بریلیم

چهارمین عنصر جدول دوره‌ای


بِریلیم (به انگلیسی: Beryllium) عنصری شیمیایی با عدد اتمی ۴ و نشان شیمیایی Be است. بریلیم یک عنصر نادر در جهان است که معمولاً به عنوان یک محصول از برخورد اتم‌های بزرگتر با پرتوهای کیهانی شناخته می‌شود. در هسته ستارگان بریلیم وجود دارد که با تخلیه آن عناصر بزرگتری به وجود می‌آیند. بریلیم عنصری دو ظرفیتی است که به‌طور طبیعی تنها در ترکیب با عناصر دیگر یافت می‌شود. سنگ‌های قیمتی معروفی که بریلیم به همراه دارند عبارتند از: بریل (زمرد)(beryl)، کریزوبریل (chrysoberyl). به عنوان یک عنصر آزاد، یک فلز قلیایی خاکی، خاکستری، قوی، سبک و شکننده است. بریلیم هنگامی که به عنوان عنصر آلیاژی با آلومینیوم، مس (مخصوصا آلیاژ بریلیم-مس)، آهن و نیکل استفاده می‌شود بسیاری از خواص فیزیکی را بهبود می‌بخشد. بریلیم هنگامی که به دمای بالا می‌رسد اکسید تشکیل نمی‌دهد. ابزارهای ساخته شده از آلیاژهای بریلیم-مس بسیار مقاوم و سخت هستند و هنگامی که با سطوح فلزی برخورد می‌کنند جرقه ایجاد نخواهند کرد.

لیتیمبریلیمبور
-

Be

Mg
ظاهر
white-gray metallic
ویژگی‌های کلی
نام، نماد، عدد بریلیم، Be،‏ 4
تلفظ به انگلیسی ‎/bəˈrɪliəm/‎ bə-RIL-ee-əm
نام گروهی برای عناصر مشابه فلزات قلیایی خاک
گروه، دوره، بلوک ۲، ۲، s
جرم اتمی استاندارد 9.012182 گرم بر مول
آرایش الکترونی 1s2 2s2
الکترون به لایه 2, 2
ویژگی‌های فیزیکی
حالت جامد
چگالی (نزدیک به دمای اتاق) 1.85 g·cm−۳
چگالی مایع در نقطه ذوب 1.690 g·cm−۳
نقطه ذوب 1560 K،‎ 1287 °C،‎ 2349 °F
نقطه جوش 2742 K،‎ 2469 °C،‎ 4476 °F
گرمای هم‌جوشی 12.2 کیلوژول بر مول
گرمای تبخیر 297 کیلوژول بر مول
ظرفیت گرمایی 16.443 کیلوژول بر مول
فشار بخار
فشار (پاسکال) ۱ ۱۰ ۱۰۰ ۱k ۱۰k ۱۰۰k
دما (کلوین) 1462 1608 1791 2023 2327 2742
ویژگی‌های اتمی
وضعیت اکسید شدن 2, 1[۱]
(آمفوتر oxide)
الکترونگاتیوی 1.57 (مقیاس پاولینگ)
انرژی‌های یونش
(more)
نخستین: 899.5 کیلوژول بر مول
دومین: 1757.1 کیلوژول بر مول
سومین: 14848.7 کیلوژول بر مول
شعاع اتمی 105[۲] pm
شعاع اتمی محاسبه شده 112 [۳] pm
شعاع کووالانسی 96±3 pm
شعاع واندروالانسی 153 pm
متفرقه
مغناطیس diamagnetic
مقاومت ویژه الکتریکی (20 °C) 36 nΩ·m
رسانایی گرمایی (300 K) 200 W·m−1·K−1
انبساط گرمایی (25 °C) 11.3 µm·m−1·K−1
سرعت صوت (سیم نازک) (دمای اتاق) 12870[۴] m·s−1
مدول یانگ 287 GPa
مدول برشی 132 GPa
مدول حجمی 130 GPa
نسبت پواسون 0.032
سختی موس 5.5
سختی ویکر 1670 MPa
سختی برینل 600 MPa
عدد کاس 7440-41-7
تاریخچه
پایدارترین ایزوتوپ‌ها
مقاله اصلی ایزوتوپ‌های بریلیم
ایزوتوپ NA نیمه‌عمر DM DE (MeV) DP
7Be ایزوتوپ پرتوزای ناچیز 53.12 d ε 0.862 7Li
γ 0.477 -
9Be 100% 9Be ایزوتوپ پایدار است که 5 نوترون دارد
10Be ایزوتوپ پرتوزای ناچیز 1.36×106 y β 0.556 10B


جستارهای وابستهویرایش

اکسید برلیوم و کاربردها


تولید بریلیم

زمرد

خواص متالورژیکی بریلیم

مس بریلیم

ایزوتوپ های بریلیم

منابعویرایش

  • Emsley, John (2001). Nature's Building Blocks: An A–Z Guide to the Elements. Oxford, England, UK: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-850340-8.
  • Mackay, Kenneth Malcolm; Mackay, Rosemary Ann; Henderson, W. (2002). Introduction to modern inorganic chemistry (6th ed.). CRC Press. ISBN 978-0-7487-6420-4.
  • Weeks, Mary Elvira; Leichester, Henry M. (1968). Discovery of the Elements. Easton, PA: Journal of Chemical Education. LCCCN 68-15217.
  • Haynes, William M., ed. (2011). CRC Handbook of Chemistry and Physics (92nd ed.). Boca Raton, FL: CRC Press. p. 14.48. ISBN 1439855110.
  • Puchta, Ralph (2011). "A brighter beryllium". Nature Chemistry. 3 (5): 416. Bibcode:2011NatCh...3..416P. doi:10.1038/nchem.1033. PMID 21505503
  • Hausner, Henry H. (1965). "Nuclear Properties". Beryllium its Metallurgy and Properties. University of California Press. p. 239
  • Walsh, Kenneth A (2009). "Sources of Beryllium". Beryllium chemistry and processing. pp. 20–26. ISBN 978-0-87170-721-5.
  • "Sources of Beryllium". Materion Corporation. Retrieved 23 December 2016
  • Coates, G. E.; Francis, B. R. (1971). "Preparation of base-free beryllium alkyls from trialkylboranes. Dineopentylberyllium, bis(trimethylsilylmethyl)beryllium, and an ethylberyllium hydride". Journal of the Chemical Society A: Inorganic, Physical, Theoretical: 1308
  • Newman LS (2003). "Beryllium". Chemical & Engineering News. 36 (36): 38
  • "Beryllium related details from NASA". NASA. Archived from the original on 29 May 2008. Retrieved 18 September 2008.
  • "Defence forces face rare toxic metal exposure risk". The Sydney Morning Herald. 1 February 2005. Retrieved 8 August 2009
  • Petti, D.; Smolik, G.; Simpson, M.; Sharpe, J.; Anderl, R.; Fukada, S.; Hatano, Y.; Hara, M.; et al. (2006). "JUPITER-II molten salt Flibe research: An update on tritium, mobilization
  • Clark, R. E. H.; Reiter, D. (2005). Nuclear fusion research. Springer. p. 15. ISBN 978-3-540-23038-0.
  • Byrne, J. Neutrons, Nuclei, and Matter, Dover Publications, Mineola, NY, 2011, ISBN 0486482383, pp. 32–33.
  • Storer, Frank Humphreys (1864). First Outlines of a Dictionary of Solubilities of Chemical Substances. Cambridge. pp. 278–80. ISBN 978-1-176-62256-2.
  • Bell, N. A. (1972). "Beryllium halide and pseudohalides". In Emeléus, Harry Julius; Sharpe, A. G. (eds.). Advances in inorganic chemistry and radiochemistry. 14. New York: Academic Press. pp. 256–277. ISBN 978-0-12-023614-5.
  • Coates, G. E.; Francis, B. R. (1971). "Preparation of base-free beryllium alkyls from trialkylboranes. Dineopentylberyllium, bis(trimethylsilylmethyl)beryllium, and an ethylberyllium hydride". Journal of the Chemical Society A: Inorganic, Physical, Theoretical: 1308. doi:10.1039/J19710001308.
  • Wong, C. H.; Lee, T. Y.; Chao, K. J.; Lee, S. (1972). "Crystal structure of bis(cyclopentadienyl)beryllium at −120 °C". Acta Crystallographica Section B. 28 (6): 1662. doi:10.1107/S0567740872004820.
  • A.Sadegi,light alloys,dept of Mech.University of Tehran

پانویسویرایش

  1. "بریلیم: Beryllium(I) Hydride compound data" Check |url= value (help) (PDF). برنath.uwaterloo.ca. Retrieved 2007-12-10.
  2. "Published by J. C. Slater in 1964".
  3. "Calculated data".
  4. sound