باز کردن منو اصلی

محمدتقی مسعودیه

آهنگساز و موسیقی‌دان ایرانی

محمد تقی مسعودیه (زادهٔ ۲۰ فروردین ۱۳۰۶ مشهد - درگذشتهٔ ۱۲ بهمن ۱۳۷۷ تهران) موسیقی‌دان و آهنگساز ایرانی بود که از او به عنوان «پدر اتنوموزیکولوژی ایران» یاد کرده‌اند.

محمدتقی مسعودیه
Masoodiye.jpg
اطلاعات
نام اصلی محمدتقی مسعودیه
تولد ۱۳۰۶ مشهد
ملیت ایرانی
مرگ ۱۲ بهمن ۱۳۷۷ تهران
سبک‌(ها) موسیقی کلاسیک
موسیقی ایرانی
اتنوموزیکولوژی
ساز(ها) ویولن
سازهای برجسته
ویولن
تحصیلات لیسانس حقوق قضایی
لیسانس هارمونی
لیسانس آهنگسازی
دکترای اتنوموزیکولوژی

محتویات

زندگی هنریویرایش

محمد تقی مسعودیه در ۲۰ فروردین سال ۱۳۰۶ در مشهد متولد شد و از کودکی با فراگیری نواختن «ویلن» به موسیقی گرایش پیدا کرد. او در خرداد ۱۳۲۴ دیپلم علمی‌اش را در سن ۱۸ سالگی در شهر مشهد دریافت نمود و در خرداد ۱۳۲۵در سن ۱۹ سالگی موفق به دریافت دیپلم ادبی از مدرسهٔ دارالفنون تهران شد.

او تحصیلات تکمیلی خود را با ورود به دانشکدهٔ حقوق دانشگاه تهران و هم‌زمان هنرستان عالی موسیقی آغاز کرد. وی در سال ۱۳۲۹ مدرک کارشناسی خود را در رشته حقوق قضایی و دیپلم عالی موسیقی خود را از هنرستان عالی موسیقی اخذ نمود. او دو سال بعد، به جهت ادامه تحصیلات موسیقی به پاریس سفر کرد و از مدرسهٔ عالی موسیقی پاریس دیپلم گرفت.

در سال ۱۳۳۵ در ۲۹ سالگی دانشنامه لیسانس خود را در رشته هارمونی دریافت نمود. یک سال بعد، به لایپزیگ آلمان رفت و در مدرسه عالی موسیقی این شهر، در رشته آهنگسازی به تحصیلات خود ادامه داد. در سال ۱۳۴۲ فارغ‌التحصیل شد و مدرک لیسانس آهنگسازی را دریافت نمود. او پس از آن به شهر کلن سفر کرد و در دانشگاه آن شهر رشتهٔ موزیکولوژی (موسیقی‌شناسی تاریخی) را نزد «کارل گوستاو فلرر» و اتنوموزیکولوژی (موسیقی‌شناسی تطبیقی) را نزد «ماریوس اشنیدر» فراگرفت و در سال ۱۳۴۷ موفق به اخذ دکترای تخصصی در این رشته شد.

او رسالهٔ دکترای خود را در سال ۱۳۴۷ با عنوان «آوانویسی دستگاه شور و تجزیه و تحلیل آن» در کشور آلمان منتشر نمود و یک سال بعد، در سال ۱۳۴۸ در گروه موسیقی دانشگاه تهران و در ادامه در دانشگاه هنر و دانشگاه علم و فرهنگ مشغول به تدریس شد که تا پایان عمر ادامه یافت.

مسعودیه برای نخستین بار بسیاری از درس‌های تخصصی مربوط به موسیقی را وارد دانشگاه کرد که از آن میان می‌توان تاریخ موسیقی اروپا، هارمونی پیشرفته و پراتیک، فرم و آنالیز، سازشناسی، ارکستراسیون، ترانسکریپسیون و مباحث گوناگون اتنوموزیکولوژی اشاره کرد. او را «پدر اتنوموزیکولوژی ایران» لقب داده‌اند.[۱] همچنین برخی او را پایه‌گذار موسیقی آکادمیک در ایران می‌دانند.[۲] او در آخرین ساعات زندگی نیز در اتاق کارش مشغول آهنگسازی یک اثر سمفونیک بود.[۳]

آثار و فعالیت‌های هنریویرایش

محمد تقی مسعودیه سال‌های زیادی را صرف پژوهش در موسیقی اصیل و محلی ایران کرده که حاصل آن چندین کتاب و مقاله وهمچنین ضبط آثار بسیاری از موسیقی مناطق ایران و جهان است.

آثار موسیقیویرایش

آثار مکتوبویرایش

شاگردانویرایش

از جملهٔ شاگردان مسعودیه می‌توان به نام‌هایی نظیر: محمدرضا درویشی،[۵] هومان اسعدی،[۶] محمدحقگو٬[۷] محمدمهدی گورنگی[۸] و … اشاره نمود.

در گذشتویرایش

محمد تقی مسعودیه در ۱۲ بهمن ۱۳۷۷ در تهران درگذشت. پیکر او با حضور دانشجویان و شاگردانش در قطعه هنرمندان بهشت زهرا به خاک سپرده شد.

پانویسویرایش

  1. ‏ «پدر اتنوموزیکولوژی ایران» مقدار |نشانی= را بررسی کنید (کمک). گفتگوی هارمونیک. ۱۹ مهر ۱۳۸۴.
  2. ‏ «محمد تقی مسعودیه پایه‌گذار موسیقی آکادمیک در ایران» مقدار |نشانی= را بررسی کنید (کمک). میهن امروز. ۳۰ فروردین ۱۳۹۴.
  3. سعید یعقوبیان. «زندگی و آثار محمدتقی مسعودیه». رسانه موسیقی نویز.
  4. ‏ «کتاب سازهای ایران» مقدار |نشانی= را بررسی کنید (کمک). گفتگوی هارمونیک. ۱۹ مهر ۱۳۸۴.
  5. بیتا یاری (۱۳۹۱/۷/۱۲). «گفت وگو با محمدرضا درویشی و حسین بهروزی نیا دربارهٔ همکاری با ارکستر سمفونیک چایکوفسکی». روزنامه اعتماد. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  6. خوشنام، محمود (۱ فوریه ۲۰۱۴). «از پاریس تا تربت جام؛ محمدتقی مسعودیه، پژوهشگر موسیقی مقامی و سنتی». بی‌بی‌سی فارسی. دریافت‌شده در ۳۱ ژانویه ۲۰۱۸.
  7. «محمد حقگو». صدا و سیمای خراسان جنوبی.
  8. «حقیقتی شبیه خیال». ایران صدا.

منابعویرایش