۹] . روش‌های بدون شخم زدن و کم‌شیب‌سازی به‌طور فزاینده‌ای در محصولات زراعی آمریکای شمالی که برای تولید غلات مانند گندم و جو استفاده می‌شود، رایج شده‌است. در زمین‌های زراعی بدون کشت، میانگین به‌تازگی از دست رفته کل خاک ۲٫۲ تن در هکتار در سال بوده‌است. در مقایسه با کشاورزی با به‌کارگیری کشت متعارف، پیشنهاد شده‌است که، زیرا کشاورزی بدون شخم مزرعه، سرعت فرسایش را بسیار نزدیکتر به سرعت تولید خاک می‌کند، می‌تواند زمینه‌ای برای کشاورزی پایدار فراهم کند [۵۸].

نابودی سرزمین فرایندی است که در آن ارزش محیط بیوفیزیکی تحت تأثیر ترکیبی از فرایندهای ناشی از انسان است که بر زمین تأثیر می‌گذارند [۶۰]. این امر به‌عنوان هرگونه تغییر یا آشفتگی در سرزمین تلقی می‌شود که مخرب یا نامطلوب است [۶۱]. خطرات طبیعی به عنوان یک علت، منتفی هستند ؛ اما فعالیت‌های انسانی می‌تواند به‌طور غیرمستقیم بر پدیده‌هایی مانند سیل و آتش‌سوزی بوته‌ها تأثیر بگذارد. به دلیل پیامدهای تخریب زمین بر بهره‌وری کشاورزی، محیط زیست و تأثیرات آن بر امنیت غذایی[۶۲]، این موضوع مهمی در قرن ۲۱ محسوب میشود. تخمین زده می‌شود که تا ۴۰٪ از زمین‌های کشاورزی جهان تخریب جدی شده‌است[۶۳].

تولید گوشتویرایش

 
در سراسر جهان، صنعت حیوانات تنها ۱۸٪ کالری تأمین می‌کند، اما از ۸۳٪ از زمین‌های کشاورزی استفاده می‌کند و ۵۸٪ از گازهای گلخانه‌ای مواد غذایی را منتشر می‌کند.[۶۴]

زیست توده پستانداران روی زمین[۶۵]

  دام، بیشتر گاو و خوک (۶۰٪)
  انسان‌ها (۳۶٪)

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی تولید گوشت

ضربات زیست محیطی در رابطه با تولید گوشت شامل استفاده از انرژی فسیلی، منابع آب و زمین، انتشار گازهای گلخانه‌ای و در برخی موارد، جنگل‌زدایی جنگل‌های بارانی، آلودگی آب و به خطر افتادن گونه‌ها، از جمله دیگر اثرات سو آن است [۶۶][۶۷]. استاینفلد و همکاران از فائو تخمین زدند که ۱۸٪ از انتشار گازهای گلخانه‌ای ساخت انسان (با تخمین بر حسب ۱۰۰-سال دی‌اکسید کربن)، به‌گونه‌ای با تولیدات دامی ارتباط دارد.[۶۶] داده‌های فائو نشان می‌دهد که گوشت ۲۶٪ از تناژ جهانی محصولات دامی در سال ۲۰۱۱ را تشکیل می‌دهد[۶۸].

در سطح جهان، تخمیر روده (بیشتر در دام نشخوراکنندگان) حدود ۲۷٪ از انتشار متان انتروپوژنیک (انسان-ساخت) را تشکیل می‌دهد [۶۹]، با وجود قابلیت گرمایشِ جهانیِ ۱۰۰-ساله متان، به‌تازگی در ۲۸ بدون، و ۳۴ با بازخوردهای چرخه کربن تخمین زده شده‌است [۷۰]، انتشار متان در حال حاضر کمک کمتری به گرم شدن کره زمین می‌کند. اگرچه کاهش انتشار متان تأثیر سریع در گرم شدن هوا دارد، اما اثر مورد انتظار اندک خواهد بود [۷۱]. سایر انتشارات گازهای گلخانه‌اییِ ساخت-انسان، مرتبط با تولید دام شامل دی‌اکسید کربن ناشی از مصرف سوخت فسیلی (بیشتر برای تولید، برداشت و حمل و نقل خوراک) و انتشار اکسید نیتروژن مرتبط با استفاده از کودهای ازته، رشد گیاهان حبوبات تثبیت کننده ازت و مدیریت کود است [۷۲][۷۳][۷۴][۷۵][۷۶].

مصرف قابل توجهی از آب با تولید گوشت در ارتباط است، بیشتر به دلیل آب مورد استفاده در تول[۷۷] ید پوشش گیاهی که خوراک را تأمین می‌کند. چندین برآورد منتشر شده از به‌کارگیری آب در ارتباط با دام و تولید گوشت وجود دارد، اما مقدار مصرف آب اختصاص داده شده به چنین تولیدی به ندرت تخمین زده می‌شود. به‌عنوان مثال، به‌کارگیری "آب سبز"، تبخیر-تعرق از آب خاک است که مستقیماً با بارش فراهم شده‌است، و "آب سبز" تخمین زده شده‌است که ۹۴٪ از تولید جهانی دام گوشت گاو " ردپای آب "[۷۸] مراتع را تشکیل دهد، به اندازه ۹۹٫۵٪ از آب مصرفی مرتبط با تولید گوشت گاو «آب سبز» می‌باشد.

نقصان در کیفیت آب توسط مدفوع دامی و دیگر مواد موجود در رواناب و نفوذ در آب نگران کننده است، به‌ویژه در مواردی که تولید دام فشرده انجام می‌شود. در ایالات متحده، در مقایسه ۳۲ صنعت، مشخص شد که صنعت دامداری نسبتاً مطابق با مقررات زیست محیطی مطابق با قانون آب پاک و قانون هوای پاک، مطابقت دارد اما مشکلات آلودگی ناشی از عملیات بزرگ دامی گاهی اوقات می‌تواند در موارد تخلف جدی باشد. اقدامات مختلفی توسط آژانس حفاظت از محیط زیست ایالات متحده پیشنهاد شده‌است، که می‌تواند به کاهش آسیب دام به کیفیت آب روان و محیط‌های ساحلی کمک کند [۷۹].

تغییر در شیوه‌های تولید دام، ضربه‌های زیست محیطی تولید گوشت را، تحت تأثیر قرار می‌دهد، همان‌طور که توسط برخی از داده‌های گوشت گاو نشان داده شده‌است. در سیستم تولید گوشت گاو ایالات متحده، برآورد می‌شود که در سال ۲۰۰۷، ۸٫۶٪ کمتر از مصرف سوخت فسیلی، ۱۶٪ انتشار گازهای گلخانه ای کمتر (معادل ۱۰۰- سال دی‌اکسید کربن تخمین زده شده)، ۱۲٪ مصرف کمتر آب خارج شده و ۳۳٪ کمتر کاربری زمین، در واحد جرم گوشت گاو تولید شده، نسبت به سال ۱۹۷۷ می‌بود [۸۰]. از سال ۱۹۸۰ تا ۲۰۱۲ در ایالات متحده، در حالی که جمعیت ۳۸٪ افزایش یافته‌است، موجودی نشخوراکنندگان کوچک ۴۲٪، موجودی گاو و گوساله ۱۷٪ و انتشار متان از دام ۱۸٪ کاهش یافت [۵۷]، در حالی که علیرغم کاهش تعداد گاو، تولید گوشت گاو در ایالات متحده در آن دوره افزایش یافت [۸۱].

برخی از تأثیرات دام‌های تولیدکننده گوشت ممکن است از نظر محیط زیست سودمند باشد. این موارد شامل کاهش ضایعات با تبدیل بقایای محصولات غیرقابل خوردن انسان به غذا، به‌کارگیری دام به‌عنوان جایگزین سموم دفع آفات برای کنترل علف‌های هرز مهاجم و زیان‌بار و دیگر مدیریت گیاهان [۸۲]، به‌کارگیری مدفوع حیوانی به عنوان جایگزین آن دسته از کودهای مصنوعی که برای تولیدشان به سوخت فوسیلی قابل توجهی نیاز مندند، استفاده از چرا برای افزایش زیستگاه حیات وحش [۸۳]، و ترسیب کربن در پاسخ به شیوه‌های چِرا، منجمله می‌باشد [۸۴][۸۵]. برعکس، طبق برخی از مطالعات منتشر شده در مجلات معتبر، تقاضای فزاینده برای گوشت به از دست دادن قابل توجه تنوع زیستی منجر می‌شود زیرا عامل مهمی در جنگل‌زدایی و تخریب زیستگاه است [۳۲][۸۶][۸۷][۸۸]. علاوه بر این، گزارش ارزیابی جهانی ۲۰۱۹ در مورد تنوع زیستی و خدمات اکوسیستم توسط IPBES همچنین هشدار می‌دهد که افزایش روزافزون به‌کارگیری زمین برای تولید گوشت نقش مهمی در از دست دادن تنوع زیستی دارد [۸۹][۹۰]. گزارش سازمان غذا و کشاورزی در سال ۲۰۰۶، Long Shadow's Livestock، نشان داد که حدود ۲۶٪ سطح زمینی سیاره به چرای دام اختصاص دارد [۹۱].

روغن نخلویرایش

 
پرس روغن نخل روستایی " مالاکسور " در بندوندو، جمهوری دموکراتیک کنگو

مقاله اصلی: ضربه اجتماعی و زیست محیطی روغن پالم

روغن پالم گونه‌ای روغن گیاهی است که در درختان نخل روغنی یافت می‌شود که بومی آفریقای غربی و مرکزی هستند. روغن پالم که نخست در غذاهای کشورهای در حال توسعه استفاده می‌شد، اکنون در دیگر کشورها نیز در مواد غذایی، مواد آرایشی و دیگر محصولات استفاده می‌شود. بیش از یک سوم روغن نباتی که در سطح جهانی مصرف می‌شود روغن پالم است [۹۲].

نابودی زیستگاهویرایش

مصرف روغن نخل در محصولات غذایی، خانگی و آرایشی در سراسر جهان به معنای تقاضای بسیار برای آن است. به این منظور، مزارع نخل روغنی ایجاد می‌شود که به معنی حذف جنگل‌های طبیعی برای فضایش است. این جنگل زدایی در آسیا، آمریکای لاتین و آفریقای غربی رخ داده‌است و مالزی و اندونزی ۹۰٪ درختان نخل جهانی را در اختیار دارند. این جنگل‌ها دامنه گسترده‌ای از گونه‌ها را در خود جای داده‌اند، از جمله بسیاری از جانوران در خطر انقراض، از پرندگان گرفته تا کرگدن‌ها و ببرها.[۹۳] از سال ۲۰۰۰، ۴۷٪ از جنگل‌زدایی به منظور پرورش مزارع نخل نفتی بوده‌است، در هر سال ۸۷۷٬۰۰۰ جریب (۳۵۴٬۹۰۹ هکتار) زمین تحت تأثیر قرار می‌گیرد [۹۲].

ضربه بر تنوع زیستیویرایش

جنگل‌های طبیعی دارای تنوع بیولوژیکی بسیاری هستند، با طیف وسیعی از ارگانیسم‌ها که از آن به عنوان زیستگاه خود استفاده می‌کنند. اما مزارع نخل روغن خلاف این است. مطالعات نشان داده‌است که مزارع نخل روغنی کمتر از ۱٪ تنوع گیاهی را که در جنگل‌های طبیعی دیده می‌شود و ۹۰۴۷٪٪ تنوع پستانداران کمتری دارند [۹۴]. این به دلیل خود نخل روغن نیست، بلکه به‌این دلیل است که نخل روغن تنها گونه گیاهی موجود در اینگونه مزارع است. از این رو این مزارع به‌عنوان یک تک -کشت شناخته می‌شوند، در حالی که جنگل‌های طبیعی حاوی دامنه گسترده‌ای از گیاهان و جانوران هستند، که آن را بسیار متنوع می‌کند. یکی از راه‌های ازدیاد پایداری روغن نخل (اگرچه هنوز بهترین گزینه نیست) از طریق دارکشت‌ورزی که در آن مزارع از گونه‌های مختلفی از گیاهان که در تجارت استفاده می‌شوند تشکیل می‌دهد - مانند قهوه یا کاکائو. در حالی که اینها از مزارع تک-کشت بیشتر تنوع زیستی دارند، اما هنوز به اندازه جنگل‌های طبیعی کارآمد نیستند. علاوه بر این، جنگل زراعی، به همان اندازه مزایای اقتصادی برای کارگران، خانواده‌های آن‌ها و مناطق اطراف آن همراه ندارد [۹۵].

میزگرد دربارهٔ روغن پالم پایدار (RSPO)ویرایش

RSPO یک سازمان غیرانتفاعی است که معیارهایی را تدوین کرده‌است که اعضای آن (از سال ۲۰۱۸ بیش از ۴۰۰۰ مورد از آنها وجود دارد) برای تولید، تهیه و استفاده از روغن پالم پایدار (گواهی پایدار روغن نخل؛ CSPO) باید از آنها پیروی کنند. در حال حاضر، ۱۹٪ روغن پالم جهانی توسط RSPO به عنوان پایدار تأیید شده‌است.

معیارهای CSPO بیان می‌دارد که مزارع نخل روغنی را نمی‌توان در محل جنگل‌ها یا مناطق دیگر با گونه‌های در معرض خطر، اکوسیستم‌های شکننده یا مناطقی که نیازهای جوامع محلی را تسهیل می‌کند، پرورش داد. همچنین خواستار کاهش سموم دفع آفات و آتش‌سوزی، همراه با چندین قانون برای اطمینان از رفاه اجتماعی کارگران و جوامع محلی است [۹۶].

ضربه‌های اکوسیستمویرایش

همچنین نگاه کنید به: ضربه انسان بر زندگی دریایی

تخریب محیط زیستویرایش

 
کودک تظاهرات برای اقدامات محافظت از محیط زیست (۲۰۱۸)

مقاله اصلی: تخریب محیط زیست

فعالیت‌های انسانی باعث تخریب محیط زیست می‌شود، که عبارت است از زوال محیط زیست از طریق تهی‌سازی منابعی مانند هوا، آب و خاک؛ تخریب اکوسیستم‌ها، نابودی زیستگاه، انقراض حیات وحش و آلودگی. تخریب محیط زیست به‌عنوان هرگونه تغییر یا آشفتگی در محیط تعریف می‌شود، که مخرب یا نامطلوب باشد [۶۰]. همان‌طور که توسط معادله I = PAT نشان داده شده‌است، ضربه‌های زیست محیطی (I) یا فرسایش ناشی، از ترکیب جمعیت بسیار و فزاینده انسانی (P)، افزایش مداوم رشد اقتصادی یا ثروت سرانه (A) و بکارگیری فناوری‌هایی که در کاهش-منابع و آلودِگی‌زایی(T) را به همراه دارند[۹۷][۹۸].

طبق تحقیقی که در سال ۲۰۲۱ در Frontiers in Forests and Global Change منتشر شد، تقریباً ۳٪ از سطح زمینی کره زمین از نظر زیست بومی و از لحاظ جانوری دست نخورده‌است، به معنای مناطقی با جمعیت سالم از گونه‌های جانوری بومی با ردپای انسانی کم یا بدون ردپای انسانی. بسیاری از این اکوسیستم‌های دست نخورده در مناطقی بودند که مردم بومی در آن سکنا داشتند[۹۹][۱۰۰].

گسستگی زیستگاهویرایش

مقاله اصلی: گسستگی شدن زیستگاه

بنابر یک مطالعه در سال ۲۰۱۸ در طبیعت، ۸۷٪ اقیانوس‌ها و ۷۷٪ زمین (به استثنای قطب جنوب) توسط فعالیت‌های انسان-ساخت تغییر یافته‌است و ۲۳٪ از اراضی سیاره به‌عنوان طبیعت وحش باقی مانده‌است [۱۰۱].

گسستگی زیستگاه، کاهش بخشهای بزرگ زیستگاه است که منجر به از بین رفتن زیستگاه می‌شود. گسستگی زیستگاه و از بین رفتن زیستگاه دلیل اصلی از بین رفتن تنوع زیستی و تخریب اکوسیستم در سراسر جهان است. اقدامات انسان‌ها تا حد زیادی مسئول گسستگی زیستگاه و از بین رفتن آنها است زیرا این اقدامات اتصال و کیفیت زیستگاه‌ها را تغییر می‌دهد. درک عواقب گسستگی زیستگاه برای حفظ تنوع زیستی و تقویت عملکرد اکوسیستم مهم است [۱۰۲].

گیاهان و حیوانات کشاورزی برای تولید مثل به گرده افشانی وابسته‌اند. سبزیجات و میوه‌ها یک رژیم غذایی مهم برای انسان هستند و به گرده افشانی بستگی دارند. هر زمان تخریب زیستگاه وجود داشته باشد، گرده افشانی و عملکرد محصول نیز کاهش می‌یابد. بسیاری از گیاهان نیز به حیوانات و بخصوص آنهایی که برای پراکندگی بذر، میوه می‌خورند، تکیه می‌کنند؛ بنابراین، تخریب زیستگاه حیوانات به شدت بر تمام گونه‌های گیاهی وابسته به آنها تأثیر می‌گذارد [۱۰۳].

انقراض انبوهویرایش

مقالات اصلی: انقراض هولوسن، Defaunation (از بین رفتن یا انقراض جانوران) و از دست دادن تنوع زیستی

اطلاعات بیشتر: فروپاشی اکولوژیکی و انقراض اکولوژیکی

تنوع زیستی به‌طور کلی به تنوع و تنوع زندگی روی زمین اشاره دارد و با تعداد گونه‌های مختلف موجود در کره زمین نشان داده می‌شود. از زمان معرفی، هوموساپینس (گونه انسانی) به‌طور مستقیم (مانند از طریق شکار) یا غیرمستقیم (مانند از بینبردن زیستگاه‌ها) کل گونه‌ها را از بین‌می‌برد و باعث انقراض گونه‌ها با سرعتی نگران کننده می‌شود. انسانها عامل انقراض انبوه کنونی فعلی هستند که انقراض هولوسن نامیده می‌شود و باعث از میان رفتن ۱۰۰ تا ۱۰۰۰ برابر میزان پس زمینه طبیعی می‌شود [۱۰۴][۱۰۵] . اگرچه اکثر کارشناسان اتفاق نظر دارند که بشر سرعت انقراض گونه‌ها را تسریع کرده‌است، اگرچه اکثر کارشناسان اتفاق نظر دارند که بشر سرعت انقراض گونه‌ها را تسریع داده‌است، اما برخی از محققان فرض بر این دارند که بدون انسان، تنوع زیستی زمین بیش از آنکه کاهش یابد، تابع نمایی رشد خواهد کرد[۲]. انقراض هولوسن همچنان ادامه دارد، با مصرف گوشت، صید بی‌رویه، اسیدی شدن اقیانوس‌ها و بحران دوزیستان چند نمونه گسترده از کاهش تنوع زیستی تقریباً جهانی است. ازدیاد جمعیت (و ادامه رشد جمعیت) همراه با مصرف بی‌رویه عامل اصلی این کاهش سریع محسوب می‌شود [۹][۱۰۶] . هشدار دانشمندان جهانی ۲۰۱۷ به بشریت اظهار داشت که، از جمله، این ششمین واقعه انقراض که توسط بشریت به راه افتاده‌است می‌تواند بسیاری از اشکال زندگی فعلی را نابود کند، و آن‌ها را تا پایان این قرن منقرض کند[۳۵].

یک مطالعه ژوئن ۲۰۲۰ که در PNAS منتشر شده استدلال می‌کند که بحران انقراض معاصر "ممکن است جدی‌ترین تهدید زیست محیطی برای تداوم تمدن باشد، زیرا غیرقابل برگشت است" و "تسریع آن" قطعی است به دلیل رشد سریع تعداد انسانها و نرخ مصرفشان " [۱۰۷].

توجه سیاسیِ سطحِ بالا به محیط زیست بیشتر بر روی تغییرات اقلیمی متمرکز شده‌است زیرا سیاست انرژی در رشد اقتصادی نقش اساسی دارد. اما تنوع زیستی برای آینده زمین به همان اندازه تغییرات اقلیمی مهم است. رابرت واتسون، ۲۰۱۹

کاهش تنوع زیستیویرایش

همچنین نگاه کنید به: کاهش جمعیت دوزیستان

 
خلاصه‌ای از عمده مقوله‌های مربوط به تغییر زیست محیطی مربوط به تنوع زیستی بیان شده به‌عنوان٪ی از تغییر انسان محور (به رنگ قرمز) نسبت به خط پایه (آبی)

Defaunation از دست دادن حیوانات از جوامع زیست محیطی است [۱۰۸].

تخمین زده شده‌است که از سال ۱۹۷۰ تا ۲۰۱۶، ۶۸٪ از حیات وحش جهان به دلیل فعالیت‌های انسانی از میان رفته‌است [۱۰۹][۱۱۰]. اعتقاد بر این است که این مقدار در آمریکای جنوبی ۷۰٪ است.[۱۱۱] مطالعه مه ۲۰۱۸ که در PNAS منتشر شد نشان داد که از زمان ظهور تمدن بشر ۸۳٪ پستانداران وحشی، ۸۰٪ پستانداران دریایی، ۵۰٪ گیاهان و ۱۵٪ ماهی‌ها از میان رفته‌اند. اکنون، دام‌ها ۶۰٪ از زیست توده همه پستانداران روی زمین را تشکیل می‌دهند، و پس از آن‌ها انسان (۳۶٪) و پستانداران وحشی (۴٪) قرار دارند [۲۸]. طبق ارزیابی جهانی تنوع زیستی ۲۰۱۹ توسط IPBES، تمدن بشری یک میلیون گونه گیاهی و جانوری را تا مرز نابودی پیش برده‌است، پیش‌بینی می‌شود بسیاری از این گونه‌ها طی چند دهه آینده از بین بروند [۸۹][۱۱۲][۱۱۳].

هر زمان که تنوع زیستی گیاه کاهش یابد، گیاهان باقیمانده آغاز به کاهش بهره‌وری می‌کنند. در نتیجه، از دست دادن تنوع زیستی همچنان تهدیدی برای بهره‌وری از اکوسیستم در سراسر جهان است و این بیش از حد بر عملکرد اکوسیستم طبیعی تأثیر می‌گذارد [۱۱۴].

گزارش سال ۲۰۱۹ که در مجموع ۲۸۰۰۰ گونه گیاهی را ارزیابی کرد، نتیجه گرفت که نزدیک به نیمی از آن‌ها با خطر انقراض روبرو هستند. عدم توجه و قدردانی از گیاهان «کوری گیاهی» تلقی می‌شود و این یک روند نگران کننده است زیرا گیاهان بیشتری را نسبت به حیوانات در معرض خطر انقراض قرار می‌دهد. کشاورزی بیشتر ما هزینه بیشتری برای تنوع زیستی گیاهان دارد زیرا نیمی از زمین‌های قابل سکونت در زمین برای کشاورزی استفاده می‌شود و این یکی از مهمترین دلایل بحران انقراض گیاهان است [۱۱۵].

گونه‌های مهاجمویرایش

مقاله اصلی: گونه‌های مهاجم

گونه‌های مهاجم توسط وزارت کشاورزی ایالات متحده به‌عنوان گونه‌های غیر-بومی به آن اکوسیستم خاص تعریف شده و وجود آن‌ها به سلامت انسان یا حیوانات موجود در سامانه گفته شده آسیب می‌رساند. [۱۱۶]

معرفی گونه‌ها، به ویژه گیاهان در مناطق جدید، به هر نحوی و به هر دلیلی، تغییرات عمده و دائمی در محیط را در مناطق وسیع ایجاد کرده‌است. به‌عنوان مثال می‌توان به معرفی Caulerpa taxifolia به مدیترانه، معرفی گونه‌های جو دوسر به مراتع کالیفرنیا و معرفی گیاهان شل، کودزو و بنفش به آمریکای شمالی اشاره کرد. موش، گربه و بز در بسیاری از جزایر به‌طور بنیادی تنوع زیستی را تغییر داده‌اند. علاوه بر این، مقدمه‌ها منجر به تغییرات ژنتیکی در جانوران بومی که در آن نژاد آمیزی اتفاق افتاده‌است، مانند گاومیش با گاو خانگی، و گرگ با سگ خانگی.

معرفی گونه‌های مهاجم بشرویرایش

گربه‌هاویرایش

گربه‌های اهلی و وحشی در سطح جهان به ویژه به دلیل تخریب پرندگان بومی و سایر گونه‌های جانوری مشهور هستند. این امر به ویژه برای استرالیا که بیش از دو سوم انقراض پستانداران را به گربه‌های خانگی و وحشی و بیش از ۱٫۵ میلیارد مرگ و میر ناشی از حیوانات بومی‌را هر ساله نسبت می‌دهد، صادق است [۱۱۷]. از آنجا که گربه‌های اهلی در خارج از خانه توسط صاحبانشان تغذیه می‌شوند، حتی در صورت کاهش جمعیت طعمه‌ها و در غیر این صورت می‌توانند به شکار ادامه دهند. این یک مشکل اساسی برای مکان‌هایی است که شمار بسیار متنوع و متراکمی از مارمولکها، پرندها، مارها و موشهایی که در آن منطقه ساکنند [۱۱۸] . گربه‌های پرسه زن فضای باز، نیز می‌تواند به انتقال بیماری‌های زیان‌بار مانند هاری و توکسوپلاسموز در جمعیت حیات وحش بومی باشد [۱۱۹].

پایتون برمه‌ایویرایش

نمونه دیگری از گونه‌های مهاجم معرفی شده مخرب، Python برمه است. منشأ پایتون برمه از مناطقی از جنوب شرقی آسیا بیشترین تأثیر را در جنوب فلوریدا اورگلیدز ایالات متحده داشته‌است. پس از نقضی در تسهیلات تولید مثل در سال ۱۹۹۲، به دلیل جاری شدن سیل، و رهاسازی مارهای ناخواسته صاحبان مار به طبیعت، جمعیت پایتون برمه‌ای در سال‌های بعدی در آب‌وهوای گرم فلوریدا رونق یافت [۱۲۰] . این تأثیر به‌طور چشمگیری در جنوبی‌ترین مناطق اورگلیدز احساس شده‌است. یک مطالعه در سال ۲۰۱۲ شمار جمعیت گونه‌های بومی‌را از سال ۱۹۹۷ در فلوریدا مقایسه کرد و نشان داد که جمعیت راکون ۹۹.۳٪، opossums 98.9 lined کاهش یافته و جمعیت خرگوش / روباه عملا ناپدید شده‌است[۱۲۱].

کاهش صخره‌های مرجانیویرایش

 
یک رویداد سفید کننده مرجان در این قسمت از Great Barrier Reef در استرالیا رخ داد
 
جزیره آبسنگ حاشیه‌ایی، در مجاورت، یاپ، میکرونزی. صخره‌های مرجانی در سرتاسر جهان در حال مرگ هستند[۱۲۲].

این بخش گزیده‌ای از مسائل زیست محیطی با صخره های مرجانی است[۱۲۳]

ضربه انسان بر صخره‌های مرجانی قابل توجه است. صخره‌های مرجانی در سراسر جهان در حال مرگ هستند. فعالیت‌های آسیب رسان شامل استخراج مرجان‌ها، آلودگی (آلی و غیرارگانیک)، صید بی‌رویه ماهی، ماهیگیری- انفجاری، حفر آبراهه‌ها و دسترسی به جزایر و خلیج‌ها است. خطرات دیگر شامل بیماری، روشهای ماهیگیری مخرب و گرم شدن اقیانوس‌ها است [۱۲۴]. عواملی که بر صخره‌های مرجانی تأثیر می‌گذارند شامل نقش اقیانوس به‌ عنوان مخزن دی اکسیدکربن، تغییرات جوی، تابش ماورا بنفش، اسیدی شدن اقیانوس‌ها، ویروس‌ها، اثرات طوفان‌های شن که عوامل را به صخره‌های دور، آلاینده‌ها، شکوفایی جلبکی و غیره منتقل می‌کنند. صخره‌ها فراتر از مناطق ساحلی تهدید شده‌اند. تغییرات اقلیمی مانند گرم شدن دما، باعث سفید شدن مرجان می‌شود، که در مورد شدید مرجان را میکشد.

در سال ۲۰۰۸، یک مطالعه جهانی تخمین زد که ۱۹٪ از منطقه موجود صخره‌های مرجانی در حال حاضر از بین رفته‌است و ۱۷٪ دیگر احتمالاً طی ۱۰–۲۰ سال بعدی از میان می‌رود[۱۲۵]. در حال حاضر فقط 46٪ از صخره های جهان را می توان از نظر سلامتی خوب قرار بگیرند[۱۲۵], و حدود ۶۰٪ از صخره های دنیا ممکن است به دلیل فعالیت های مخرب و مرتبط با انسان در خطر باشند. تهدید سلامت صخره‌ها به ویژه در جنوب شرقی آسیا، جایی که ۸۰٪ صخره‌ها در معرض خطر هستند، بسیار شدید است. انتظار می‌رود تا دهه ۲۰۳۰، ۹۰٪ از صخره‌ها در اثر فعالیت‌های انسانی و تغییرات اقلیمی در معرض خطر باشند. تا سال ۲۰۵۰ پیش‌بینی می‌شود که همه صخره‌های مرجانی در معرض خطر باشند[۱۲۶][۱۲۷].

آلودگی ناشی از فاضلابویرایش

همچنین نگاه کنید به: تخریب آب

فاضلاب خانگی، صنعتی و کشاورزی راه خود را از تصفیه خانه‌های فاضلاب برای تصفیه پیش از رهاسازی در اکوسیستم‌های آبی پیدا می‌کند. فاضلاب در این تصفیه خانه‌ها شامل کوکتلی از آلاینده‌های شیمیایی و بیولوژیکی مختلف است که ممکن است بر اکوسیستم‌های اطراف تأثیر بگذارد. به‌عنوان مثال، آب غنی از مواد مغذی از جمعیت زیادی از Chironomidae مقاوم در برابر آلاینده‌ها پشتیبانی می‌کند، که به نوبه خود خفاش‌های حشره خوار را جذب می‌کند. این حشرات سموم موجود در اسکلت-بیرونی خود را جمع کرده و به پرندگان و خفاش‌های حشره کش منتقل می‌کنند. در نتیجه، ممکن است فلزات در بافتها و اندام‌های این حیوانات جمع شوند[۱۲۸]، و در نتیجه آسیب به DNA، و آسیب هیستوپاتولوژیک ایجاد ‌شود . بعلاوه، این تغییر رژیم غذایی طعمه‌های غنی از چربی، ممکن است باعث تغییر در ذخیره انرژی[۱۲۹] و تولید هورمون شود[۱۳۰] که ممکن است تأثیرات مهمی در تورپور، تولید مثل، متابولیسم و بقا داشته باشد.

آلودگی‌های بیولوژیکی مانند باکتری‌ها، ویروس‌ها و قارچ‌ها در فاضلاب نیز می‌توانند به اکوسیستم اطراف منتقل شوند. حشرات خارج شده از این فاضلاب ممکن است عوامل بیماری زا را به منابع آب نزدیک منتقل کند. عوامل بیماری زایی از انسانها، می توانند از این فاضلاب به ارگانیسم‌هایی که در این تصفیه خانه‌ها مشغول جستجوی غذا هستند منتقل شوند. این ممکن است منجر به عفونت‌های باکتریایی و ویروسی یا دیس‌بیوز‌میکروبیوم شود.

ضربه بر اقلیمویرایش

 
اعتصاب اقلیمی سپتامبر ۲۰۱۹ در آلیس اسپرینگز، استرالیا

گرم شدن کره زمینویرایش

مقاله اصلی: گرم شدن کره زمین

اطلاعات بیشتر: تغییرات اقلیمی فراری ، تغییرات اقلیمی و اکوسیستم‌ها و تأثیرات تغییرات اقلیمی بر روی حیوانات خشکی

گرمایش جهانی نتیجه افزایش غلظت دی‌اکسید کربن در جو است که عمدتاً ناشی از احتراق منابع انرژی فسیلی مانند نفت، زغال‌سنگ و گاز طبیعی است و تا حد ناشناخته‌ای با تخریب جنگل‌ها، افزایش متان، فعالیت آتشفشانی و تولید سیمان ایجاد می‌شود. چنین تغییر گسترده‌ای در چرخه کربن جهانی تنها به دلیل در دسترس بودن و به‌کارگیری فن آوری‌های پیشرفته، از کاربردهای اکتشاف، استخراج، توزیع، تصفیه و احتراق در نیروگاه‌ها و موتورهای خودرو و شیوه‌های پیشرفته کشاورزی، ممکن است. دام از طریق تولید گازهای گلخانه‌ای و از طریق تخریب مخزن‌های کربن مانند جنگل‌های بارانی به تغییرات اقلیمی کمک می‌کند. طبق گزارش سازمان ملل / فائو در سال ۲۰۰۶، ۱۸٪ از کل انتشار گازهای گلخانه‌ای موجود در جو به دلیل دام است. پرورش دام و زمین مورد نیاز برای تغذیه آنها منجر به تخریب میلیونها هکتار از جنگل‌های بارانی شده و با افزایش تقاضای جهانی برای گوشت، تقاضای زمین نیز افزایش خواهد یافت.

نود و یک درصد از کل جنگل‌های بارانی که از سال ۱۹۷۰ جنگل زدایی شده است اکنون برای دام استفاده می‌شود[۱۳۱]. تأثیرات منفی بالقوه زیست محیطی ناشی از افزایش غلظت دی اکسیدکربن جوی، افزایش دمای هوا در جهان ، تغییر چرخه‌های هیدروژئولوژیکی و در نتیجه خشکسالی های مکرر و شدید، طوفان‌ها و سیل‌ها‌، و همچنین بالا رفتن سطح دریا و اختلال در اکوسیستم است[۱۳۲].

رسوب اسیدویرایش

مقاله اصلی: رسوب اسید

فسیل‌هایی که توسط انسان برای انرژی سوزانده می‌شوند معمولاً به صورت باران اسیدی بازمی‌گردند. باران اسیدی گونه‌ای بارش است که دارای اسیدهای سولفوریک و نیتریک بالا است که می‌تواند به صورت مه یا برف ایجاد شود. باران اسیدی اثرات زیست محیطی بی شماری روی نهرها، دریاچه‌ها، تالاب‌ها و دیگر محیط‌های آبی دارد. این ماده به جنگل‌ها آسیب می‌رساند، مواد مغذی ضروری خاک را از میان می‌برد، آلومینیوم را در خاک آزاد می‌کند، که جذب آب برای درختان را بسیار سخت می‌کند [۱۳۳].

محققان کشف کرده‌اند که گیاهان دریایی، جلبک، علف مارماهی و سایر گیاهان می‌توانند به‌طور مؤثری دی اکسید کربن را جذب کرده و در نتیجه میزان اسیدیته اقیانوس‌ها را کاهش دهند. بنابراین دانشمندان می‌گویند که پرورش این گیاهان می‌تواند به کاهش اثرات مخرب اسیدی شدن در زندگی دریایی کمک کند [۱۳۴].

صداهای بیرونی
 
  https://www.sciencehistory.org/distillations/podcast/whatever-happened-to-the-ozone-hole "چه اتفاقی برای سوراخ ازن افتاده است؟" ، " تقطیرها "پادکست قسمت ۲۳۰، ۱۷ آوریل ۲۰۱۸، موسسه تاریخ علم

تخریب لایه اُزُنویرایش

این بخش گزیده ای از کاهش اُزُن است

کاهش اُزُن شامل دو واقعه مرتبط است که از اواخر دهه ۱۹۷۰ مشاهده شده است: کاهش مداوم حدود چهار درصدِ مقدار کل اُزُن در جو زمین (لایه اُزُن) و کاهش بسیار بیشتری در بهار در اُزُن استراتوسفر در اطراف مناطق قطبی زمین[۱۳۵]. دومین واقعه ذکر شده به سوراخ اُزُن عنوان می‌شود. علاوه بر این حوادث نابودی اُزُن تروپوسفریک قطبی نیز وجود دارد.

علت اصلی تهی شدن اُزُن و سوراخ اُزُن مواد شیمیایی تولید شده به ویژه مبردهای هالوکربن ساخته شده، حلال‌ها، پیشرانه ها و عوامل دم کننده کف (کلروفلوئوروکربن‌ها (CFC‌ها)، HCFC‌ها، هالون‌ها) است که به آنها مواد تخریب کننده ازن (ODS) گفته می شود. این ترکیبات پس از گسیل از سطح با اختلاط متلاطم به استراتوسفر منتقل می شوند و بسیار سریعتر از زمانی که برای ته نشین شدن مولکولها میباشد، مخلوط می‌شوند[۱۳۶]. پس از ورود به استراتوسفر ، آنها از طریق تجزیه نوری اتمهایی را از گروه هالوژن آزاد می‌کنند که تجزیه ازن (O3) به اکسیژن (O2) را کاتالیز می‌کند[۱۳۷]. مشاهده شده که هر دو نوع تهی اُزُن با افزایش گسیل هالوکربن ها افزایش می یابد.

تهی رسیدن اوزون و سوراخ اُزُن نگرانی جهانی را در مورد افزایش خطرات سرطان و سایر اثرات منفی ایجاد کرده است. لایه ازن از عبور بیشتر طول موج های اشعه آسیب‌زا ماورا بنفش (UV) از جو زمین جلوگیری می کند. این طول موج ها باعث سرطان پوست ، آفتاب سوختگی ، کوری دائمی و آب مروارید می شود که پیش بینی می شود به دلیل نازک شدن ازن به میزان چشمگیری افزایش یابد و به گیاهان و حیوانات آسیب برساند. این نگرانی ها منجر به تصویب پروتکل مونترال در سال ۱۹۸۷ شد که تولید CFC ، هالون و سایر مواد شیمیایی تهی کننده اُزُن را ممنوع می کند.

این ممنوعیت در سال ۱۹۸۹ اعمال شد. سطح ازن در اواسط دهه ۱۹۹۰ تثبیت شد و در دهه ۲۰۰۰ شروع به بازیابی کرد، زیرا تغییر جریان جت در نیم کره جنوبی به سمت قطب جنوب متوقف شده و حتی ممکن است معکوس شود[۱۳۸]. پیش بینی می شود بهبودی در قرن آینده ادامه داشته باشد و پیش بینی می رود که سوراخ اوزن تا حدود سال ۲۰۷۵ به سطح قبل از ۱۹۸۰ برسد[۱۳۹]. در سال ۲۰۱۹، ناسا گزارش داد که سوراخ ازن کوچکترین سوراخ از زمان کشف آن در سال ۱۹۸۲ است[۱۴۰][۱۴۱][۱۴۲].

پروتکل مونترال موفق ترین توافقنامه بین المللی زیست محیطی تاکنون در نظر گرفته شده است[۱۴۳][۱۴۴].

اختلال در چرخه نیتروژنویرایش

مقاله اصلی: ضربه انسان بر چرخه نیتروژن

 
Figure 1: The nitrogen cycle in a soil-plant system. One potential pathway: N is fixed by microbes into organic compounds, which are mineralized (i.e., ammonification) and then oxidized to inorganic forms (i.e., nitrification) that are assimilated by plants (NO3). NO3 may also be denitrified by bacteria, producing N2, NOx, and N2O.

نگرانی ویژه N2O است که طول عمر جوی آن به‌طور متوسط ۱۱۴–۱۲۰ سال است[۱۴۵] و ۳۰۰ برابر مؤثرتر از CO 2 به‌عنوان گاز گلخانه‌ای است [۱۴۶] . NOx تولید شده توسط فرایندهای صنعتی ، اتومبیل و کودهای کشاورزی و NH3 ساطع شده از خاک (به عنوان مثال ، به عنوان یک محصول جانبی اضافی نیتریفیکاسیون) [۱۴۶] و عملیات دامی به اکوسیستم های بادی منتقل می شود و بر چرخش N و تلفات مواد مغذی آن تأثیر می گذارد. شش اثر عمده‌ای از گسیل NO X و NH 3 شناسایی شده‌اند [۱۴۷]:

  1. کاهش دید جوی به دلیل وجود آئروسل های آمونیوم (ذرات ریز مواد [PM])
  2. افزایش غلظت ازن
  3. ازن و PM بر سلامت انسان تأثیر می‌گذارد (به‌عنوان مثال بیماری‌های تنفسی، سرطان)
  4. افزایش اجبار تابشی و گرم شدن کره زمین
  5. کاهش بهره‌وری کشاورزی به دلیل رسوب ازن
  6. اسیدی شدن اکوسیستم[۱۴۸] و اوتروفیکاسیون.

ضربه‌های فناوریویرایش

کاربردهای فناوری اغلب منجر به ضربات غیرقابل اجتناب و غیرمنتظره زیست محیطی می‌شود که طبق معادله I = PAT به‌عنوان استفاده منابع یا آلودگی تولید شده در واحد تولید ناخالص داخلی (GDP) اندازه‌گیری می‌شود. ضربات زیست محیطی ناشی از استفاده فناوری اغلب به دلایل مختلف غیرقابل اجتناب تلقی می‌شود. اول، با توجه به‌اینکه هدف بسیاری از فناوری‌ها بهره‌برداری، کنترل یا «بهبود» طبیعت برای منافع انسانی است، در حالی که همزمان فرایندهای بیشماری در طبیعت بهینه شده‌اند و به‌طور مداوم با تکامل تنظیم می‌شوند، اختلال در این فرایندهای طبیعی توسط فناوری احتمالاً منجر به عواقب منفی زیست محیطی خواهد شد[۱۴۹]. دوم، اصل پایستگی جرم و قانون اول ترمودینامیک (یعنی پایستگی انرژی) حکم می‌کند که هر زمان منابع مادی یا انرژی به اطراف منتقل شوند یا توسط فناوری دستکاری شوند، عواقب زیست محیطی غیرقابل اجتناب هستند. سوم، بنابر قانون دوم ترمودینامیک، نظم را می‌توان در یک سامانه (مانند اقتصاد انسان) فقط با افزایش بی نظمی یا آنتروپی خارج از سامانه (یعنی محیط) افزایش داد؛ بنابراین، فناوری‌ها می‌توانند "صرفاً" نظم و ترتیب را در اقتصاد بشری ایجاد کنند (یعنی نظمی که در ساختمان‌ها، کارخانه‌ها، شبکه‌های حمل و نقل، سیستم‌های ارتباطی و غیره آشکار می‌شود) فقط با هزینه "بی نظمی" در محیط. طبق تعدادی از مطالعات، افزایش آنتروپی احتمالاً با تأثیرات منفی محیطی ارتباط دارد[۱۵۰][۱۵۱][۱۵۲][۱۵۳].

صنعت استخراج معدنویرایش

 
زهکشی معدن اسید در رودخانه ریو تینتو

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی استخراج معدن

ضربه زیست محیطی استخراج معدن شامل فرسایش، تشکیل گودال‌ها، از میان رفتن تنوع زیستی و آلودگی خاک، آب‌های زیرزمینی و آب‌های سطحی توسط مواد شیمیایی حاصل از فرایندهای استخراج است. در برخی موارد، قطع جنگل اضافی در مجاورت معادن انجام می‌شود تا فضای موجود برای ذخیره آوار و خاک ایجاد شده افزایش یابد [۱۵۴].

گرچه گیاهان برای رشد خود به برخی از فلزات سنگین نیاز مندند، اما بیش از حد این فلزات معمولاً برای آن‌ها سمی است. گیاهانی که با فلزات سنگین آلوده هستند، معمولاً رشد، بازده و عملکرد کمتری را نشان می‌دهند. آلودگی توسط فلزات سنگین باعث کاهش ترکیب مواد آلی خاک و در نتیجه کاهش مواد مغذی خاک می‌شود که منجر به کاهش رشد گیاهان یا حتی مرگ می‌شود [۱۵۵].

علاوه بر ایجاد آسیب‌های زیست محیطی، آلودگی ناشی از نشت مواد شیمیایی نیز بر سلامت مردم محلی تأثیر می‌گذارد [۱۵۶] .شرکت‌های معدنی در برخی کشورها ملزم به رعایت کدهای زیست محیطی و توانبخشی هستند، اطمینان حاصل کنند که منطقه استخراج شده به حالت اولیه خود برگردانده شده‌است. برخی از روش‌های استخراج ممکن است اثرات چشمگیری در محیط زیست و بهداشت عمومی داشته باشند. فلزات سنگین معمولاً اثرات سمی‌را نسبت به زیست محیطی خاک از خود نشان می‌دهند، و این از طریق محبت فرایندهای میکروبی است و شمار و همچنین فعالیت میکروارگانیسم‌های خاک را کاهش می‌دهد. غلظت کم فلزات سنگین نیز شانس بسیاری برای جلوگیری از متابولیسم فیزیولوژیکی گیاه دارد [۱۵۷].

صنعت انرژیویرایش

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی صنعت انرژی

ضربه زیست محیطی برداشت و مصرف انرژی متنوع است. در سال‌های گذشته گرایشی به سمت افزایش تجاری سازی منابع مختلف انرژی تجدیدپذیر وجود داشته‌است.

در دنیای واقعی، مصرف منابع سوخت فسیلی منجر به گرم شدن کره زمین و تغییرات اقلیمی می‌شود. با این حال، تغییرات کمی در بسیاری از نقاط جهان ایجاد میشود. اگر نظریه اوج نفت صحت داشته باشد، اکتشافات بیشتر در منابع انرژی جایگزین مناسب، می‌توانند با محیط زیست سازگارتر باشند.

با پیشرفت سریع فناوری‌ها می‌توان انتقال انرژی، مدیریت آب و پسماند و تولید غذا را به سمت استفاده بهتر از محیط زیست و استفاده انرژی با استفاده از روش‌های سامانه‌های بوم‌شناسی و بوم شناسی صنعتی به ارمغان آورد [۱۵۸][۱۵۹].

بیودیزلویرایش

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی بیودیزل

ضربه زیست محیطی بیودیزل شامل استفاده انرژی، انتشار گازهای گلخانه‌ای و برخی از گونه‌های دیگر آلودگی است. در تجزیه و تحلیل طول عمر که مشترکاً توسط وزارت کشاورزی ایالات متحده و وزارت انرژی ایالات متحده مشاهده شد جایگزینی ۱۰۰٪ بیودیزل بجای گازوئیل نفتی در طول عمر اتوبوس‌ها باعث کاهش به میزان ۹۵٪ می‌شود. بیودیزل در مقایسه با گازوئیل نفتی انتشار خالص دی‌اکسید کربن را ۷۸٫۴۵٪ کاهش می‌دهد. در اتوبوس‌های شهری، بیودیزل باعث کاهش انتشار ذرات ۳۲٪، انتشار مونوکسیدکربن کربن ۳۵٪ و انتشار اکسیدهای گوگرد ۸٪ به انتشارات در یک عمر اتوبوس‌ِ گازوئیل نفتی می‌شود. در طول عمر اتوبوس انتشار هیدروکربن‌ها ۳۵٪ بیشتر و انتشار اکسیدهای مختلف نیتروژن (NOx) با بیودیزل ۱۳٫۵٪ بیشتر بود[۱۶۰]. تجزیه و تحلیل چرخه عمر توسط آزمایشگاه ملی آرگون نشانگر کاهش مصرف انرژی فسیلی و کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای با بیودیزل در مقایسه با به‌کارگیری گازوئیل نفتی است[۱۶۱]. بیودیزل مشتق شده از روغن‌های مختلف گیاهی (به‌عنوان مثال روغن کلزا یا روغن سویا) در مقایسه با گازوئیل نفتی به راحتی در محیط زیست قابل تجزیه است[۱۶۲].

استخراج و سوزندان زغال‌سنگویرایش

 
مه دود در پکن، چین

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی استخراج و سوزاندن زغال سنگ

ضربه زیست محیطی استخراج و سوزاندن زغال‌سنگ متنوع است[۱۶۳]. قوانینی که در سال ۱۹۹۰ توسط کنگره آمریکا به تصویب رسید، آژانس حفاظت از محیط زیست ایالات متحده (EPA) را ملزم کرد تا طرحی را برای کاهش آلودگی هوای سمی نیروگاه‌های زغال‌سنگ صادر کند. پس از تأخیر و دعوا، سازمان حفاظت محیط زیست برای صدور گزارش خود مهلت قانونی دادگاه را تا ۱۶ مارس ۲۰۱۱ تعیین کرده‌بود.

تولید برقویرایش

این بخش گزیده ای از ضربه زیست محیطی تولید برق است .

سامانه‌های برقی از نیروگاه‌های تولیدی با منابع مختلف انرژی، شبکه‌های انتقال و خطوط توزیع تشکیل شده‌است. هر یک از این اجزا می‌توانند، در مراحل توسعه و استفاده، از جمله در ساخت، تولید برق و از رده خارج کردن و بدور انداختن آن، ضربه‌های زیست محیطی داشته باشند. ما می‌توانیم این ضربه‌ها را به ضربه‌های عملیاتی (تأمین سوخت، آلودگی جوی جهانی و محلی) و ضربه‌های ساخت و ساز (تولید، نصب، از رده خارج کردن و بدور انداختن آن) تقسیم کنیم. این صفحه منحصراً به ضربه زیست-محیطی-عملیاتی تولید برق می پردازد. این صفحه طبق منبع انرژی سازماندهی شده است، و ضربه‌هایی مانند استفاده از آب ، انتشار گازهای گلخانه ای ، آلودگی محلی و جابجایی حیات وحش را شامل می شود.

اطلاعات دقیق تر در مورد ضربه‌های تولید برق برای فن آوری های خاص و سایر ضربه‌های زیست محیطی سامانه‌های نیرو برقی را می توان در بخش: ضربه زیست محیطی صنعت انرژی یافت.

قدرت هسته‌ایویرایش

 
اعتراض ضد هسته‌ای در نزدیکی مرکز دفع زباله‌های هسته‌ای در Gorleben در شمال آلمان

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی انرژی هسته ای

ضربه زیست محیطی انرژی هسته‌ای در نتیجه فرایندهای چرخه سوخت هسته‌ای شامل استخراج، پردازش، حمل و ذخیره‌سازی سوخت و ضایعات سوخت رادیواکتیو است. رادیو ایزوتوپ‌های رها شده به دلیل ورود ذرات رادیواکتیو به موجودات از طریق مسیرهای مختلف انتقال، خطر سلامتی را برای جمعیت‌های انسانی، حیوانات و گیاهان ایجاد می‌کنند.

تشعشع سرطان‌زا است و اثرات بی شماری بر موجودات زنده و سامانه‌ها ایجاد می‌کند. ضربه‌های زیست محیطی فاجعه‌های نیروگاه هسته‌ای مانند فاجعه چرنوبیل، فاجعه هسته‌ای فوکوشیما دایچی و حادثه جزیره سه مایل، در این میان ضربه‌های دیگر، به‌طور نامحدود ادامه دارند، اگرچه چندین عامل دیگر در این حوادث نقش داشته‌است از جمله مدیریت نادرست سامانه‌های ایمن از خرابی، و بلایای طبیعی ایجاد فشار غیرمعمول بر روی ژنراتورها. سرعت واپاشی هسته‌ای ذرات رادیواکتیو بسیار متفاوت است، بستگی به خصوصیات هسته‌ای یک ایزوتوپ خاص دارد. رادیو اکتیو پلوتونیوم -۲۴۴ دارای نیمه عمر ۸۰٫۸ میلیون سال است، که نشانگر مدت زمان لازم برای نیمه شدن واپاشی هسته‌ای از یک نمونه معین است ، اگرچه پلوتونیوم-۲۴۴ بسیار کمی در چرخه سوخت هسته‌ای تولید می‌شود، و موادی که نیمه عمر پایین‌تری دارند که باعث تشعشع کمتر خطرناک می‌شود[۱۶۴].

صنعت نفت سنگ‌های رسوبی (شیل)ویرایش

 
کارخانه فرآوری و مواد شیمیایی نفت شیل Kiviõli در ida-Virumaa، استونی

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی صنعت نفتِ شیل

ضربه زیست محیطی صنعت نفتِ شیل (shale) شامل در نظر گرفتن مواردی مانند استفاده زمین، مدیریت پسماند، آلودگی آب‌وهوا در اثر استخراج و فرآوری نفتِ شیل است. استخراج سطحی از ذخایر شیل نفتی باعث ضربه‌های معمول زیست محیطی استخراج روباز می‌شود.

علاوه بر این، احتراق و فرآوری حرارتی مواد زائدی را ایجاد می‌کند که باید دفع شود و انتشارات مضر جوی، از جمله دی‌اکسید کربن، که یک گاز اصلی گلخانه‌ای است. فرایندهای تجربی در-محل و فناوری‌های جذب و ذخیره کربن ممکن است برخی از این نگرانی‌ها را در آینده کاهش دهد، اما ممکن است موارد دیگر مانند آلودگی آب‌های زیرزمینی را ایجاد کند[۱۶۵].

نفتویرایش

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی نفت

ضربه زیست محیطی نفت اغلب منفی است زیرا تقریباً برای همه اشکال زندگی سمی است. نفت، واژه‌ای معمول برای نفت یا گاز طبیعی، تقریباً با همه جنبه‌های جامعه کنونی ارتباط دارد، به ویژه برای ترابری و گرمایش هم برای خانه‌ها و هم برای فعالیت‌های تجاری.

مخازنویرایش

 
سد واخوست در کلینتون، ماساچوست

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی مخازن

با افزایش تقاضای جهانی برای آب و انرژی و افزایش تعداد و اندازه مخازن، ضربه زیست محیطی مخازن، تحت نظارت روزافزون قرار می‌گیرد.

از سدها و مخازن می‌توان برای تأمین آب آشامیدنی، تولید برق آبی، افزایش تأمین آب برای آبیاری، ایجاد فرصت‌های تفریحی و کنترل سیل استفاده کرد. با این حال، ضربه‌های نامطلوب زیست محیطی و جامعه شناختی نیز، در طول ساخت مخزن، و پس از آن، شناسایی شده‌است. اگرچه‌این ضربه میان سدها و مخازن مختلف بسیار متفاوت است، اما انتقادات معمول شاملِ جلوگیری از رسیدن ماهی‌های دریایی به محل جفت‌گیری تاریخی‌ِشان، دسترسی کمتر به آب در پایین-دست، و صید کمتر برای جوامع ماهیگیری در منطقه است. پیشرفت در فناوری راه حل‌هایی برای بسیاری از تأثیرات منفی سدها فراهم کرده‌است، اما این پیشرفت‌ها اگر به موجب قانون نیازی به آن‌ها نباشد یا تهدید به جریمه شوند، ارزش سرمایه‌گذاری ندارند.

اینکه آیا پروژه‌های مخزن در نهایت مفید یا مضر هستند - هم برای محیط زیست و هم برای جمعیت انسانی اطراف آن - از دهه ۱۹۶۰ و احتمالاً مدت‌ها قبل از آن بحث شده ‌است. در سال ۱۹۶۰ ساخت Llyn Celyn و طغیان Capel Celyn باعث شورش سیاسی شد که تا به امروز ادامه دارد. اخیراً، ساخت سد سه گلوگاه و دیگر پروژه‌های مشابه در سراسر آسیا، آفریقا و آمریکای لاتین بحث‌های زیست محیطی و سیاسی چشمگیری ایجاد کرده‌است.

نیروی بادویرایش

 
توربین‌های بادی در یک محیط کشاورزی

این بخش گزیده ای از ضربه زیست محیطی نیروی بادی است [ویرایش]

ضربه زیست محیطی نیروی بادی، در مقایسه با نیروی سوخت فسیلی، نسبتاً جزئی است. در مقایسه با سایر منابع نیرو کم-کربن، توربین‌های بادی یکی از کمترین پتانسیل‌های گرمایش کره زمین، در واحد انرژی الکتریکی تولید شده توسط هر منبع نیرو را دارند[۱۶۶]. طبق IPCC‌، در ارزیابی پتانسیل گرم شدن کره زمین در چرخه زندگی منابع انرژی، توربین‌های بادی دارای مقدار میانه بین ۱۱ تا ۱۵ هستند (gCO2 eq / kWh) بسته به اینکه توربین‌های دریایی یا خشکی ارزیابی می‌شوند[۱۶۷][۱۶۸].

مزارع بادی خشکی می‌توانند تأثیرات چشمگیری در چشم انداز داشته باشند[۱۶۹]، زیرا معمولاً باید در زمین‌های بیشتری نسبت به سایر نیروگاه‌ها پخش شوند[۱۷۰][۱۷۱] و باید در مناطق وحشی و روستایی احداث شوند که می‌تواند منجر به "صنعتی شدن حومه"[۱۷۲] و از بین رفتن زیستگاه شود[۱۷۱]. درگیری‌ها به ویژه در مناظر دیدنی و مهم فرهنگی به وجود می آیند. برای محدود کردن تأثیر ممکن است محدودیت‌های محلی (مانند عقب نشینی) اعمال شود. زمین بین توربین‌ها و جاده‌های دسترسی هنوز هم می‌تواند برای کشاورزی و چرا استفاده شود[۱۷۳][۱۷۴].

از بین رفتن و تکه تکه شدن زیستگاه بیشترین تأثیر مزارع بادی بر حیات وحش است[۱۷۱]. توربین‌های بادی نیز مانند بسیاری دیگر از فعالیت‌ها و ساختمان‌های انسانی میزان مرگ و میر حیوانات پرنده مانند پرندگان و خفاش‌ها را افزایش می‌دهد. خلاصه‌ای از مطالعات میدانی موجود که در سال ۲۰۱۰ از همکاری ملی هماهنگی باد تهیه شده‌است، کمتر از ۱۴ و به‌طور معمول کمتر از چهار مورد مرگ پرندگان در هر مگاوات نصب شده در سال را شناسایی کرده‌است، اما متغیرات بیشتری در تعداد مرگ خفاش‌ها دارد[۱۷۵]. مانند تحقیقات دیگر، نتیجه‌گیری شد که، شناخته شده است که، برخی از گونه‌ها (به عنوان مثال خفاش‌های مهاجر و پرندگان آوازخوان) بیش از دیگران آسیب می‌بینند و عواملی مانند محل توربین می‌تواند مهم باشد. با این حال، بسیاری از جزئیات و همچنین تأثیر کلی ناشی از افزایش تعداد توربین‌ها همچنان نامشخص است[۱۷۶]. آزمایشگاه ملی انرژی‌های تجدیدپذیر پایگاه داده‌ایی از ادبیات علمی در این زمینه را نگهداری می‌کند[۱۷۷].

توربین‌های بادی نیز سر و صدا ایجاد می‌کنند و در فاصله مسکونی ۳۰۰ متر این ممکن است در حدود ۴۵ دسی‌بل باشد. با این حال، در فاصله ۱.۵ کیلومتری (۱ مایل) ، بیشتر توربین های بادی غیرقابل شنیدن می‌شوند[۱۷۸][۱۷۹]. سر و صدای زیاد یا مداوم استرس را افزایش می‌دهد که می‌تواند منجر به بیماری شود[۱۸۰]. توربین‌های بادی با قرارگیری صحیح بر روی سلامتی انسان تأثیر نمی‌گذارند[۱۷۱][۱۸۱][۱۸۲][۱۸۳]. با این حال، هنگام قرارگیری نامناسب، داده‌های حاصل از نظارت بر دو گروه غاز در حال رشد وزن قابل توجه در بدن و غلظت بالاتر هورمون استرس در خون گروه اول غازهایی که 50 متر دورتر بودند در مقایسه با گروه دوم در فاصله ۵۰۰ متری توربین را نشان داد[۱۸۴].

تولید (ساخت)ویرایش

 
تولید زباله، کیلوگرم در هر فرد در روز اندازه‌گیری می‌شود

عوامل تمیز کنندهویرایش

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی عوامل پاک کننده

ضربه زیست-محیطی عوامل تمیز کننده متنوع است. در سال‌های اخیر اقداماتی برای کاهش این اثرات انجام شده‌است.

فناوری نانوویرایش

مقاله اصلی: تأثیر زیست محیطی فناوری نانو

ضربه زیست-محیطی فناوری نانو را می‌توان به دو جنبه تقسیم کرد: پتانسیل نوآوری‌های فناوری نانو برای کمک به بهبود محیط زیست، و احتمالاً نوع جدیدی از آلودگی که در صورت انتشار در محیط، ممکن است باعث ایجاد مواد نانوتکنولوژی شود. از آنجا که فناوری نانو یک حوزه درحال ظهور است، بحث بسیاری در مورد اینکه استفاده صنعتی و تجاری از نانومواد تا چه اندازه بر موجودات و اکوسیستم‌ها تأثیر می‌گذارد وجود دارد.

رنگویرایش

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی رنگ

ضربه زیست محیطی رنگ متنوع است. مواد و فرایندهای رنگ آمیزی سنتی می‌توانند اثرات مضر بر محیط زیست داشته باشند، از جمله اثرات استفاده از سرب و سایر مواد افزودنی. می‌توان اقداماتی را برای کاهش ضربه زیست محیطی انجام داد، از جمله برآورد دقیق مقدار رنگ به گونه‌ای که هدر رفت آن به حداقل برسد، استفاده از رنگ‌، پوشش‌ها، لوازم جانبی نقاشی و تکنیک‌هایی که از نظر محیط زیست ترجیح داده می‌شوند. رهنمودهای آژانس حفاظت از محیط زیست ایالات متحده و رتبه‌بندی ستاره سبز برخی از استانداردهایی هستند که می‌توانند اعمال شوند.

کاغذویرایش

این بخش گزیده ای از ضربه زیست محیطی کاغذ است [ویرایش]

 
کارخانه تولید کاغذ و پالپ کاغذ در نیوبرانزویک ، کانادا. اگرچه تولید کاغذ و پالپ کاغذ به مقدار زیادی انرژی نیاز دارد، اما بخشی از آن از سوختن بقایای چوب حاصل می شود.

ضربه زیست محیطی کاغذ قابل توجه است، که منجر به تغییر در صنعت و رفتار در هر دو سطح تجاری و شخصی شده است. با استفاده از فن آوری مدرن مانند چاپخانه و برداشت بسیار مکانیزه چوب، کاغذهای یکبار مصرف، به کالایی نسبتاً ارزان تبدیل شد، که منجر به مصرف و اتلاف زیاد شد. ازدیاد مسائل زیست محیطی جهانی مانند آلودگی آب و هوا، تغییرات اقلیمی، سرریز شدن محل‌های دفن زباله‌ها و برش‌های-کامل همه منجر به افزایش مقررات دولت شده‌است. در حال حاضر گرایش به پایداری در صنعت خمیر کاغذ و کاغذ وجود دارد که به منظور کاهش پاک-تراشی، مصرف آب، انتشار گازهای گلخانه‌ای، مصرف سوخت فسیلی و پاک کردن ضربه‌های آن بر منابع محلی آب و آلودگی هوا است.

طبق گفته یک سازمان شهروندان کانادایی، "مردم به محصولات کاغذی نیاز دارند همانطور که ما به تولید پایدار و ایمن از نظر محیط زیست نیاز داریم" [۱۸۵].

اعلامیه‌های محصولات زیست محیطی یا کارت‌های امتیازی محصولات برای جمع آوری و ارزیابی عملکرد زیست محیطی و اجتماعی محصولات کاغذی مانند Paper Calculator،[۱۸۶] Environment Assessment Paper Assessment Tool (EPAT)، [۱۸۷] یا Profile Profile موجود است[۱۸۸].

ایالات متحده و کانادا هر دو نقشه تعاملی از شاخص های محیطی تولید می‌کنند که تک تک انتشارات آلایندگی تأسیسات را نشان می دهد [۱۸۹][۱۹۰].

پلاستیک‌هاویرایش

اطلاعات بیشتر: پلاستیک اثرات زیست محیطی

برخی دانشمندان پیشنهاد میکنند که تا سال ۲۰۵۰ می‌توان پلاستیک بیشتری از ماهی در اقیانوس‌ها وجود داشته باشد [۱۹۱]. یک مطالعه در دسامبر سال 2020 در نیچر منتشر شد که جرم مواد ساخت بشر، بیش از همه زیست توده موجود در زمین است، جرم توده پلاستیک به تنهایی بیش از وزن جانداران زمینی و دریایی است[۱۹۲][۲۲].

آفت کش‌هاویرایش

تأثیرات سموم دفع آفات در محیط زیست اغلب بیشتر از آنچه که افراد استفاده کننده تصور می‌کنند است. بیش از ۹۸٪ حشره‌کش‌های سمپاشی شده و ۹۵٪ علف‌کش‌ها به گونه‌هایی غیر از گونه‌های مورد نظر خود می‌رسند، از جمله گونه‌های غیر هدف، هوا، آب، رسوبات کف و مواد غذایی[۱۹۳]. سموم دفع آفات زمین و آب را هنگام گریز از محل‌های تولید و مخازن ذخیره‌سازی، هنگام خالی شدن از مزارع، دور انداختن، پاشش هوایی و پاشش در آب برای از میان بردن جلبک‌ها، آلوده می‌کند[۱۹۴].

مقدار سموم دفع آفات از ناحیه مورد نظر تحت تأثیر خاصیت ماده شیمیایی خاص قرار می‌گیرد: گرایش آن برای اتصال به خاک، فشار بخار، محلول بودن آب و مقاومت در برابر تجزیه شدن آن با گذشت زمان[۱۹۵]. عواملی که در خاک وجود دارد مانند بافت آن، قابلیت نگهداری آب و میزان مواد آلی موجود در آن نیز بر میزان سموم دفع آفات منطقه تأثیر می‌گذارد[۱۹۵]. برخی از سموم دفع آفات در گرم شدن کره زمین و تخریب لایه ازن سهیم هستند[۱۹۶].

داروسازی و مراقبت شخصیویرایش

این بخش گزیده ای از ضربه زیست محیطی داروها و محصولات مراقبت شخصی است [ویرایش]

 
یک میمون وروت با جعبه سرقت شده آسپرین که به‌طور ایمن نگهداری نشده بود

اثرات زیست محیطیpharmaceuticals and personal care products (PPCP) داروها و محصولات مراقبت شخصی در حال حاضر به‌طور گسترده در حال بررسی است. PPCP‌ها شامل موادی هستند که افراد به دلایل بهداشت شخصی یا لوازم آرایشی و محصولات مورد استفاده تجارت-کشاورزی برای تقویت رشد یا سلامت دامها استفاده می‌کنند. بیش از بیست میلیون تن PPCP سالانه تولید می‌شود[۱۹۷].

PPCP در بدنه آبی سراسر جهان شناسایی شده‌است. برای ارزیابی خطرات سمیت، ماندگاری و تجمع-زیست، تحقیقات بیشتری لازم است، اما وضعیت فعلی تحقیقات نشان میدهد که محصولات مراقبت شخصی بر محیط و سایر گونه‌ها مانند صخره‌های مرجانی[۱۹۸][۱۹۹][۲۰۰] و ماهی تأثیر دارند [۲۰۱][۲۰۲].PPCP ها شامل آلاینده های دارویی ماندگر محیطی (EPPP) هستند، و یکی از انواع آلاینده های ماندنی هستند. با روشهای معمول از فاضلاب خارج نمی شوند[۱۹۷].

اتحادیه اروپا بقایای دارویی با احتمال آلودگی آب و خاک را "مواد اولویت دار" اعلام کرد [۳].

ترابریویرایش

 
میان ایالت ۱۰ و ایالت ۴۵ در نزدیکی مرکز شهر هیوستون، تگزاس در ایالات متحده است

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی ترابری

ضربه زیست محیطی ترابری قابل توجه است زیرا مصرف کننده عمده انرژی است و بیشتر سوخت های جهان را می‌سوزاند. این امر باعث ایجاد آلودگی هوا، از جمله اکسیدهای نیتروژن و ذرات معلق می‌شود، و از طریق انتشار دی اکسیدکربن، که ترابری سریع‌ترین رشد در بخش انتشار است، در گرم شدن کره زمین نقش مهمی دارد[۲۰۳]. بر اساس زیربخش، ترابری جاده‌ایی بیشترین نقش را در گرم شدن کره زمین دارد[۲۰۴].

مقررات زیست محیطی در کشورهای پیشرفته باعث کاهش انتشار وسایل نقلیه منفرد شده است. اما این با افزایش شمار وسایل نقلیه و استفاده بیشتر از هر وسیله نقلیه جبران شده‌است[۲۰۴]. برخی از مسیرهای کاهش انتشار کربن وسایل نقلیه جاده‌ای به‌طور قابل توجهی مورد مطالعه قرار گرفته‌اند[۲۰۵]. میزان مصرف انرژی و انتشاراتش تا حد زیادی بین حالت‌ها متفاوت است، و باعث می‌شود محیط بانان خواستار انتقال از هوا و جاده به راه آهن و ترابری با نیروی انسانی شوند و الکتریکی سازی ترابری و بازدهی انرژی را افزایش دهند.

دیگر تأثیرات زیست محیطی سامانه‌های ترابری شامل ازدحام ترافیک و پراکندگی شهری خودرو محور است، که می‌تواند زیستگاه طبیعی و زمین‌های کشاورزی را تصرف کند. با کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای در سطح جهان، پیش‌بینی می‌شود که تأثیرات مثبت قابل توجی بر کیفیت هوا زمین، باران اسیدی، دود و تغییرات اقلیمی داشته باشد[۲۰۶].

ضربه بر سلامتی آلاینده‌های ترابری نیز نگران کننده است. یک بررسی اخیر از مطالعات در مورد اثر آلایندگی ترافیک بر نتایج بارداری، تماس با آلایندگی ترابری را با اثرات سوء آن بر مدت حاملگی و احتمالاً رشد داخل رحمی مرتبط دانسته‌است[۲۰۷].

هواپیماییویرایش

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی هواپیمایی

ضربه‌ زیست محیطی هواپیمایی به دلیل صدا، ذرات، و گازها‌یی که به تغییرات اقلیمی[۲۰۸][۲۰۹] و کم نور شدن کره زمین که موتورهای هواپیما منتشر می‌کنند اتفاق می‌افتد[۲۱۰]. با وجود کاهش انتشار از خودروها و موتورهای توربوفن و توربوپراپ کم مصرف و کم آلاینده، رشد سریع سفرهای هوایی در سال‌های اخیر به افزایش کل آلودگی ناشی از ترابری هوایی کمک میکند. در اتحادیه اروپا، میان سال‌های ۱۹۹۰ و ۲۰۰۶ انتشار گازهای گلخانه‌ای از هواپیمایی ۸۷٪ افزایش یافت[۲۱۱]. از جمله دیگر عوامل منجر به‌این پدیده، افزایش شمار مسافران بسیار متحرک است[۲۱۲] و عوامل اجتماعی که سفرهای هوایی را به امری عادی تبدیل می‌کنند، مانند برنامه‌های مکرر پرواز [۲۱۲].

بحث در مورد مالیات احتمالی سفرهای هوایی و گنجاندن هواپیمایی در یک طرح تجارت آلاینده‌ها ادامه دارد، با هدف اطمینان از در نظر گرفتن کل هزینه‌های خارجی هواپیمایی[۲۱۳]

جاده‌هاویرایش

مقاله اصلی: ضربه زیست محیطی جاده‌ها

ضربه‌ زیست محیطی جاده‌ها شامل اثرات محلی بزرگراه‌ها (جاده‌های عمومی) مانند صدا، آلودگی نوری، آلودگی آب، تخریب / اختلال زیستگاه و کیفیت هوای محلی است و اثرات گسترده‌تر از جمله تغییر اقلیمی از انتشار آلاینده‌ها. طراحی، ساخت و مدیریت جاده‌ها، پارکینگ و دیگر امکانات مرتبط و همچنین طراحی و مقررات وسایل نقلیه می‌تواند ضربه‌ها را به درجات مختلف تغییر دهد.

کشتیرانیویرایش

مقاله اصلیː ضربه‌های زیست محیطی کشتیرانی

شامل انتشار گازهای گلخانه‌ای و آلودگی روغن است. در سال ۲۰۰۷، میزان انتشار دی اکسید کربن از حمل و نقل ۴ تا ۵٪ از کل جهانی تخمین زده شده است و توسط سازمان بین المللی دریانوردی (IMO) تخمین زده می شود که در صورت عدم اقدام تا سال ۲۰۲۰ تا ۷۲٪ افزایش یابد [۲۱۴] . همچنین امکان معرفی گونه‌های مهاجم به مناطق جدید از طریق کشتیرانی وجود دارد، معمولاً با اتصال به بدنه کشتی.

نخستین جلسه میان دوره‌ای کارگروه IMO در مورد انتشار گازهای گلخانه‌ای[۲۱۵] از کشتی‌ها در اسلو، نروژ در ۲۳ تا ۲۷ ژوئن ۲۰۰۸ برگزار شد. این کارگروه مکلف شده‌بود پایه فنی مکانیسم‌های کاهش را که ممکن است بخشی از رژیم آینده IMO برای کنترل انتشار گازهای گلخانه‌ای از کشتیرانی بین‌المللی باشد توسعه دهد و پیش نویس سازوکارهایی برای کاهش واقعی خود را برای بررسی بیشتر IMO توسط کمیته حفاظت از محیط زیست دریایی (MEPC) بنویسد [۲۱۶].

نظامیویرایش

 
اسپری Agent Orange که توسط هواپیما اجرا می‌شود، بخشی از عملیات Ranch Hand، در طول جنگ ویتنام

همچنین بنگرید: ضربه‌های زیست محیطی جنگ

هزینه‌های عمومی نیروهای نظامی و فعالیت‌های نظامی اثرات زیست محیطی چشمگیری دارند[۲۱۷]. نیروهای نظامی ایالات متحده یکی از بدترین آلاینده‌ها در جهان شناخته شده‌است، مسئول بیش از ۳۹۰۰۰ سایت آلوده به مواد خطرناک[۲۱۸]. چندین مطالعه همچنین نشان داده است که بین هزینه‌های بالاتر نظامی و انتشار بیشتر کربن در جایی که افزایش هزینه‌های نظامی تأثیر بیشتری در افزایش انتشار کربن در‌ شمال کره نسبت به جنوب کره دارد ، یک ارتباط مثبت قوی وجود دارد [۲۱۷][۲۱۹]. فعالیت‌های نظامی همچنین بر کاربری زمین تأثیر می‌گذارد و فوق‌العاده خورنده-منابع است[۲۲۰].

نیروهای نظامی تنها اثرات منفی بر محیط زیست ندارند [۲۲۱]. چندین نمونه از کمک نظامیان به مدیریت زمین، حفاظت و سبز شدن یک منطقه وجود دارد [۲۲۲]. علاوه بر این، برخی از فن آوری‌های نظامی برای محافظان و دانشمندان محیط زیست بسیار سودمند بوده‌است [۲۲۳].

همین‌طور هزینه زندگی و جامعه انسانی، از نظر زیست محیطی تأثیر قابل توجهی دارد. روش‌های زمین سوخته در طول جنگ، یا پس از آن در بیشتر تاریخ ثبت شده مورد استفاده بوده است اما با فناوری مدرن جنگ می تواند ویرانگری بیشتری را در محیط ایجاد کند. مهمات منفجر نشده می‌تواند زمین را برای استفاده بیشتر غیرقابل مصرف کند یا دسترسی به آن را خطرناک یا کشنده کند[۲۲۴].

آلودگی نوریویرایش

 
تصویری ترکیبی از انتشار نور مصنوعی از زمین در شب

مقاله اصلی: آلودگی نوری اکولوژیکی

نور مصنوعی در شب یکی از بارزترین تغییرات فیزیکی است که بشر در زیست کره زمین ایجاد کرده‌است و آسانترین گونه آلودگی برای مشاهده از فضا است[۲۲۵]. عمده ضربه زیست محیطی نور مصنوعی به دلیل استفاده از نور به‌عنوان منبع اطلاعاتی (و نه منبع انرژی) است. کارایی شکار شکارچیان بصری به‌طور کلی در زیر نور مصنوعی افزایش می‌یابد و تعاملات طعمه‌های شکارچی را تغییر می‌دهد. نور مصنوعی همچنین بر پراکندگی، جهت‌گیری، مهاجرت و مقادیر هورمون‌ها تأثیر می‌گذارد و در نتیجه ریتم شبانه‌روزی مختل می‌شود[۲۲۶].

مُد سریعویرایش

مقاله اصلی: ضربه مد به محیط زیست

مُد سریع (Fast Fashion) با افزایش جهانی شدن به یکی از موفق‌ترین صنایع در بسیاری از جوامع سرمایه‌داری تبدیل شده‌است. مُد سریع تولید انبوه ارزان لباس است که سپس با قیمت بسیار پایین به مصرف‌کنندگان فروخته می‌شود. امروز ارزش این صنعت ۲ تریلیون پوند است[۲۲۷].

ضربه‌های زیست محیطیویرایش

از نظر انتشار دی اکسیدکربن، صنعت مُد سریع بین ۴-۵ میلیارد تن دی اکسیدکربن در سال منتشر می‌کند، که معادل ۸–۱۰٪ از کل انتشارات جهانی[۲۲۸]. دی‌اکسید کربن یک گاز گلخانه‌ای است، به‌این معنی که باعث می‌شود گرما در جو گیر کند، نه‌اینکه در فضا آزاد شود، بلکه دمای زمین - معروف به گرم شدن کره زمین را افزایش داده [۲۲۹].

در کنار انتشار گازهای گلخانه‌ای، صنعت مُد مسئول تقریباً ۳۵٪ آلودگی میکروپلاستیک در اقیانوس‌ها است[۲۲۸]. دانشمندان تخمین زده‌اند که تقریباً ۱۲ تا ۱۲۵ تریلیون تن ذرات میکرو پلاستیک در اقیانوس‌های زمین وجود دارد [۲۳۰]. این ذرات توسط جانداران دریایی، از جمله ماهی‌هایی که بعداً توسط انسان خورده می‌شوند، بلعیده می‌شوند[۲۳۱]. این مطالعه بیان می‌کند که بسیاری از الیاف‌های یافت شده احتمالاً از لباس و دیگر منسوجات آمده‌اند، یا از طریق شستشو، یا تخریب ناشی آنها می‌باشد.

زباله‌های نساجی یک مسئله‌ بزرگ برای محیط زیست است، که با حدود ۲.۱ میلیارد تن لباس فروخته نشده یا معیوب که در سال دفع می‌شود. بیشتر این موارد به محل دفن زباله برده می‌شود، اما اکثر موادی که برای ساخت لباس استفاده می‌شود، قابل تجزیه زیستی نیستند، در نتیجه باعث شکسته شدن و آلودگی آب و خاک می‌شوند.

مُد، همانند اکثر صنایع دیگر مانند کشاورزی، برای تولید، به مقدار بسیاری آب نیاز دارد. سرعت و مقدار تولید لباس که به صورت مُد سریع، به این معنی است که، صنعت هر ساله ۷۹ تریلیون لیتر آب مصرف می‌کند[۲۲۸]. ثابت شده‌است که مصرف آب برای محیط زیست و اکوسیستمهای آن بسیار زیان‌بار است، و منجر به کاهش آب و کمبود آب می‌شود. اینها نه تنها بر موجودات دریایی بلکه بر منابع غذایی انسان مانند محصولات کشاورزی تأثیر می‌گذارد [۲۳۲] . این صنعت برای تقریباً یک پنجم آلودگی آب صنایع مقصر است[۲۳۳].

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ {{Cite الگو:Environment sidebar web|url=https://science2017.globalchange.gov/chapter/executive-summary/%7Ctitle=Climate Science Special Report - Fourth National Climate Assessment (NCA4), Volume I, Executive Summary|publisher=U.S. Global Change Research Program|quote=This assessment concludes, based on extensive evidence, that it is extremely likely that human activities, especially emissions of greenhouse gases, are the dominant cause of the observed warming since the mid-20th century. For the warming over the last century, there is no convincing alternative explanation supported by the extent of the observational evidence. In addition to warming, many other aspects of global climate are changing, primarily in response to human activities. Thousands of studies conducted by researchers around the world have documented changes in surface, atmospheric, and oceanic temperatures; melting glaciers; diminishing snow cover; shrinking sea ice; rising sea levels; ocean acidification; and increasing atmospheric water vapor.|accessdate=2017-12-02|archivedate=2019-06-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190614150544/https://science2017.globalchange.gov/chapter/executive-summary/}}
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ Sahney, S. , Benton, M.J. and Ferry, P.A. (2010). "Links between global taxonomic diversity, ecological diversity and the expansion of vertebrates on land". Biology Letters. 6 (4): 544–547. doi:10.1098/rsbl.2009.1024. PMC 2936204. PMID 20106856.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (link) خطای یادکرد: برچسب <ref> نامعتبر؛ نام «SahneyBentonFerry2010LinksDiversityVertebrates» چندین بار با محتوای متفاوت تعریف شده‌است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ Hawksworth, David L. ; Bull, Alan T. (2008). Biodiversity and Conservation in Europe. Springer. p.  3390. ISBN 978-1402068645.
  4. Cook, John (13 April 2016). "Consensus on consensus: a synthesis of consensus estimates on human-caused global warming". Environmental Research Letters. 11 (4): 048002. Bibcode:2016ERL....11d8002C. doi:10.1088/1748-9326/11/4/048002. The consensus that humans are causing recent global warming is shared by 90%–100% of publishing climate scientists according to six independent studies
  5. "Increased Ocean Acidity". Epa.gov. United States Environmental Protection Agency. 30 August 2016. Archived from the original on 23 June 2011. Retrieved 23 November 2017. Carbon dioxide is added to the atmosphere whenever people burn fossil fuels. Oceans play an important role in keeping the Earth's carbon cycle in balance. As the amount of carbon dioxide in the atmosphere rises, the oceans absorb a lot of it. In the ocean, carbon dioxide reacts with seawater to form carbonic acid. This causes the acidity of seawater to increase.
  6. Leakey, Richard and Roger Lewin, 1996, The Sixth Extinction: Patterns of Life and the Future of Humankind, Anchor, شابک ‎۰−۳۸۵−۴۶۸۰۹−۱
  7. Ceballos, Gerardo; Ehrlich, Paul R.; Barnosky, Anthony D.; Garcia, Andrés; Pringle, Robert M.; Palmer, Todd M. (2015). "Accelerated modern human–induced species losses: Entering the sixth mass extinction". Science Advances. 1 (5): e1400253. Bibcode:2015SciA....1E0253C. doi:10.1126/sciadv.1400253. PMC 4640606. PMID 26601195.
  8. Pimm, S. L.; Jenkins, C. N.; Abell, R.; Brooks, T. M.; Gittleman, J. L.; Joppa, L. N.; Raven, P. H.; Roberts, C. M.; Sexton, J. O. (30 May 2014). "The biodiversity of species and their rates of extinction, distribution, and protection" (PDF). Science. 344 (6187): 1246752. doi:10.1126/science.1246752. PMID 24876501. Archived from the original (PDF) on 7 January 2020. Retrieved 15 December 2016. The overarching driver of species extinction is human population growth and increasing per capita consumption.
  9. ۹٫۰ ۹٫۱ Ceballos, Gerardo; Ehrlich, Paul R; Dirzo, Rodolfo (23 May 2017). "Biological annihilation via the ongoing sixth mass extinction signaled by vertebrate population losses and declines". PNAS. 114 (30): E6089–E6096. doi:10.1073/pnas.1704949114. PMC 5544311. PMID 28696295. Much less frequently mentioned are, however, the ultimate drivers of those immediate causes of biotic destruction, namely, human overpopulation and continued population growth, and overconsumption, especially by the rich. These drivers, all of which trace to the fiction that perpetual growth can occur on a finite planet, are themselves increasing rapidly. خطای یادکرد: برچسب <ref> نامعتبر؛ نام «Ceballos-Ehrlich-2017-05» چندین بار با محتوای متفاوت تعریف شده‌است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  10. Stockton, Nick (22 April 2015). "The Biggest Threat to the Earth? We Have Too Many Kids". Wired.com. Archived from the original on 18 December 2019. Retrieved 24 November 2017.
  11. Ripple, William J.; Wolf, Christopher; Newsome, Thomas M; Barnard, Phoebe; Moomaw, William R (November 5, 2019). "World Scientists' Warning of a Climate Emergency". BioScience. doi:10.1093/biosci/biz088. Archived from the original on January 3, 2020. Retrieved November 8, 2019. Still increasing by roughly 80 million people per year, or more than 200,000 per day (figure 1a–b), the world population must be stabilized—and, ideally, gradually reduced—within a framework that ensures social integrity. There are proven and effective policies that strengthen human rights while lowering fertility rates and lessening the impacts of population growth on GHG emissions and biodiversity loss. These policies make family-planning services available to all people, remove barriers to their access and achieve full gender equity, including primary and secondary education as a global norm for all, especially girls and young women (Bongaarts and O’Neill 2018). {{cite journal}}: |hdl-access= requires |hdl= (help)
  12. Perkins, Sid (July 11, 2017). "The best way to reduce your carbon footprint is one the government isn't telling you about". Science. Archived from the original on December 1, 2017. Retrieved November 29, 2017.
  13. Nordström, Jonas; Shogren, Jason F.; Thunström, Linda (April 15, 2020). "Do parents counter-balance the carbon emissions of their children?". PLOS One. 15 (4): e0231105. Bibcode:2020PLoSO..1531105N. doi:10.1371/journal.pone.0231105. PMC 7159189. PMID 32294098. It is well understood that adding to the population increases CO2 emissions.
  14. "New Climate Risk Classification Created to Account for Potential "Existential" Threats". Scripps Institution of Oceanography. Scripps Institution of Oceanography. 14 September 2017. Archived from the original on 15 September 2017. Retrieved 24 November 2017. A new study evaluating models of future climate scenarios has led to the creation of the new risk categories "catastrophic" and "unknown" to characterize the range of threats posed by rapid global warming. Researchers propose that unknown risks imply existential threats to the survival of humanity.
  15. Torres, Phil (11 April 2016). "Biodiversity loss: An existential risk comparable to climate change". Thebulletin.org. Taylor & Francis. Archived from the original on 13 April 2016. Retrieved 24 November 2017.
  16. "Human Population Growth and Climate Change". Center for Biological Diversity. Center for Biological Diversity. Archived from the original on 15 December 2013. Retrieved 24 November 2017.
  17. "Human Population Growth and Extinction". Center for Biological Diversity. Archived from the original on 2009-08-18. Retrieved 2017-11-24.
  18. Bampton, M. (1999) "Anthropogenic Transformation" بایگانی‌شده در ۲۰۲۰-۰۹-۲۲ توسط Wayback Machine in Encyclopedia of Environmental Science, D. E. Alexander and R. W. Fairbridge (eds.), Kluwer Academic Publishers, Dordrecht, The Netherlands, شابک ‎۰۴۱۲۷۴۰۵۰۸.
  19. Crutzen, Paul and Eugene F. Stoermer. "The 'Anthropocene'" in International Geosphere-Biosphere Programme Newsletter. 41 (May 2000): 17–18
  20. Scott, Michon (2014). "Glossary". NASA Earth Observatory. Archived from the original on 2008-09-17. Retrieved 2008-11-03.
  21. Syvitski, Jaia; Waters, Colin N.; Day, John; et al. (2020). "Extraordinary human energy consumption and resultant geological impacts beginning around 1950 CE initiated the proposed Anthropocene Epoch". Communications Earth & Environment. 1 (32): 32. Bibcode:2020ComEE...1...32S. doi:10.1038/s43247-020-00029-y.
  22. ۲۲٫۰ ۲۲٫۱ Elhacham, Emily; Ben-Uri, Liad; et al. (2020). "Global human-made mass exceeds all living biomass". Nature. 588 (7838): 442–444. Bibcode:2020Natur.588..442E. doi:10.1038/s41586-020-3010-5. PMID 33299177. خطای یادکرد: برچسب <ref> نامعتبر؛ نام «Elhacham2020» چندین بار با محتوای متفاوت تعریف شده‌است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  23. Trenberth, Kevin E (2018-10-02). "Climate change caused by human activities is happening and it already has major consequences". Journal of Energy & Natural Resources Law (به انگلیسی). 36 (4): 463–481. doi:10.1080/02646811.2018.1450895. ISSN 0264-6811.
  24. "Graphic: The relentless rise of carbon dioxide – Climate Change: Vital Signs of the Planet". Climate Change: Vital Signs of the Planet. Archived from the original on 2020-03-31. Retrieved 2018-11-05.
  25. "Open Data Platform". Data.footprintnetwork.org. Archived from the original on 2017-08-08. Retrieved 2018-11-16.
  26. Diamond, Jared: (2008-01-02). "What's Your Consumption Factor?" بایگانی‌شده در ۲۶ دسامبر ۲۰۱۶ توسط Wayback Machine The New York Times
  27. McKie, Robin. Biologists say half of all species could be extinct by end of century بایگانی‌شده در ۲۰۲۰-۰۱-۱۵ توسط Wayback Machine (February 2017), The Guardian
  28. ۲۸٫۰ ۲۸٫۱ Carrington, Damian (21 May 2018). "Humans just 0.01% of all life but have destroyed 83% of wild mammals – study". TheGuardian.com. Archived from the original on 11 September 2018. Retrieved 23 May 2018.
  29. Borenstein, Seth (21 May 2018). "Humans account for little next to plants, worms, bugs". APNews.com. Archived from the original on 22 May 2018. Retrieved 22 May 2018.
  30. Pennisi, Elizabeth (2018-05-21). "Plants outweigh all other life on Earth". Archived from the original on 2018-05-23. Retrieved May 22, 2018. {{cite journal}}: Cite journal requires |journal= (help)
  31. Best, Steven (2014). The Politics of Total Liberation: Revolution for the 21st Century. Palgrave Macmillan. p. 160. ISBN 978-1137471116. By 2050 the human population will top 9 billion, and world meat consumption will likely double.
  32. ۳۲٫۰ ۳۲٫۱ Devlin, Hannah (July 19, 2018). "Rising global meat consumption 'will devastate environment'". The Guardian. Archived from the original on October 9, 2019. Retrieved August 13, 2018.
  33. "Graphic: The relentless rise of carbon dioxide – Climate Change: Vital Signs of the Planet". Climate Change: Vital Signs of the Planet.
  34. Pentti Linkola, "Can Life Prevail?", Arktos Media, 2nd Revised ed. 2011. pp. 120–121. شابک ‎۱۹۰۷۱۶۶۶۳۷.
  35. ۳۵٫۰ ۳۵٫۱ Ripple WJ, Wolf C, Newsome TM, Galetti M, Alamgir M, Crist E, Mahmoud MI, Laurance WF (13 November 2017). "World Scientists' Warning to Humanity: A Second Notice". BioScience. 67 (12): 1026–1028. doi:10.1093/biosci/bix125. خطای یادکرد: برچسب <ref> نامعتبر؛ نام «WorldScientists» چندین بار با محتوای متفاوت تعریف شده‌است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  36. Weston, Phoebe (January 13, 2021). "Top scientists warn of 'ghastly future of mass extinction' and climate disruption". The Guardian. Archived from the original on January 13, 2021. Retrieved January 13, 2021.
  37. Bradshaw, Corey J. A.; Ehrlich, Paul R.; Beattie, Andrew; Ceballos, Gerardo; Crist, Eileen; Diamond, Joan; Dirzo, Rodolfo; Ehrlich, Anne H.; Harte, John (2021). "Underestimating the Challenges of Avoiding a Ghastly Future". Frontiers in Conservation Science. 1. doi:10.3389/fcosc.2020.615419. Archived from the original on 2021-03-30.
  38. van der Warf, Hayo; Petit, Jean (December 2002). "Evaluation of the environmental impact of agriculture at the farm level: a comparison and analysis of 12 indicator-based methods". Agriculture, Ecosystems and Environment. 93 (1–3): 131–145. doi:10.1016/S0167-8809(01)00354-1.
  39. Oppenlander, Richard (2013). Food Choice and Sustainability. Minneapolis, MN: Langdon Street Press. pp. 120–123. ISBN 978-1-62652-435-4.
  40. Borenstein, Seth (6 May 2019). "UN report: Humans accelerating extinction of other species". AP News. Archived from the original on 1 March 2021. Retrieved 25 March 2021.
  41. Myers, R. A.; Worm, B. (2003). "Rapid worldwide depletion of predatory fish communities". Nature. 423 (6937): 280–283. Bibcode:2003Natur.423..280M. doi:10.1038/nature01610. PMID 12748640.
  42. Worm, Boris; Barbier, E. B.; Beaumont, N.; Duffy, J. E.; Folke, C.; Halpern, B. S.; Jackson, J. B. C.; Lotze, H. K.; et al. (2006-11-03). "Impacts of Biodiversity Loss on Ocean Ecosystem Services". Science. 314 (5800): 787–790. Bibcode:2006Sci...314..787W. doi:10.1126/science.1132294. PMID 17082450. Archived from the original on 2020-04-13. Retrieved 2021-03-30.
  43. Eilperin, Juliet (2009-11-02). "Seafood Population Depleted by 2048, Study Finds". The Washington Post. Archived from the original on 2018-09-14. Retrieved 2017-12-12.
  44. "Document card | FAO | Food and Agriculture Organization of the United Nations". Fao.org (به انگلیسی). Archived from the original on 2018-07-13. Retrieved 2018-12-27.
  45. "State of World Fisheries and Aquaculture 2018". Sustainable Fisheries UW (به انگلیسی). 2018-07-10. Archived from the original on 2018-07-14. Retrieved 2018-12-27.
  46. Einhorn, Catrin (January 27, 2021). "Shark Populations Are Crashing, With a 'Very Small Window' to Avert Disaster". The New York Times. Archived from the original on January 31, 2021. Retrieved January 31, 2021.
  47. Pacoureau, Nathan; Rigby, Cassandra L.; Kyne, Peter M.; Sherley, Richard B.; Winker, Henning; Carlson, John K.; Fordham, Sonja V.; Barreto, Rodrigo; Fernando, Daniel (January 2021). "Half a century of global decline in oceanic sharks and rays". Nature (به انگلیسی). 589 (7843): 567–571. Bibcode:2021Natur.589..567P. doi:10.1038/s41586-020-03173-9. ISSN 1476-4687. PMID 33505035. Archived from the original on 2021-03-26. Retrieved 2021-03-30.
  48. "Food and Agriculture Organization of the United Nations" (PDF). Archived from the original (PDF) on 2020-09-25. Retrieved 2021-03-30.
  49. van Hoorn, J. W. and J.G. van Alphen. 2006. Salinity control. In: H.P. Ritzema (ed.), Drainage Principles and Applications. Publication 16, International Institute for Land Reclamation and Improvement (ILRI), Wageningen, The Netherlands. pp. 533–600.
  50. Effectiveness and Social/Environmental Impacts of Irrigation Projects: a Review. In: Annual Report 1988, International Institute for Land Reclamation and Improvement (ILRI), Wageningen, The Netherlands, pp. 18–34. Download from «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۷ نوامبر ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۲۷ مه ۲۰۲۱., under nr. 6, or directly as PDF بایگانی‌شده در ۲۰۱۹-۰۷-۱۱ توسط Wayback Machine
  51. Thakkar, Himanshu (8 November 1999). "Assessment of Irrigation in India" (PDF). Dams.org. Archived from the original (PDF) on 10 October 2003.
  52. Pearce, R. (2006). When the rivers run dry: Water – the defining crisis of the twenty-first century, Beacon Press, شابک ‎۰۸۰۷۰۸۵۷۳۱.
  53. Lal, R. and B. A. Stewart. 1990... Soil degradation. Springer-Verlag, New York.
  54. Scherr, S. J. 1999. Soil degradation: a threat to developing country food security by 2020? International Food Policy Research Institute. Washington, D. C.
  55. Oldeman, L. R.; R. T. A. Hakkeling; W. G. Sambroek (1990). "World map of the status of human-induced soil degradation. An explanatory note. GLASOD, Global Assessment of Soil Degradation. International Soil Reference and Information Centre, Wageningen" (PDF). Isric.org. Archived from the original (PDF) on 2015-02-21. Retrieved 2015-06-03.
  56. Eswaran, H. , R. Lal and P. F. Reich. 2001. Land degradation: an overview. In. Bridges, E.M. et al. (eds.) Responses to Land Degradation. Proc. 2nd. Int. Conf. Land Degradation and Desertification, Khon Kaen, Thailand. Oxford Press, New Delhi, India.
  57. "FAOSTAT". www.fao.org. Archived from the original on 2017-05-11. Retrieved 2020-01-22.
  58. ۵۸٫۰ ۵۸٫۱ Montgomery, D. R. (2007). "Soil erosion and agricultural sustainability". Proc. Natl. Acad. Sci. 104 (33): 13268–13272. Bibcode:2007PNAS..10413268M. doi:10.1073/pnas.0611508104. PMC 1948917. PMID 17686990.
  59. NRCS. 2013. Summary report 2010 national resources inventory. United States Natural Resources Conservation Service. 163 pp.
  60. ۶۰٫۰ ۶۰٫۱ Conacher, Arthur; Conacher, Jeanette (1995). Rural Land Degradation in Australia. South Melbourne, Victoria: Oxford University Press Australia. p. 2. ISBN 978-0-19-553436-8. خطای یادکرد: برچسب <ref> نامعتبر؛ نام «auto» چندین بار با محتوای متفاوت تعریف شده‌است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  61. Johnson, D. L.; Ambrose, S. H.; Bassett, T. J.; Bowen, M. L.; Crummey, D. E.; Isaacson, J. S.; Johnson, D. N.; Lamb, P.; Saul, M. (1997-05). "Meanings of Environmental Terms". Journal of Environmental Quality (به انگلیسی). 26 (3): 581–589. doi:10.2134/jeq1997.00472425002600030002x. {{cite journal}}: Check date values in: |date= (help)
  62. Eswaran, H.; R. Lal; P.F. Reich (2001). "Land degradation: an overview". Responses to Land Degradation. Proc. 2nd. International Conference on Land Degradation and Desertification. New Delhi, India: Oxford Press. Archived from the original on 2012-01-20. Retrieved 2012-02-05.
  63. Sample, Ian (2007-08-31). "Global food crisis looms as climate change and population growth strip fertile land". The Guardian. Archived from the original on 2016-04-29. Retrieved 2008-07-23.
  64. Damian Carrington, "Avoiding meat and dairy is ‘single biggest way’ to reduce your impact on Earth " بایگانی‌شده در ۲۰۲۰-۰۳-۰۶ توسط Wayback Machine, The Guardian, 31 May 2018 (page visited on 19 August 2018).
  65. Damian Carrington, "Humans just 0.01% of all life but have destroyed 83% of wild mammals – study" بایگانی‌شده در ۲۰۱۸-۰۹-۱۱ توسط Wayback Machine, The Guardian, 21 May 2018 (page visited on 19 August 2018).
  66. ۶۶٫۰ ۶۶٫۱ Steinfeld, H. et al. 2006. Livestock's Long Shadow: Environmental Issues and Options. Livestock, Environment and Development, FAO, Rome. 391 pp.
  67. Oppenlander, Richard (2013). Food Choice and Sustainability. Minneapolis, MN: Langdon Street Press. ISBN 978-1-62652-435-4.
  68. Oppenlander, Richard (2013). Food Choice and Sustainability. Minneapolis, MN: Langdon Street Press. pp. 17–25. ISBN 978-1-62652-435-4.
  69. Intergovernmental Panel on Climate Change. (2013). Climate change 2013, The physical science basis بایگانی‌شده در ۲۰۱۹-۰۵-۲۴ توسط Wayback Machine. Fifth Assessment Report.
  70. Intergovernmental Panel on Climate Change. (2013). Climate change 2013, The physical science basis «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۲ فوریه ۲۰۱۷. دریافت‌شده در ۲۷ مه ۲۰۲۱.. Fifth Assessment Report. رده‌ها
  71. Dlugokencky, E. J. , E. G. Nisbet, R. Fisher and D. Lowry (2011). "Global atmospheric methane: budget, changes and dangers". Philosophical Transactions of the Royal Society A: Mathematical, Physical and Engineering Sciences. 369 (1943): 2058–2072. Bibcode:2011RSPTA.369.2058D. doi:10.1098/rsta.2010.0341. PMID 21502176.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (link)
  72. Boadi, D (2004). "Mitigation strategies to reduce enteric methane emissions from dairy cows: Update review". Can. J. Anim. Sci. 84 (3): 319–335. doi:10.4141/a03-109.
  73. Martin, C. et al. 2010. Methane mitigation in ruminants: from microbe to the farm scale. Animal 4: 351–365.
  74. Eckard, R. J.; et al. (2010). "Options for the abatement of methane and nitrous oxide from ruminant production: A review". Livestock Science. 130 (1–3): 47–56. doi:10.1016/j.livsci.2010.02.010.
  75. Dalal, R.C.; et al. (2003). "Nitrous oxide emission from Australian agricultural lands and mitigation options: a review". Australian Journal of Soil Research. 41 (2): 165–195. doi:10.1071/sr02064. Archived from the original on 2021-03-30. Retrieved 2021-03-30.
  76. Klein, C. A. M.; Ledgard, S. F. (2005). "Nitrous oxide emissions from New Zealand agriculture – key sources and mitigation strategies". Nutrient Cycling in Agroecosystems. 72: 77–85. doi:10.1007/s10705-004-7357-z.
  77. US EPA. 2000. Profile of the agricultural livestock production industry. U.S. Environmental Protection Agency. Office of Compliance. EPA/310-R-00-002. 156 pp.
  78. Mekonnen, M. M. and Hoekstra, A. Y. (2010). The green, blue and grey water footprint of farm animals and animal products. Vol. 2: appendices. Value of Water Research Report Series No. 48. UNESCO-IHE Institute for Water Education.
  79. US EPA, OECA (2015-03-19). "Agriculture". US EPA (به انگلیسی). Archived from the original on 2015-08-04. Retrieved 2020-01-22.
  80. Capper, J. L. (2011). "The environmental impact of beef production in the United States: 1977 compared with 2007". J. Anim. Sci. 89 (12): 4249–4261. doi:10.2527/jas.2010-3784. PMID 21803973.
  81. US Department of Agriculture Red meat and poultry production بایگانی‌شده در ۲۰۱۵-۰۵-۱۰ توسط Wayback Machine.
  82. Launchbaugh, K. (ed.) 2006. Targeted Grazing: a natural approach to vegetation management and landscape enhancement. American Sheep Industry. 199 pp.
  83. Holechek, J. L.; et al. (1982). "Manipulation of grazing to improve or maintain wildlife habitat". Wildlife Soc. Bull. 10: 204–210.
  84. Manley, J. T.; Schuman, G. E.; Reeder, J. D.; Hart, R. H. (1995). "Rangeland soil carbon and nitrogen responses to grazing". J. Soil Water Cons. 50: 294–298.
  85. Franzluebbers, A.J.; Stuedemann, J. A. (2010). "Surface soil changes during twelve years of pasture management in the southern Piedmont USA". Soil Sci. Soc. Am. J. 74 (6): 2131–2141. Bibcode:2010SSASJ..74.2131F. doi:10.2136/sssaj2010.0034.
  86. Hance, Jeremy (October 20, 2015). "How humans are driving the sixth mass extinction". The Guardian. Archived from the original on April 8, 2019. Retrieved January 24, 2017.
  87. Morell, Virginia (August 11, 2015). "Meat-eaters may speed worldwide species extinction, study warns". Science. Archived from the original on December 20, 2016. Retrieved January 24, 2017.
  88. Machovina, B.; Feeley, K. J.; Ripple, W. J. (2015). "Biodiversity conservation: The key is reducing meat consumption". Science of the Total Environment. 536: 419–431. Bibcode:2015ScTEn.536..419M. doi:10.1016/j.scitotenv.2015.07.022. PMID 26231772.
  89. ۸۹٫۰ ۸۹٫۱ Watts, Jonathan (May 6, 2019). "Human society under urgent threat from loss of Earth's natural life". The Guardian. Archived from the original on June 14, 2019. Retrieved May 18, 2019. خطای یادکرد: برچسب <ref> نامعتبر؛ نام «Watts2019» چندین بار با محتوای متفاوت تعریف شده‌است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  90. McGrath, Matt (May 6, 2019). "Nature crisis: Humans 'threaten 1m species with extinction'". BBC. Archived from the original on June 30, 2019. Retrieved July 1, 2019.
  91. Bland, Alastair (August 1, 2012). "Is the Livestock Industry Destroying the Planet?". Smithsonian. Archived from the original on March 3, 2018. Retrieved August 2, 2019. The global scope of the livestock issue is huge. A 212-page online report published by the United Nations Food and Agriculture Organization says 26 percent of the earth's terrestrial surface is used for livestock grazing.
  92. ۹۲٫۰ ۹۲٫۱ Rosner, Hillary (December 2018). "Palm oil is unavoidable. Can it be sustainable?". National Geographic. Archived from the original on 2020-11-14. Retrieved 2021-03-30. خطای یادکرد: برچسب <ref> نامعتبر؛ نام «:4» چندین بار با محتوای متفاوت تعریف شده‌است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  93. "Palm Oil". WWF. Archived from the original on 11 February 2021. Retrieved 22 January 2021.
  94. Meijaard, Erik (7 December 2020). "The environmental impacts of palm oil in context". Nature Plants. 6 (12): 1418–1426. doi:10.1038/s41477-020-00813-w. PMID 33299148. Archived from the original on 16 March 2021. Retrieved 30 March 2021 – via Nature.
  95. "Human impact on the environment". Wikipedia (به انگلیسی). 2021-06-16.
  96. RSPO. "About". RSPO. Archived from the original on 24 December 2020. Retrieved 23 January 2021.
  97. Chertow, M.R. , "The IPAT equation and its variants", Journal of Industrial Ecology, 4 (4):13–29, 2001.
  98. Huesemann, Michael H. , and Joyce A. Huesemann (2011). Technofix: Why Technology Won’t Save Us or the Environment بایگانی‌شده در ۲۰۲۰-۰۴-۱۰ توسط Wayback Machine, Chapter 6, "Sustainability or Collapse?", New Society Publishers, شابک ‎۰۸۶۵۷۱۷۰۴۴.
  99. Carrington, Damian (April 15, 2021). "Just 3% of world's ecosystems remain intact, study suggests". The Guardian. Retrieved April 16, 2021.
  100. Plumptre, Andrew J.; Baisero, Daniele; et al. (2021). "Where Might We Find Ecologically Intact Communities?". Frontiers in Forests and Global Change. 4. doi:10.3389/ffgc.2021.626635.
  101. Fleischer, Evan (November 2, 2019). "Report: Just 23% of Earth's wilderness remains". Big Think. Archived from the original on March 6, 2019. Retrieved March 3, 2019.
  102. Wilson, M. C. , Chen, X. Y. , Corlett, R. T. , Didham, R. K. , Ding, P. , Holt, R. D. , … & Laurance, W. F. (2016). Habitat fragmentation and biodiversity conservation: key findings and future challenges.
  103. Datta, S. (2018). The Effects of Habitat Destruction of the Environment. Retrieved from https://sciencing.com/effects-habitat-destruction-environment-8403681.html
  104. "Anthropocene: Have humans created a new geological age?". BBC News. 2011-05-10. Archived from the original on 2018-10-23. Retrieved 2018-07-21.
  105. May, R.M. (1988). "How many species are there on earth?" (PDF). Science. 241 (4872): 1441–9. Bibcode:1988Sci...241.1441M. doi:10.1126/science.241.4872.1441. PMID 17790039. Archived from the original (PDF) on 2013-04-24. Retrieved 2013-05-13.
  106. Pimm, S. L.; Jenkins, C. N.; Abell, R.; Brooks, T. M.; Gittleman, J. L.; Joppa, L. N.; Raven, P. H.; Roberts, C. M.; Sexton, J. O. (30 May 2014). "The biodiversity of species and their rates of extinction, distribution, and protection" (PDF). Science. 344 (6187): 1246752. doi:10.1126/science.1246752. PMID 24876501. Archived from the original (PDF) on 7 January 2020. Retrieved 15 December 2016. The overarching driver of species extinction is human population growth and increasing per capita consumption.
  107. Ceballos, Gerardo; Ehrlich, Paul R.; Raven, Peter H. (June 1, 2020). "Vertebrates on the brink as indicators of biological annihilation and the sixth mass extinction". PNAS. 117 (24): 13596–13602. Bibcode:2020PNAS..11713596C. doi:10.1073/pnas.1922686117. PMC 7306750. PMID 32482862.
  108. Dirzo, Rodolfo; Young, Hillary S.; Galetti, Mauro; Ceballos, Gerardo; Isaac, Nick J. B.; Collen, Ben (2014). "Defaunation in the Anthropocene" (PDF). Science. 345 (6195): 401–406. Bibcode:2014Sci...345..401D. doi:10.1126/science.1251817. PMID 25061202. Archived from the original (PDF) on 2017-05-11. Retrieved 2017-11-25.
  109. Greenfield, Patrick (September 9, 2020). "Humans exploiting and destroying nature on unprecedented scale – report". The Guardian. Archived from the original on September 9, 2020. Retrieved September 10, 2020.
  110. Cockburn, Harry; Boyle, Louise (September 9, 2020). "Natural world being destroyed at rate 'never seen before', WWF warns as report reveals catastrophic decline of global wildlife". The Independent. Archived from the original on September 10, 2020. Retrieved September 10, 2020.
  111. Ceballos, G. ; Ehrlich, A. H. ; Ehrlich, P. R. (2015). The Annihilation of Nature: Human Extinction of Birds and Mammals. Baltimore, Maryland: Johns Hopkins University Press. pp. 135 شابک ‎۱۴۲۱۴۱۷۱۸۹ – via Open Edition.
  112. Plumer, Brad (May 6, 2019). "Humans Are Speeding Extinction and Altering the Natural World at an 'Unprecedented' Pace". The New York Times. Archived from the original on June 14, 2019. Retrieved May 10, 2019.
  113. Staff (May 6, 2019). "Media Release: Nature's Dangerous Decline 'Unprecedented'; Species Extinction Rates 'Accelerating'". Intergovernmental Science-Policy Platform on Biodiversity and Ecosystem Services. Archived from the original on June 14, 2019. Retrieved May 10, 2019.
  114. University of Alaska Fairbanks. (2015, April 20). Decreasing biodiversity affects productivity of remaining plants. ScienceDaily. Retrieved February 7, 2020 from www.sciencedaily.com/releases/2015/04/150420154830.htm
  115. McKim S & Halpin C. , (2019). ‘Plant blindness’ is obscuring the extinction crisis for non-animal species. Retrieved from https://theconversation.com/plant-blindness-is-obscuring-the-extinction-crisis-for-non-animal-species-118208
  116. Simberloff, Daniel (2013-10-10), "How Are Species Introductions Regulated?", Invasive Species, Oxford University Press, doi:10.1093/wentk/9780199922017.003.0008, ISBN 978-0-19-992201-7, retrieved 2021-05-01
  117. "Cats kill more than 1.5 billion native animals per year". ANU (به انگلیسی). 2019-07-09. Retrieved 2021-05-01.
  118. "Feral Cats". Florida Fish And Wildlife Conservation Commission (به انگلیسی). Retrieved 2021-05-10.
  119. "Animals and Rabies | Rabies | CDC". www.cdc.gov (به انگلیسی). 2020-09-25. Retrieved 2021-05-10.
  120. Janos, Adam. "How Burmese Pythons Took Over the Florida Everglades". HISTORY (به انگلیسی). Retrieved 2021-05-12.
  121. "How have invasive pythons impacted Florida ecosystems?". www.usgs.gov (به انگلیسی). Retrieved 2021-05-12.
  122. "Coral reefs around the world". Guardian.com. 2 September 2009. Retrieved 12 June 2010.
  123. «"Coral reefs around the world". Guardian.com. 2 September 2009. Retrieved 12 June 2010». سپتامبر ۲۰۰۹.
  124. «"In The Turf War Against Seaweed, Coral Reefs More Resilient Than Expected". Science Daily. June 3, 2009. Retrieved 1 February 2011».
  125. ۱۲۵٫۰ ۱۲۵٫۱ «Wilkinson, Clive (2008) Status of Coral Reefs of the World: Executive Summary. Global Coral Reef Monitoring Network» (PDF).
  126. «"Reefs at Risk Revisited" (PDF). World Resources Institute. February 2011. Retrieved 16 March 2012» (PDF).
  127. «Kleypas, Joan A.; Feely, Richard A.; Fabry, Victoria J.; Langdon, Chris; Sabine, Christopher L.; Robbins, Lisa L. (June 2006). "Impacts of Ocean Acidification on Coral Reefs and Other Marine Calcifiers: A Guide for Future Research" (PDF). Archived from the original (PDF) on 20 July 2011. Retrieved 1 February 2011» (PDF).
  128. Naidoo, S.; Vosloo, D.; Schoeman, M. C. (1 April 2013). "Foraging at wastewater treatment works increases the potential for metal accumulation in an urban adapter, the banana bat (Neoromicia nana)". African Zoology. 48 (1): 39–55. doi:10.1080/15627020.2013.11407567.
  129. Vosloo, Dalene; Naidoo, Samantha; Rensburg, Peet Jansen van; Claassens, Sarina; Schoeman, M. Corrie; Aswegen, Sunet van; Hill, Kate (5 January 2016). "Foraging at wastewater treatment works affects brown adipose tissue fatty acid profiles in banana bats". Biology Open. 5 (2): 92–99. doi:10.1242/bio.013524. PMC 4823980. PMID 26740572.
  130. Mehl, Calvin; Marsden, Genevieve; Schoeman, M. Corrie; Vosloo, Dalene (2016). "Coping with environmental stress: The effects of wastewater pollutants on energy stores and leptin levels in insectivorous bats". Mammalian Biology. 81 (5): 527–533. doi:10.1016/j.mambio.2016.07.004.
  131. Oppenlander, Richard (2013). Food Choice and Sustainability. Minneapolis, MN: Langdon Street Press. p. 31. ISBN 978-1-62652-435-4.
  132. "Archived copy" (PDF). Archived from the original (PDF) on 2014-02-26. Retrieved 2014-09-24.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:عنوان آرشیو به جای عنوان (link)
  133. National Geographic. Acid Rain, explained. https://www.nationalgeographic.com/environment/global-warming/acid-rain/
  134. Jones N. , (2016). How Growing Sea Plants Can Help Slow Ocean Acidification. Retrieved from https://e360.yale.edu/features/kelp_seagrass_slow_ocean_acidification_netarts
  135. «"Twenty Questions and Answers About the Ozone Layer" (PDF). Scientific Assessment of Ozone Depletion: 2010. World Meteorological Organization. 2011. Retrieved March 13, 2015».
  136. «Andino, Jean M. (October 21, 1999). "Chlorofluorocarbons (CFCs) are heavier than air, so how do scientists suppose that these chemicals reach the altitude of the ozone layer to adversely affect it ?". Scientific American. 264: 68».
  137. «http://www.atm.ch.cam.ac.uk/tour/part3.html». پیوند خارجی در |title= وجود دارد (کمک)
  138. «Antara Banerjee; et al. (2020). "A pause in Southern Hemisphere circulation trends due to the Montreal Protocol". 579. Nature. pp. 544–548. doi:10.1038/s41586-020-2120-4».
  139. «"The Antarctic Ozone Hole Will Recover". NASA. June 4, 2015. Retrieved 2017-08-05».
  140. «Bowden, John (2019-10-21). "Ozone hole shrinks to lowest size since 1982, unrelated to climate change: NASA". TheHill. Retrieved 2019-10-22».
  141. [www.wsj.com «Ansari, Talal (October 23, 2019). "Ozone Hole Above Antarctica Shrinks to Smallest Size on Record" – via www.wsj.com»] مقدار |نشانی= را بررسی کنید (کمک).
  142. «Ciaccia, Chris; News, Fox (October 22, 2019). "Antarctic ozone hole shrinks to smallest size on record due to 'rare event'"».
  143. «"The Ozone Hole-The Montreal Protocol on Substances that Deplete the Ozone Layer". Theozonehole.com. 16 September 1987. Retrieved 2019-05-15».
  144. «"Background for International Day for the Preservation of the Ozone Layer - 16 September". www.un.org. Retrieved 2019-05-15».
  145. John T. Houghton, Y. Ding, D. J. Griggs, M. Noguer, P. J. van der Linden, X. Dai, K. Maskell, and C. A. Johnson. 2001. IPCC Climate Change 2001: The Scientific Basis. Contribution of Working Group I in the Third Assessment Report of Intergovernmental Panel on Climate Change. Cambridge University Press
  146. ۱۴۶٫۰ ۱۴۶٫۱ Schlesinger, W. H. 1997. Biogeochemistry: An analysis of global change, San Diego, CA.
  147. Galloway, J. N.; Aber, J. D.; Erisman, J. N. W.; Seitzinger, S. P.; Howarth, R. W.; Cowling, E. B.; Cosby, B. J. (2003). "The Nitrogen Cascade". BioScience. 53 (4): 341. doi:10.1641/0006-3568(2003)053[0341:TNC]2.0.CO;2.
  148. Houdijk, A. L. F. M.; Verbeek, P. J. M.; Dijk, H. F. G.; Roelofs, J. G. M. (1993). "Distribution and decline of endangered herbaceous heathland species in relation to the chemical composition of the soil". Plant and Soil. 148: 137–143. doi:10.1007/BF02185393.
  149. Commoner, B. (1971). The closing cycle – Nature, man, and technology, Alfred A. Knopf.
  150. Faber, M. , Niemes, N. and Stephan, G. (2012). Entropy, environment, and resources, Springer Verlag, Berlin, Germany, شابک ‎۳۶۴۲۹۷۰۴۹۴.
  151. Kümmel, R. (1989). "Energy as a factor of production and entropy as a pollution indicator in macroeconomic modeling". Ecological Economics. 1 (2): 161–180. doi:10.1016/0921-8009(89)90003-7.
  152. Ruth, M. (1993). Integrating economics, ecology, and thermodynamics, Kluwer Academic Publishers, شابک ‎۰۷۹۲۳۲۳۷۷۷.
  153. Huesemann, M.H. , and J.A. Huesemann (2011). Technofix: Why Technology Won’t Save Us or the Environment بایگانی‌شده در ۲۰۲۰-۰۴-۱۰ توسط Wayback Machine, Chapter 1, "The inherent unpredictability and unavoidability of unintended consequences", New Society Publishers, شابک ‎۰۸۶۵۷۱۷۰۴۴,
  154. Logging of forests and debris dumping بایگانی‌شده در ۲۰۱۷-۰۷-۰۱ توسط Wayback Machine. Ngm.nationalgeographic.com (2002-10-17). Retrieved on 2012-05-11.
  155. Chibuike, G. U. , & Obiora, S. C. (2014). Heavy metal polluted soils: effect on plants and bioremediation methods. Applied and environmental soil science, 2014.
  156. Poisoning by mines بایگانی‌شده در ۲۰۱۷-۰۷-۲۶ توسط Wayback Machine. Ngm.nationalgeographic.com (2002-10-17). Retrieved on 2012-05-11.
  157. Jiwan, S. , & Ajah, K. S. (2011). Effects of heavy metals on soil, plants, human health and aquatic life. International Journal of Research in Chemistry and Environment, 1(2), 15-21.
  158. Kay, J. (2002). "On Complexity Theory, Exergy and Industrial Ecology: Some Implications for Construction Ecology", pp. 72–107 in: Kibert C. , Sendzimir J. , Guy, B. (eds.) Construction Ecology: Nature as the Basis for Green Buildings, London: Spon Press, شابک ‎۰۲۰۳۱۶۶۱۴۰.
  159. Baksh, B.; Fiksel J. (2003). "The Quest for Sustainability: Challenges for Process Systems Engineering" (PDF). AIChE Journal. 49 (6): 1350–1358. doi:10.1002/aic.690490602. Archived from the original (PDF) on 2011-07-20. Retrieved 2011-03-16.
  160. USDA-USDoE. (1998). Life cycle inventory of biodiesel and petroleum diesel in an urban bus. NREL/SR-580-24089 UC Category 1503.
  161. Huo, H.; Wang, M.; Bloyd, C.; Putsche, V. (2009). "Life-cycle assessment of energy use and greenhouse gas emissions of soybean-derived biodiesel and renewable fuels". Environ. Sci. Technol. 43 (3): 750–756. Bibcode:2009EnST...43..750H. doi:10.1021/es8011436. PMID 19245012.
  162. Atadashi, I. M; Arou, M. K.; Aziz, A. A. (2010). "High quality biodiesel and its diesel engine application: a review". Renewable and Sustainable Energy Reviews. 14 (7): 1999–2008. doi:10.1016/j.rser.2010.03.020.
  163. "coal power: air pollution". Ucsusa.org. Archived from the original on 2008-01-15. Retrieved 2011-03-16.
  164. Smith, G. (2012). Nuclear roulette: The truth about the most dangerous energy source on earth, Chelsea Green Publishing, شابک ‎۱۶۰۳۵۸۴۳۴X.
  165. Bartis, Jim (2006-10-26) (2006-10-26). "World Oil Conference. Boston: Association for the Study of Peak Oil and Gas. Archived from the original (PDF)" (PDF). http://www.aspo-usa.com/fall2006/presentations/pdf/Bartis_J_Boston_2006.pdf (به انگلیسی). Archived from the original (PDF) on 21 July 2011. Retrieved 6 July 2021. {{cite web}}: External link in |وبگاه= (help)
  166. Guezuraga, Begoña; Zauner, Rudolf; Pölz, Werner (2012). "Life cycle assessment of two different 2 MW class wind turbines". Guezuraga, Begoña; Zauner, Rudolf; Pölz, Werner (2012). "Life cycle assessment of two different 2 MW class wind turbines". Renewable Energy. 37: 37–44. doi:10.1016/j.renene.2011.05.008. (به انگلیسی).{{cite web}}: نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (link)
  167. IPCC Working Group III (2014). "Mitigation of Climate Change" (PDF) (به انگلیسی).
  168. IPCC Working Group III (2014-09-29). "Mitigation of Climate Change" (PDF) (به انگلیسی).
  169. Thomas Kirchhoff (2014). "Energiewende und Landschaftsästhetik" (PDF) (به آلمانی).
  170. What are the pros and cons of onshore wind energy?. Grantham Research Institute on Climate Change and the Environment. January 2018. (January 2018). "What are the pros and cons of onshore wind energy?" (به انگلیسی).
  171. ۱۷۱٫۰ ۱۷۱٫۱ ۱۷۱٫۲ ۱۷۱٫۳ Loren D. Knopper, Christopher A. Ollson, Lindsay C. McCallum, Melissa L. Whitfield Aslund, Robert G. Berger, Kathleen Souweine, and Mary McDaniel, Wind Turbines and Human Health, [Frontiers of Public Health]. June 19, 2014; 2: 63. ^
  172. Szarka, Joseph. Wind Power in Europe: Politics, Business and Society. Springer, 2007. p.176.
  173. Diesendorf, Mark. Why Australia Needs Wind Power, Dissent, Vol. No. 13, Summer 2003–04, pp. 43–48.
  174. "Wind energy Frequently Asked Questions". British Wind Energy Association. Archived from the original on 2006-04-19. Retrieved 2006-04-21.
  175. "Wind Turbine Interactions with Birds, Bats, and their Habitats:A Summary of Research Results and Priority Questions" (PDF). National Wind Coordinating Collaborative. 31 March 2010.
  176. Eilperin, Juliet; Steven Mufson (16 April 2009). "Renewable Energy's Environmental Paradox". The Washington Post. Retrieved 2009-04-17.
  177. "Wind-Wildlife Technology Research and Development". NREL National Wind Technology Center. Retrieved 7 May2019.
  178. "http://www.gereports.com/post/92442325225/how-loud-is-a-wind-turbine بایگانی‌شده در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۴ توسط Wayback Machine". 2014-08-03.
  179. Wind Energy Comes of Age By Paul Gipe
  180. Gohlke, Julia M.; Hrynkow, Sharon H.; Portier, Christopher J. (2008). "Health, Economy, and Environment: Sustainable Energy Choices for a Nation". Environmental Health Perspectives. 116 (6): A236–37. doi:10.1289/ehp.11602. PMC 2430245. PMID 18560493.
  181. Professor Simon Chapman. "Summary of main conclusions reached in 25 reviews of the research literature on wind farms and health" Sydney University School of Public Health, April 2015
  182. Hamilton, Tyler (15 December 2009). "Wind Gets Clean Bill of Health". Toronto Star. Toronto. pp. B1–B2. Retrieved 16 December 2009.
  183. W. David Colby, Robert Dobie, Geoff Leventhall, David M. Lipscomb, Robert J. McCunney, Michael T. Seilo, Bo Søndergaard. "Wind Turbine Sound and Health Effects: An Expert Panel Review", Canadian Wind Energy Association, December 2009.
  184. Mikołajczak, J.; Borowski, S.; Marć-Pieńkowska, J.; Odrowąż-Sypniewska, G.; Bernacki, Z.; Siódmiak, J.; Szterk, P. (2013). "Preliminary studies on the reaction of growing geese" (به انگلیسی).{{cite web}}: نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (link)
  185. "Clean Air - Clean Water - Pulp Info Centre". Reach for Unbleached Foundation, Comox, BC. Archived from the original on 2006-01-01. Retrieved 2008-05-07.
  186. "Paper Calculator". Environmental Paper Network Paper Calculator. July 30, 2019.
  187. "EPAT - Welcome". Epat.org. Retrieved 16 August 2018.
  188. Paper Profile, 2008. Manual for an environmental product declaration for the pulp and paper industry – Paper Profile, Valid from January 2008
  189. EPA,OEI,OIAA,TRIPD, US (2015-07-16). "TRI National Analysis - US EPA". US EPA. Retrieved 16 August 2018.
  190. "Interactive environmental indicators maps". 2010-09-16. Retrieved 31 July 2019.
  191. Sutter, John D. (December 12, 2016). "How to stop the sixth mass extinction". Cnn.com. Archived from the original on December 13, 2016. Retrieved July 7, 2017.
  192. Laville, Sandra (December 9, 2020). "Human-made materials now outweigh Earth's entire biomass – study". The Guardian. Archived from the original on December 10, 2020. Retrieved December 10, 2020.
  193. Miller GT (2004), Sustaining the Earth, 6th edition. Thompson Learning, Inc. Pacific Grove, California. Chapter 9, pp. 211–216, شابک ‎۰۵۳۴۴۰۰۸۷۶.
  194. Part 1. Conditions and provisions for developing a national strategy for biodiversity conservation. Biodiversity Conservation National Strategy and Action Plan of Republic of Uzbekistan. Prepared by the National Biodiversity Strategy Project Steering Committee with the Financial Assistance of The Global Environmental Facility (GEF) and Technical Assistance of United Nations Development Programme (UNDP, 1998). Retrieved on September 17, 2007.
  195. ۱۹۵٫۰ ۱۹۵٫۱ Kellogg RL, Nehring R, Grube A, Goss DW, and Plotkin S (February 2000), Environmental indicators of pesticide leaching and runoff from farm fields. United States Department of Agriculture Natural Resources Conservation Service. Retrieved on 2007-10-03.
  196. Reynolds, JD (1997), International pesticide trade: Is there any hope for the effective regulation of controlled substances? بایگانی‌شده در ۲۰۱۲-۰۵-۲۷ توسط Wayback Machine Florida State University Journal of Land Use & Environmental Law, Volume 131. Retrieved on 2007-10-16.
  197. ۱۹۷٫۰ ۱۹۷٫۱ Wang J, Wang S (November 2016). "Removal of pharmaceuticals and personal care products (PPCPs) from wastewater: A review". Journal of Environmental Management. 182: 620–640. doi:10.1016/j.jenvman.2016.07.049. PMID 27552641.
  198. Shinn H (2019). "The Effects of Ultraviolet Filters and Sunscreen on Corals and Aquatic Ecosystems: Bibliography". NOAA Central Library. doi:10.25923/hhrp-xq11.
  199. Downs CA, Kramarsky-Winter E, Segal R, Fauth J, Knutson S, Bronstein O, et al. (February 2016). "Toxicopathological Effects of the Sunscreen UV Filter, Oxybenzone (Benzophenone-3), on Coral Planulae and Cultured Primary Cells and Its Environmental Contamination in Hawaii and the U.S. Virgin Islands". Archives of Environmental Contamination and Toxicology. 70 (2): 265–88. doi:10.1007/s00244-015-0227-7. PMID 26487337. S2CID 4243494.
  200. Downs CA, Kramarsky-Winter E, Fauth JE, Segal R, Bronstein O, Jeger R, et al. (March 2014). "Toxicological effects of the sunscreen UV filter, benzophenone-2, on planulae and in vitro cells of the coral, Stylophora pistillata". Ecotoxicology. 23 (2): 175–91. doi:10.1007/s10646-013-1161-y. PMID 24352829. S2CID 1505199.
  201. Niemuth NJ, Klaper RD (September 2015). "Emerging wastewater contaminant metformin causes intersex and reduced fecundity in fish". Chemosphere. 135: 38–45. Bibcode:2015Chmsp.135...38N. doi:10.1016/j.chemosphere.2015.03.060. PMID 25898388.
  202. Larsson DG, Adolfsson-Erici M, Parkkonen J, Pettersson M, Berg AH, Olsson PE, Förlin L (1999-04-01). "Ethinyloestradiol — an undesired fish contraceptive?". Aquatic Toxicology. 45(2): 91–97. doi:10.1016/S0166-445X(98)00112-X. ISSN 0166-445X.
  203. Worldwatch Institute (16 January 2008). "Analysis: Nano Hypocrisy?". Archived from the original on 13 October 2013. Retrieved 23 March 2011.
  204. ۲۰۴٫۰ ۲۰۴٫۱ Fuglestvedt, J.; Berntsen, T.; Myhre, G.; Rypdal, K.; Skeie, R. B. (2008). "Climate forcing from the transport sectors". Proceedings of the National Academy of Sciences. 105 (2): 454–458. Bibcode:2008PNAS..105..454F. doi:10.1073/pnas.0702958104. PMC 2206557. PMID 18180450.
  205. «Carbon Pathways Analysis – Informing Development of a Carbon Reduction Strategy for the Transport Sector | Claverton Group Archived 2021-03-18 at the Wayback Machine. Claverton-energy.com (2009-02-17). Retrieved on 2012-05-11».
  206. Environment Canada. "Transportation". Archived from the original on July 13, 2007. Retrieved 30 July 2008.
  207. Pereira, G.; et al. (2010). "Residential exposure to traffic emissions and adverse pregnancy outcomes". S.A.P.I.EN.S. 3 (1). Archived from the original on 2014-03-08. Retrieved 2013-05-13.
  208. International Civil Aviation Organization, Air Transport Bureau (ATB). "Aircraft Engine Emissions". Archived from the original on June 1, 2002. Retrieved 2008-03-19.
  209. "What is the impact of flying?". Enviro.aero. Archived from the original on June 30, 2007. Retrieved 2008-03-19.
  210. Carleton, Andrew M.; Lauritsen, Ryan G (2002). "Contrails reduce daily temperature range" (PDF). Nature. 418 (6898): 601. Bibcode:2002Natur.418..601T. doi:10.1038/418601a. PMID 12167846. Archived from the original (PDF) on 2006-05-03.
  211. "Climate change: Commission proposes bringing air transport into EU Emissions Trading Scheme" (Press release). EU press release. 2006-12-20. Archived from the original on 2011-05-19. Retrieved 2008-01-02.
  212. ۲۱۲٫۰ ۲۱۲٫۱ Gössling S, Ceron JP, Dubois G, Hall CM, Gössling S, Upham P, Earthscan L (2009). "Hypermobile travellers" بایگانی‌شده در ۲۰۲۰-۱۱-۱۵ توسط Wayback Machine, pp. 131–151 (Chapter 6) in: Climate Change and Aviation: Issues, Challenges and Solutions, London, شابک ‎۱۸۴۴۰۷۶۲۰۲.
  213. Including Aviation into the EU ETS: Impact on EU allowance prices. ICF Consulting for DEFRA, February 2006.
  214. Vidal, John (3 March 2007) CO2 output from shipping twice as much as airlines بایگانی‌شده در ۲۰۲۱-۰۱-۲۵ توسط Wayback Machine. The Guardian. Retrieved on 2012-05-11.
  215. Greenhouse gas emissions بایگانی‌شده در ۲۰۰۹-۰۷-۰۷ توسط بایگانی اینترنت پرتغال. Imo.org. Retrieved on 2012-05-11.
  216. «SustainableShipping: (S) News – IMO targets greenhouse gas emissions (17 Jun 2008) – The forum dedicated to marine transportation and the environment».
  217. ۲۱۷٫۰ ۲۱۷٫۱ Jorgenson, Andrew K.; Clark, Brett (2016-05-01). "The temporal stability and developmental differences in the environmental impacts of militarism: the treadmill of destruction and consumption-based carbon emissions". Sustainability Science (به انگلیسی). 11 (3): 505–514. doi:10.1007/s11625-015-0309-5. ISSN 1862-4065.
  218. "The US Department of Defense Is One of the World's Biggest Polluters". Newsweek.com (به انگلیسی). 2014-07-17. Archived from the original on 2018-06-12. Retrieved 2018-05-26.
  219. Bradford, John Hamilton; Stoner, Alexander M. (2017-08-11). "The Treadmill of Destruction in Comparative Perspective: A Panel Study of Military Spending and Carbon Emissions, 1960-2014". Journal of World-Systems Research (به انگلیسی). 23 (2): 298–325. doi:10.5195/jwsr.2017.688. ISSN 1076-156X.
  220. "The Military's Impact on the environment" (PDF). Archived from the original (PDF) on 2018-03-29. Retrieved 2020-01-22.
  221. "The Military-Environmental Complex" (PDF). Archived from the original (PDF) on 2015-10-29. Retrieved 2020-01-22.
  222. "The potential of the military in environmental protection: India". www.fao.org. Archived from the original on 2019-03-06. Retrieved 2020-01-22.
  223. Lawrence, Michael J.; Stemberger, Holly L.J.; Zolderdo, Aaron J.; Struthers, Daniel P.; Cooke, Steven J. (2015). "The effects of modern war and military activities on biodiversity and the environment". Environmental Reviews. 23 (4): 443–460. doi:10.1139/er-2015-0039. {{cite journal}}: |hdl-access= requires |hdl= (help)
  224. see Gledistch, Nils (1997). Conflict and the Environment. Kluwer Academic Publishers.
  225. Kyba, Christopher; Garz, Stefanie; Kuechly, Helga; de Miguel, Alejandro; Zamorano, Jaime; Fischer, Jürgen; Hölker, Franz (23 December 2014). "High-Resolution Imagery of Earth at Night: New Sources, Opportunities and Challenges". Remote Sensing. 7 (1): 1–23. Bibcode:2014RemS....7....1K. doi:10.3390/rs70100001.
  226. Hölker, Franz; Wolter, Christian; Perkin, Elizabeth K.; Tockner, Klement (December 2010). "Light pollution as a biodiversity threat". Trends in Ecology & Evolution. 25 (12): 681–682. doi:10.1016/j.tree.2010.09.007. PMID 21035893.
  227. Russon, Mary-Ann (14 February 2020). "Global fashion industry facing a 'nightmare'". BBC News. Archived from the original on 2 February 2021. Retrieved 22 January 2021.
  228. ۲۲۸٫۰ ۲۲۸٫۱ ۲۲۸٫۲ Niinimaki, K. ; Peters, G. ; Dahlbo, H. ; Perry, P. ; Rissanen, T. ; Gwilt, A. (April 2020). "The environmental price of fast fashion". Nature Reviews. 1: 189. Archived from the original on 2021-03-30. Retrieved 2021-03-30.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (link) خطای یادکرد: برچسب <ref> نامعتبر؛ نام «:2» چندین بار با محتوای متفاوت تعریف شده‌است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.). خطای یادکرد: برچسب <ref> نامعتبر؛ نام «:2» چندین بار با محتوای متفاوت تعریف شده‌است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  229. Nunez, Christina (22 January 2019). "What is global warming, explained". National Geographic. Archived from the original on 22 January 2021. Retrieved 22 January 2021.
  230. Carrington, Damian (22 May 2020). "Microplastic pollution in oceans vastly underestimated - study". The Guardian. Archived from the original on 25 November 2020. Retrieved 22 January 2021.
  231. Lindeque; Cole; Coppock; Lewis; Miller; Watts; Wilson-McNeal; Wright; Galloway, Penelope K. ; Matthew; Rachel L. ; Ceri N. ; Rachael Z; Andrew J.R. ; Alice; Stephanie L. ; Tamara S. (October 2020). "Are we underestimating microplastic abundance in the marine environment? A comparison of microplastic capture with nets of different mesh-size". Environmental Pollution. 265 (Pt A): 114721. doi:10.1016/j.envpol.2020.114721. PMID 32806407. Archived from the original on 2021-03-18. Retrieved 2021-03-30 – via Science Direct.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (link)
  232. Pfister, S. ; Bayer, P. ; Koehler, A. ; Hellweg, S. (6 June 2011). "Environmental Impacts of Water Use in Global Crop Production: Hotspots and Trade-Offs with Land Use". Environmental Science and Technology. 45 (13): 5761–5768. Bibcode:2011EnST...45.5761P. doi:10.1021/es1041755. PMID 21644578 – via ACS Publications.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (link)
  233. Regan, Helen (September 28, 2020). "Asian rivers are turning black. And our colorful closets are to blame". CNN. Archived from the original on February 27, 2021. Retrieved March 25, 2021.

پیوندهای بیرونیویرایش